kod ATC
Kod ATC (Anatomical Therapeutic Chemical Classification System) to międzynarodowy system klasyfikacji leków i innych produktów medycznych opracowany przez Światową Organizację Zdrowia (WHO). System ten dzieli substancje czynne na różne grupy według narządów lub układów, na które działają, oraz ich właściwości chemicznych, farmakologicznych i terapeutycznych.
Struktura kodu ATC składa się z pięciu poziomów hierarchicznych. Pierwszy poziom oznacza główną grupę anatomiczną (oznaczoną literą), drugi – podgrupę terapeutyczną, trzeci – podgrupę farmakologiczną, czwarty – podgrupę chemiczną, a piąty – konkretną substancję czynną. Na przykład kod A02BC01 oznacza omeprazol, gdzie A to układ pokarmowy i metabolizm, 02 to leki stosowane w chorobach związanych z nadkwaśnością, BC to inhibitory pompy protonowej, a 01 to omeprazol.
Kody ATC są powszechnie stosowane w badaniach nad lekami, farmakoepidemiologii oraz w systemach refundacyjnych. Umożliwiają one standaryzację i porównywanie danych dotyczących stosowania leków na poziomie międzynarodowym. System jest regularnie aktualizowany przez Centrum Współpracy WHO ds. Metodologii Statystycznej Leków w Oslo.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Borasol 30 mg/g
Borasol 30 mg/g to roztwór na skórę zawierający kwas borowy (Acidum boricum) w stężeniu 3% (30 mg/g), klasyfikowany jako lek antyseptyczny i odkażający (kod ATC: D08AD). Preparat wykazuje szerokie spektrum działania przeciwdrobnoustrojowego, obejmujące zarówno właściwości przeciwbakteryjne, jak i przeciwgrzybicze. Mechanizm działania opiera się na hamowaniu wzrostu i namnażania bakterii oraz grzybów patogennych na powierzchni skóry, co skutkuje redukcją populacji patogenów i ograniczeniem stanu zapalnego. Borasol jest stosowany miejscowo, co pozwala na bezpośrednie działanie na zmienione chorobowo obszary skóry.
aktywność przeciwdrobnoustrojowa, działanie farmakodynamiczne, działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwgrzybiczne, grupa farmakoterapeutyczna, infekcja skórna, kod ATC, kwas borowy, mechanizm działania, patogen skórny, roztwór na skórę, środek przeciwdrobnoustrojowy, stan zapalny, substancja czynna, właściwość farmakodynamiczna - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Apenal 500 mg
Paracetamol, substancja czynna leku Apenal, należy do grupy anilidów i wykazuje selektywne działanie przeciwbólowe oraz przeciwgorączkowe, bez właściwości przeciwzapalnych. Mechanizm jego działania opiera się na hamowaniu izoenzymu COX-3, co prowadzi do zahamowania syntezy prostaglandyn w ośrodkowym układzie nerwowym (OUN) i podwzgórzu. Efekt przeciwbólowy wynika z podwyższenia progu bólowego, natomiast działanie przeciwgorączkowe jest związane z normalizacją temperatury ciała poprzez zmniejszenie stężenia prostaglandyn w ośrodku termoregulacji oraz obwodowe mechanizmy, takie jak rozszerzenie naczyń krwionośnych, zwiększenie potliwości i intensyfikację utraty ciepła przez skórę.
anilid, COX-3, cyklooksygenaza kwasu arachidonowego, czopek doodbytniczy, działanie przeciwbólowe, grupa farmakoterapeutyczna, kod ATC, lek przeciwbólowy i przeciwgorączkowy, naczynia krwionośne obwodowe, niesteroidowy lek przeciwzapalny, ośrodkowy układ nerwowy, paracetamol, podanie doodbytnicze, podwzgórze, próg bólowy, synteza prostaglandyn, termoregulacja - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Metcrean XR 1000 mg
Metcrean XR, będący pochodną biguanidu i sklasyfikowany pod kodem ATC A10BA02, wykazuje wielokierunkowe działanie hipoglikemizujące bez stymulacji wydzielania insuliny, co eliminuje ryzyko hipoglikemii. Mechanizmy działania obejmują hamowanie wątrobowej glukoneogenezy i glikogenolizy, zwiększenie insulinowrażliwości tkanek obwodowych oraz spowolnienie jelitowej absorpcji glukozy. Na poziomie komórkowym metformina stymuluje syntezę glikogenu i zwiększa aktywność transporterów glukozy (GLUT). Klinicznie obserwuje się stabilizację lub umiarkowaną redukcję masy ciała oraz różnice w wpływie na profil lipidowy w zależności od formy farmaceutycznej – tabletki o natychmiastowym uwalnianiu obniżają cholesterol całkowity, LDL i trójglicerydy, natomiast Metcrean XR nie wykazuje takiego efektu, a podanie wieczorne może zwiększać stężenie trójglicerydów.
absorpcja glukozy, badanie UKPDS, biguanid, cholesterol całkowity, cholesterol LDL, cukrzyca typu 1, cukrzyca typu 2, działanie przeciwcukrzycowe, glukoneogeneza, gospodarka lipidowa, hipoglikemia, insulinowrażliwość, kod ATC, kontrola glikemii, lek przeciwcukrzycowy, nośnik glukozy, pochodna sulfonylomocznika, powikłanie cukrzycowe, preparat o przedłużonym uwalnianiu, syntaza glikogenu, tabletka o natychmiastowym uwalnianiu, terapia skojarzona, trójglicerydy, wytwarzanie glukozy w wątrobie, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Pimafucin 20 mg/g
Pimafucin to krem zawierający natamycynę w stężeniu 20 mg/g, klasyfikowany jako antybiotyk przeciwgrzybiczy do stosowania miejscowego (kod ATC: D01AA02). Natamycyna, będąca polienowym antybiotykiem, działa poprzez zaburzenie syntezy steroli w błonie komórkowej grzybów, co prowadzi do utraty integralności błony i eliminacji patogenów. Preparat wykazuje wysoką skuteczność przeciwko drożdżakom Candida albicans, które są najczęstszymi czynnikami etiologicznymi miejscowych zakażeń grzybiczych skóry i błon śluzowych.
- Leksykon substancji czynnych
Lawenda – Właściwości farmakodynamiczne
Lawenda (Lavandula angustifolia Mill.) jest kluczowym składnikiem tradycyjnych preparatów roślinnych takich jak Nervosol, Nervosol-K oraz Stresolek, stosowanych w łagodzeniu objawów napięcia nerwowego i trudności z zasypianiem. W preparatach tych lawenda występuje w formie kwiatu (flos Lavandulae) lub wyciągu z kwiatów, stanowiąc 15% masy wyciągu złożonego lub całkowitego składu. Ekstrakcja prowadzona jest przy użyciu etanolu o stężeniu 40-60% (V/V), a stosunek ekstraktu do surowca wynosi od 1:1 do 1:2. W preparatach Nervosol i Nervosol-K lawenda jest częścią wyciągów złożonych o proporcjach odpowiednio 25/25/20/15/15 oraz 5/5/4/3/3, gdzie pozostałe składniki to korzeń kozłka, ziele melisy, korzeń arcydzięgla i szyszka chmielu. Zawartość etanolu w finalnych preparatach wynosi około 50-57% (V/V), co wpływa na stabilność i ekstrakcję substancji czynnych.
badanie farmakodynamiczne, bezsenność, efekt synergistyczny, ekstrahent, etanol 40%, etanol 60%, klasyfikacja ATC, kod ATC, korzeń arcydzięgla, korzeń kozłka, kwiat lawendy, lawenda lekarska, lawenda wąskolistna, lecznictwo tradycyjne, napięcie nerwowe, Nervosol, Nervosol K, preparat złożony, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, Stresolek, szyszka chmielu, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, właściwość farmakodynamiczna, wyciąg złożony, ziele melisy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Diuver 10 mg
Torasemid, substancja czynna leku Diuver, jest diuretykiem o wysokim pułapie działania z grupy sulfonamidów, oznaczonym kodem ATC C03CA04. W dawkach 10 mg wykazuje farmakodynamiczne właściwości zbliżone do diuretyków tiazydowych, zarówno pod względem nasilenia, jak i czasu trwania efektu moczopędnego. Przy zwiększaniu dawki ujawnia pełny potencjał diuretyków pętlowych, indukując szybką i silną diurezę, co czyni go efektywnym narzędziem terapeutycznym w leczeniu obrzęków i nadciśnienia. Wysoka efektywność działania moczopędnego torasemidu stanowi istotną przewagę kliniczną nad innymi diuretykami z tej grupy.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Woda do wstrzykiwań CSL Behring –
Woda do wstrzykiwań CSL Behring jest jałowym, bezbarwnym rozpuszczalnikiem przeznaczonym do sporządzania leków parenteralnych, dostępna w fiolkach o objętościach od 2 ml do 50 ml. Produkt klasyfikowany jest w grupie farmakoterapeutycznej jako rozpuszczalnik i środek rozcieńczający (kod ATC: V07AB). Nie wykazuje działania farmakodynamicznego, pełniąc wyłącznie funkcję nośnika substancji leczniczych, co umożliwia precyzyjne dawkowanie i bezpieczne podanie pozajelitowe.
działanie farmakodynamiczne, działanie farmakologiczne, działanie terapeutyczne, iniekcja, klasyfikacja anatomiczno-terapeutyczno-chemiczna, kod ATC, lek parenteralny, podanie pacjentowi, podanie parenteralne, podanie pozajelitowe, rozpuszczalnik do leków parenteralnych, rozpuszczalnik i środek rozcieńczający, substancja czynna, substancja pomocnicza, właściwość farmakodynamiczna - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Aspirin musująca 500 mg
Aspirin musująca zawiera 500 mg kwasu acetylosalicylowego, należącego do niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) z grupy kwasu salicylowego (kod ATC: N02BA01). Mechanizm działania opiera się na nieodwracalnym hamowaniu enzymu cyklooksygenazy (COX), co prowadzi do zahamowania syntezy prostanoidów, takich jak PGE2 (odpowiedzialna za ból i gorączkę), PGI2 (wazodylatacja i hamowanie agregacji płytek) oraz tromboksanu A2 (naczynioskurcz i proagregacja). Dzięki temu lek wykazuje działanie przeciwbólowe, przeciwgorączkowe i przeciwzapalne, co uzasadnia jego stosowanie w leczeniu objawowym różnych dolegliwości bólowych i stanów gorączkowych.
acetylacja enzymu, agregacja płytek krwi, choroba układu sercowo-naczyniowego, cyklooksygenaza, dolegliwość bólowa, działanie naczynioskurczowe, działanie proagregacyjne, działanie przeciwbólowe, działanie przeciwgorączkowe, działanie przeciwzapalne, efekt antyagregacyjny, klasyfikacja farmakoterapeutyczna, kod ATC, kwas acetylosalicylowy, kwas arachidonowy, mediator zapalenia, niesteroidowy lek przeciwzapalny, płytka krwi, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, prostaglandyna E2, prostaglandyna I2, prostanoid, stan gorączkowy, synteza tromboksanu A2, tromboksan A2, wazodylatacja, zakrzep - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Artelac 3,2 mg/ml
Hypromeloza, będąca głównym składnikiem aktywnym leku Artelac w stężeniu 3,2 mg/ml, należy do grupy farmakoterapeutycznej „sztuczne łzy” (kod ATC: S01XA20). Substancja ta, będąca częściowo metylowaną i hydroksypropylowaną celulozą, wykazuje specyficzne właściwości fizykochemiczne, takie jak zmniejszenie napięcia powierzchniowego i zwiększenie lepkości roztworu (7-13 mPa·s), co przekłada się na dłuższy czas kontaktu z powierzchnią oka oraz efektywne nawilżenie. Hypromeloza wykazuje silne powinowactwo do powierzchni spojówek i rogówki, tworząc ochronną warstwę zapobiegającą podrażnieniom mechanicznym i wysuszaniu nabłonka, co jest szczególnie istotne w stanach niedoboru naturalnego filmu łzowego.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – DiosMax 1000 mg
DiosMax zawiera zmikronizowaną diosminę, bioflawonoid o kodzie ATC C05CA03, wykazującą wielokierunkowe działanie na naczynia żylne i mikrokrążenie. Diosmina zwiększa napięcie ściany naczyń, zmniejsza ich rozszerzalność, skraca czas opróżnienia żył oraz redukuje zastój i refluks żylny. Na poziomie mikrokrążenia poprawia odporność naczyń włosowatych, zmniejsza ich kruchość i nadmierną przepuszczalność indukowaną przez histaminę, bradykininę oraz stres oksydacyjny. Ponadto hamuje procesy zapalne, migrację i aktywację limfocytów, chroni śródbłonek, wykazuje działanie antyoksydacyjne oraz poprawia drenaż limfatyczny i właściwości hemoreologiczne krwi. Optymalna dawka terapeutyczna wynosi 1000 mg/dobę, najczęściej podawana w dwóch dawkach po 500 mg.
aktywacja limfocytów, apoptoza komórek, badanie podwójnie zaślepione, badanie randomizowane, bioflawonoidy, bradykinina, choroba hemoroidalna, diosmina zmikronizowana, drenaż limfatyczny, działanie antyoksydacyjne, działanie przeciwzapalne, histamina, kod ATC, kontrola placebo, krwinki czerwone, mechanizm działania diosminy, mikrokrążenie, naczynia włosowate, niedokrwienie, objawy podmiotowe, parametry hemoreologiczne, przepuszczalność naczyń włosowatych, przewlekła niewydolność żylna, refluks żylny, reperfuzja, śródbłonek naczyniowy, stabilizacja naczyń włosowatych, stres oksydacyjny, zastawki żylne, zastój żylny - Leksykon substancji czynnych
Acenokumarol – Właściwości farmakodynamiczne
Acenokumarol jest doustnym antykoagulantem z grupy antagonistów witaminy K, klasyfikowanym pod kodem ATC B01AA07. Jego mechanizm działania polega na hamowaniu reduktazy epoksydowej witaminy K, co prowadzi do zaburzenia γ-karboksylacji reszt kwasu glutaminowego w czynnikach krzepnięcia: II, VII, IX, X oraz białkach C i S. W efekcie w osoczu krążą nieaktywne formy tych białek, co uniemożliwia ich prawidłową interakcję z jonami wapnia i zahamowanie procesu krzepnięcia. Pełna skuteczność terapeutyczna acenokumarolu pojawia się po 3-5 dniach leczenia, a przedłużenie czasu protrombinowego (PT/INR) obserwuje się w ciągu 36-72 godzin od rozpoczęcia terapii.
acenokumarol, antagonista witaminy K, białko C, białko S, czas protrombinowy, czynnik IX, czynnik VII, czynnik X, doustny lek przeciwzakrzepowy, gamma-karboksylacja, International Normalized Ratio, klasyfikacja farmakoterapeutyczna, kod ATC, krzepnięcie krwi, kwas glutaminowy, leczenie przeciwzakrzepowe, osocze, pochodna kumaryny, powikłanie zakrzepowo-zatorowe, protrombina, przedział terapeutyczny, PT/INR, reduktaza epoksydowa witaminy K, układ krzepnięcia, współczynnik INR, zakrzep, zespół protrombiny - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Novain 4 mg/ml
Oksybuprokainy chlorowodorek, zawarty w preparacie Novain (4 mg/mL, krople do oczu), jest miejscowym środkiem znieczulającym typu estrowego, chemicznie spokrewnionym z prokainą (kod ATC: S01HA02). Mechanizm działania polega na odwracalnym blokowaniu przepuszczalności błony komórkowej dla jonów sodu, a przy wyższych stężeniach także potasu, co hamuje powstawanie potencjału czynnościowego w nocyceptorach i włóknach nerwów czuciowych. Efekt farmakodynamiczny objawia się sekwencyjnym zniesieniem czucia – najpierw bólu, następnie temperatury, dotyku i ucisku, z wcześniejszą blokadą cienkich włókien nerwowych. Skuteczność oksybuprokainy jest obniżona w tkankach zapalnych z powodu niższego pH środowiska.
działanie znieczulające, jony potasu, jony sodu, kod ATC, miejscowy środek znieczulający estrowy, oksybuprokaina, oksybuprokainy chlorowodorek, pobudliwość włókien nerwowych, potencjał czynnościowy, powierzchnia gałki ocznej, prokaina, przepuszczalność błony komórkowej, stan zapalny tkanek, stężenie roztworu, włókna nerwów czuciowych, zabieg okulistyczny, znieczulenie rogówki, zniesienie czucia - Leksykon substancji czynnych
Selenu dwutlenek – Właściwości farmakodynamiczne
Dwutlenek selenu w preparacie Pediaven NN1 stanowi kluczowy składnik pierwiastków śladowych stosowanych w żywieniu pozajelitowym noworodków, zarówno urodzonych przedwcześnie, jak i o czasie. Preparat dostarcza 4,8 µg czystego selenu w 250 ml roztworu oraz 19 µg w 1000 ml, co odpowiada dawkom precyzyjnie dostosowanym do specyficznych potrzeb metabolicznych i immunologicznych noworodków. Selen, będący składnikiem selenoprotein, w tym peroksydazy glutationowej, pełni istotną rolę w ochronie komórek przed stresem oksydacyjnym oraz wspiera rozwój układu odpornościowego. Pediaven NN1 zawiera również inne pierwiastki śladowe, takie jak cynk (507,5 µg/250 ml), miedź (57,5 µg/250 ml), fluor (20 µg/250 ml), mangan (1,5 µg/250 ml), jod (2,5 µg/250 ml) i chrom (0,5 µg/250 ml), co zapewnia kompleksowe wsparcie żywieniowe.
aminokwas, chlorek chromu, chlorek manganu, dwutlenek selenu, elektrolit, fluorek sodu, jodek potasu, kod ATC, mikroelement, octan cynku, odpowiedź immunologiczna, Pediaven NN1, peroksydaza glutationowa, pierwiastek śladowy, podanie dożylne, roztwór infuzyjny, selenoproteina, siarczan miedzi, stres oksydacyjny, układ antyoksydacyjny, węglowodany, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Imigran 50 mg
Sumatryptan, substancja czynna leku Imigran, jest selektywnym agonistą receptorów serotoninowych 5-HT1D, wykorzystywanym w leczeniu migreny. Jego mechanizm działania opiera się na selektywnym zwężaniu naczyń krwionośnych w obszarze ukrwienia tętnicy szyjnej oraz hamowaniu aktywności nerwu trójdzielnego, co przyczynia się do łagodzenia objawów migreny. Po podaniu doustnym w formie tabletek powlekanych o dawce 50 mg, efekt terapeutyczny pojawia się po około 30 minutach. Badania kliniczne potwierdzają skuteczność dawek w zakresie 25–100 mg, z wyraźną przewagą dawek 50 mg i 100 mg nad 25 mg oraz placebo.
agonista receptora serotoninowego, badanie kontrolowane placebo, ból głowy, działanie niepożądane, działanie przeciwmigrenowe, Imigran, kod ATC, lek przeciwmigrenowy, migrena, napad migreny, nerw trójdzielny, populacja pediatryczna, przepływ mózgowy, receptor serotoninowy, sumatryptan, tabletka powlekana, tętnica szyjna, zwężenie naczyń krwionośnych - Leksykon substancji czynnych
Tietyloperazyna – Właściwości farmakodynamiczne
Tietyloperazyna, będąca pochodną fenotiazyny, działa jako antagonista receptorów dopaminergicznych w ośrodkowym układzie nerwowym, co stanowi podstawę jej działania przeciwwymiotnego. Substancja ta blokuje ośrodek wymiotny w tworze siatkowatym rdzenia przedłużonego oraz chemoreceptorową strefę wyzwalającą w IV komorze mózgowej, co prowadzi do przerwania eferentnych sygnałów wywołujących wymioty. Dodatkowo, tietyloperazyna hamuje aferentne impulsy nerwu błędnego, wzmacniając efekt przeciwwymiotny. Po podaniu doustnym efekt terapeutyczny pojawia się już po 30 minutach i utrzymuje się około 4 godzin, co determinuje schemat dawkowania preparatu Torecan. Preparat dostępny jest w formie czopków i tabletek zawierających 6,5 mg dimaleinianu tietyloperazyny oraz roztworu do wstrzykiwań o stężeniu 6,5 mg/ml w postaci jabłczanu.
chemoreceptorowa strefa wyzwalająca, czopek, dawka terapeutyczna, dimaleinian tietyloperazyny, działanie niepożądane, działanie przeciwwymiotne, działanie psychotropowe, fenotiazyna, forma farmaceutyczna, IV komora mózgowa, jabłczan tietyloperazyny, klasyfikacja farmakoterapeutyczna, kod ATC, lek przeciwwymiotny, nerw błędny, objawy pozapiramidowe, ośrodek wymiotny, ośrodkowy układ nerwowy, pochodna fenotiazyny, podanie doustne, receptor dopaminergiczny, roztwór do wstrzykiwań, tabletka powlekana, tietyloperazyna, twór siatkowaty rdzenia przedłużonego, układ cholinergiczny, układ dopaminergiczny, układ nigrostriatalny - Leksykon substancji czynnych
Kora kasztanowca – Właściwości farmakodynamiczne
Kora kasztanowca zwyczajnego (Aesculus hippocastanum L. cortex) wykazuje wielokierunkowe działanie farmakologiczne, wynikające z obecności glikozydów saponinowych (głównie escyny), flawonoidów oraz garbników. W zastosowaniu miejscowym kora ta wykazuje działanie przeciwobrzękowe i przeciwsiniakowe, co czyni ją skutecznym środkiem w terapii łagodnych urazów mechanicznych poprzez redukcję obrzęków i przyspieszenie resorpcji wynaczynionej krwi. W preparatach złożonych, takich jak Hemorol, kora kasztanowca współdziała synergistycznie z innymi składnikami roślinnymi (zielem żarnowca, kłączem pięciornika, zielem krwawnika), potęgując działanie ściągające, przeciwzapalne oraz rozkurczające mięśnie gładkie, co przekłada się na kompleksowe łagodzenie objawów, zwłaszcza w leczeniu hemoroidów.
benzokainy, działanie addytywne, działanie przeciwobrzękowe, działanie przeciwwysiękowe, działanie przeciwzapalne, działanie rozkurczające, działanie ściągające, działanie synergistyczne, działanie znieczulające, escyna, flawonoid, garbnik, hemoroidy, Hemorol, kłącze pięciornika, kod ATC, kora kasztanowca, produkt leczniczy roślinny, resorpcja krwi, uszczelnianie naczyń krwionośnych, wyciąg gęsty złożony, ziele krwawnika, ziele żarnowca - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Marelim 180 mg
Lek Marelim zawiera kwas mykofenolowy (MPA) w postaci sodu mykofenolanu, dostępny w dawkach 180 mg i 360 mg w formie tabletek dojelitowych. MPA działa jako silny, selektywny, niekompetycyjny i odwracalny inhibitor dehydrogenazy inozynomonofosforanu, kluczowego enzymu w szlaku syntezy nukleotydów guaninowych. Dzięki temu mechanizmowi, MPA hamuje syntezę de novo nukleotydów guaninowych, co prowadzi do cytostatycznego efektu głównie na limfocyty T i B, które są zależne od tej ścieżki biosyntezy, podczas gdy inne komórki mogą korzystać z alternatywnych dróg. Ta selektywność stanowi podstawę immunosupresyjnego działania leku Marelim, klasyfikowanego w grupie ATC L04AA06.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Hedelix 40 mg/5 ml
Produkt leczniczy Hedelix w postaci syropu o stężeniu 40 mg/5 ml zawiera wyciąg gęsty z liści bluszczu pospolitego (Hedera helix L., folium) jako substancję czynną, w ilości 0,8 g na 100 ml syropu. Wyciąg pozyskiwany jest przy użyciu mieszaniny rozpuszczalników: etanol 96% (V/V), glikol propylenowy oraz woda w stosunku masowym 45:2:53, a stosunek surowca roślinnego do produktu końcowego (DER) wynosi 2,2-2,9:1. Preparat klasyfikowany jest jako lek wykrztuśny (kod ATC R05CA12) i występuje w formie klarownego, żółtawo-brązowego syropu, który nie zawiera etanolu, co jest istotne w kontekście stosowania u pacjentów z przeciwwskazaniami do alkoholu. W składzie znajduje się również sorbitol (E 420) jako substancja pomocnicza o znanym działaniu.
bluszcz pospolity, etanol, glikol propylenowy, grupa farmakoterapeutyczna, klasyfikacja ATC, kod ATC, lek wykrztuśny, liść bluszczu pospolitego, mechanizm działania leku, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, sorbitol, substancja pomocnicza, surowiec roślinny, syrop leczniczy, współczynnik DER, wyciąg z bluszczu pospolitego - Leksykon substancji czynnych
Albumina ludzka – Właściwości farmakodynamiczne
Albumina ludzka, stanowiąca ponad 50% całkowitego białka osocza i odpowiadająca za około 10% syntezy białek w wątrobie, pełni kluczową rolę w utrzymaniu homeostazy organizmu, głównie poprzez regulację ciśnienia onkotycznego krwi. Preparaty albuminy dostępne są w różnych stężeniach: 200 g/l (20%) wykazuje działanie hiperonkotyczne, 50 g/l (5%) działanie słabo hipoonkotyczne, a 40 g/l (4%) lekko hipoonkotyczne względem prawidłowego osocza. Wybór odpowiedniego stężenia preparatu jest istotny klinicznie i zależy od stanu pacjenta oraz potrzeb terapeutycznych, np. roztwory 20% stosuje się w celu zwiększenia objętości wewnątrznaczyniowej, natomiast roztwory 4-5% służą do substytucji białek bez znaczącego wpływu na objętość osocza.
aktywność biologiczna, albumina ludzka, białko osocza, biodostępność, ciśnienie onkotyczne krwi, detoksykacja organizmu, dystrybucja płynów, działanie hiperonkotyczne, działanie hipoonkotyczne, farmakokinetyka, frakcja białek osocza, homeostaza organizmu, kod ATC, ksenobiotyk, niedobór albuminy, nośnik substancji, objętość krwi krążącej, objętość wewnątrznaczyniowa, płyn ustrojowy, preparat albuminy ludzkiej, przestrzeń pozanaczyniowa, przestrzeń wewnątrznaczyniowa, równowaga wodno-elektrolitowa, substytut osocza, właściwości farmakodynamiczne - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Gabitril 15 mg
Tiagabina, substancja czynna leku Gabitril (kod ATC: N03AG06), jest lekiem przeciwpadaczkowym o unikalnym mechanizmie działania polegającym na silnym i wybiórczym hamowaniu wychwytu zwrotnego kwasu γ-aminomasłowego (GABA) w neuronach oraz komórkach gleju ośrodkowego układu nerwowego. Ten mechanizm prowadzi do zwiększenia stężenia GABA w mózgu, co wzmacnia hamowanie synaptyczne i przeciwdziała nadmiernej pobudliwości neuronalnej, będącej podstawą patofizjologiczną napadów padaczkowych. Tiagabina wykazuje wysoką selektywność wobec układu GABA-ergicznego, nie wykazując istotnego powinowactwa do innych receptorów neuroprzekaźników ani transporterów, co wpływa na jej specyficzny profil farmakologiczny i bezpieczeństwo stosowania.
- Leksykon substancji czynnych
Deferazyroks – Właściwości farmakodynamiczne
Deferazyroks jest trójkleszczowym ligandem chelatującym żelazo(III) o wysokiej selektywności, wiążącym żelazo w stosunku 2:1 i umożliwiającym jego wydalanie głównie z kałem. W badaniach metabolicznych u pacjentów z talasemią wykazano, że dawki dobowej 10, 20 i 40 mg/kg masy ciała powodowały wydalanie netto żelaza odpowiednio na poziomie 0,119, 0,329 i 0,445 mg Fe/kg mc./dobę. Leczenie deferazyroksem w dawkach 20 i 30 mg/kg mc. przez rok u pacjentów z talasemią beta skutkowało istotnym zmniejszeniem stężenia żelaza w wątrobie o około -0,4 i -8,9 mg Fe/g suchej masy oraz obniżeniem ferrytyny w surowicy o około -36 i -926 µg/l. Współczynniki wydalania do poboru żelaza wynosiły odpowiednio 1,02 i 1,67, wskazując na równowagę lub ujemny bilans żelaza. Deferazyroks wykazuje również skuteczność u pacjentów z innymi niedokrwistościami, w tym niedokrwistością sierpowatokrwinkową i zespołami mielodysplastycznymi, a stężenie ferrytyny w surowicy jest użytecznym markerem monitorowania terapii. Terapia w dawkach 10-30 mg/kg mc. przez rok może także redukować stężenie żelaza w sercu, co potwierdzono wzrostem parametru MRI T2* z 18,3 do 23,0 ms.
aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, biopsja, deferoksamina, ferrytyna w surowicy, hemosyderoza, kod ATC, kreatynina w surowicy, niedokrwistość aplastyczna, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, obciążenie żelazem, rezonans magnetyczny, stężenie żelaza w wątrobie, tabletka powlekana, talasemia beta, terapia chelatująca żelazo, transfuzja wymienna, wydalanie żelaza, zawiesina doustna, zespół Diamonda-Blackfana, zespół mielodysplastyczny - Leksykon substancji czynnych
Owoc róży – Właściwości farmakodynamiczne
Owoc róży (Rosae fructus) jest składnikiem roślinnym wykorzystywanym w preparatach złożonych o różnorodnym profilu działania, takich jak Digestonic i Echinasal. W preparacie Digestonic owoc róży stanowi 2,84 części z siedmiu składników roślinnych płynu doustnego, jednak mechanizm jego działania nie został potwierdzony w badaniach farmakologicznych. W Echinasal owoc róży występuje w wyciągu złożonym (1:4,4) wraz z liściem babki lancetowatej i zielem grindelii, w proporcji 1:5 względem całego wyciągu, ekstraktowanym 50% etanolem (V/V). Wartość związków antranoidowych w Digestonic wynosi 0,31-0,45 mg/ml w przeliczeniu na reinę, choć ich pochodzenie jest głównie z korzenia rzewienia, a wpływ owocu róży na ten parametr nie jest określony.
babka lancetowata, etanol, immunomodulacja, kod ATC, korzeń rzewienia, lek roślinny, lek tradycyjny, odporność humoralna, odporność komórkowa, odruch kaszlu, owoc róży, płyn doustny, preparat złożony, produkt leczniczy, surowiec roślinny, właściwości farmakodynamiczne, właściwości immunomodulujące, wyciąg roślinny, ziele grindelii, związki antranoidowe - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Hasceral (100 mg + 50 mg)/g
Hasceral to maść keratolityczna zawierająca mocznik w stężeniu 10% (100 mg/g) oraz kwas salicylowy 5% (50 mg/g), klasyfikowana w grupie preparatów keratolitycznych i ochronnych (kod ATC: D02AF). Kwas salicylowy działa złuszczająco poprzez rozpuszczanie substancji międzykomórkowej i obniżenie pH warstwy rogowej, co sprzyja nawodnieniu i zmiękczeniu naskórka. Mocznik wykazuje efekt keratolityczny i nawilżający, zmniejszając spójność keratynocytów, rozmiękczając zrogowaciałe warstwy oraz odnawiając płaszcz ochronny skóry, co ogranicza transepidermalną utratę wody. Obie substancje wykazują działanie przeciwbakteryjne i przeciwgrzybicze poprzez modyfikację pH skóry, tworząc środowisko niekorzystne dla patogenów.
działanie keratolityczne, działanie przeciwbakteryjne, działanie przeciwgrzybicze, działanie synergistyczne, keratynocyt, kod ATC, korneocyt, kwas salicylowy, mocznik, patogen, płaszcz ochronny skóry, preparat keratolityczny, substancja międzykomórkowa, warstwa rogowa, złuszczanie naskórka, zrogowaciały naskórek - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Lignox Spray 100 mg/g
Lignox Spray to miejscowy środek znieczulający zawierający lidokainę w stężeniu 100 mg/g w formie aerozolu, gdzie pojedyncze rozpylenie dostarcza 8,7 mg substancji czynnej. Lidokaina, będąca amidowym środkiem znieczulającym (kod ATC: N01 BB02), działa poprzez odwracalną blokadę przewodnictwa impulsów nerwowych, hamując przepływ jonów sodowych przez kanały sodowe błony komórkowej neuronów. Preparat zawiera również glikol propylenowy (214 mg/g) oraz etanol (680 mg/g), które pełnią funkcję substancji pomocniczych. Lignox Spray jest stosowany miejscowo, a jego działanie farmakodynamiczne opiera się na selektywnym wpływie na błony komórkowe włókien nerwowych, co umożliwia skuteczne znieczulenie obszaru aplikacji.
amidy, blokada przewodnictwa nerwowego, błona komórkowa neuronu, działanie niepożądane, glikol propylenowy, inotropizm ujemny, kanał sodowy, kod ATC, krążenie ogólnoustrojowe, lek miejscowo znieczulający, lek znieczulający miejscowo, lidokaina, mięsień sercowy, ośrodkowy układ nerwowy, postać farmaceutyczna, skurcz mięśnia sercowego, toksyczność, układ bodźcoprzewodzący serca, układ sercowo-naczyniowy, włókna nerwowe, zatrzymanie akcji serca, znieczulenie miejscowe - Leksykon substancji czynnych
Korzeń pierwiosnka – Właściwości farmakodynamiczne
Korzeń pierwiosnka (Primula veris L./Primula elatior (L.) Hill, radix) jest składnikiem aktywnym preparatu Bronchitabs, stosowanego w terapii schorzeń układu oddechowego. W produkcie występuje jako wyciąg suchy w dawce 60 mg, otrzymany przy użyciu 47,4% (V/V) etanolu jako rozpuszczalnika ekstrakcyjnego, z pierwotnym współczynnikiem DER 6-7:1. Bronchitabs zawiera również 160 mg ziela tymianku (Thymus vulgaris L./Thymus zygis L., herba), co tworzy kompleksową formułę o działaniu na układ oddechowy, sklasyfikowaną w grupie farmakoterapeutycznej o kodzie ATC R05 C. Produkt dostępny jest w postaci zielonych, okrągłych tabletek powlekanych o średnicy 10,1-10,3 mm.
charakterystyka produktu leczniczego, grupa farmakoterapeutyczna, kod ATC, korzeń pierwiosnka, mechanizm działania, postać farmaceutyczna, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, schorzenie układu oddechowego, substancja czynna, tabletka powlekana, układ oddechowy, współczynnik DER, wyciąg suchy, ziele tymianku - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Flexove tabletki 625 mg 625 mg
Lek Flexove w postaci tabletek zawiera chlorowodorek glukozaminy jako substancję czynną, w dawce 750 mg glukozaminy chlorowodorku, co odpowiada 625 mg glukozaminy na tabletkę. Produkt klasyfikowany jest jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ) z grupy pozostałych leków przeciwzapalnych i przeciwreumatycznych, o kodzie ATC M01AX05. Glukozamina jest endogennym składnikiem polisacharydów macierzy międzykomórkowej chrząstki oraz glikozaminoglikanów płynu maziowego, co stanowi podstawę jej zastosowania w terapii chorób zwyrodnieniowych stawów. Badania in vitro i in vivo wykazały, że glukozamina stymuluje syntezę glikozaminoglikanów, proteoglikanów przez chondrocyty oraz kwasu hialuronowego przez synowiocyty, co może wpływać na metabolizm tkanki chrzęstnej i płynu stawowego.
badanie in vitro, badanie in vivo, chlorowodorek glukozaminy, chondrocyt, chrząstka, glikozaminoglikan, glukozamina, glukozaminoglikan, kod ATC, kwas hialuronowy, lek przeciwzapalny i przeciwreumatyczny, mechanizm działania leku, niesteroidowy lek przeciwzapalny, odpowiedź terapeutyczna, płyn maziowy, płyn stawowy, postać farmaceutyczna, proteoglikan, substancja endogenna, synowiocyt - Leksykon substancji czynnych
Kwas szczawiowy – Właściwości farmakodynamiczne
Kwas szczawiowy, obecny w preparacie Solcogyn w stężeniu 58,6 mg/ml (dwuwodna forma), współdziała z kwasem azotowym (537,0 mg/ml, 70% w/w), kwasem octowym (20,4 mg/ml, 99% w/w) oraz cynku azotanem sześciowodnym (6,0 mg/ml), tworząc kompleks o selektywnym działaniu na nabłonek szyjki macicy. Po aplikacji na obszary nadżerki rzekomej i transformacji dochodzi do selektywnej martwicy ektopowego nabłonka cylindrycznego oraz podnabłonkowego zrębu, przy zachowaniu integralności nabłonka wielowarstwowego płaskiego części szyjkowej i pochwy. Mechanizm działania charakteryzuje się szybkim początkiem – martwica rozwija się w ciągu kilku minut, objawiając się blado-żółtym lub szarym zabarwieniem tkanki, która pozostaje na miejscu, tworząc warstwę ochronną dla głębszych struktur, co różni się od klasycznego efektu kaustycznego.
Proces terapeutyczny z użyciem kwasu szczawiowego w Solcogynie obejmuje fazę regeneracji, w której po kilku dniach warstwa martwiczej tkanki zostaje zastąpiona nowym nabłonkiem wielowarstwowym płaskim, co prowadzi do odtworzenia prawidłowej struktury nabłonka szyjki macicy. Preparat klasyfikowany jest w grupie leków ginekologicznych (kod ATC: G02CX) i znajduje zastosowanie w leczeniu patologicznych zmian nabłonka szyjki macicy, szczególnie nadżerek rzekomych, dzięki swojej selektywności i specyficznemu mechanizmowi działania, który minimalizuje uszkodzenia zdrowych tkanek.
azotan cynku, część szyjkowa macicy, efekt kaustyczny, kod ATC, kwas azotowy, kwas octowy, kwas szczawiowy, nabłonek cylindryczny ektopowy, nabłonek płaski wielowarstwowy, nabłonek szyjki macicy, nadżerka rzekoma, nadżerka szyjki macicy, obszar transformacji, regeneracja tkanek, Solcogyn, szyjka macicy, tkanka martwicza - Leksykon substancji czynnych
Szanta – Właściwości farmakodynamiczne
Szanta zwyczajna (Marrubium vulgare L.) jest rośliną leczniczą z rodziny Lamiaceae, wykorzystywaną głównie ze względu na zawartość związków goryczowych, które odruchowo stymulują wydzielanie soku żołądkowego poprzez aktywację receptorów smakowych w jamie ustnej. Mechanizm ten prowadzi do poprawy procesów trawiennych oraz zwiększenia apetytu, co stanowi podstawę jej zastosowania w preparatach takich jak Apetiherb. Preparat ten zawiera wyciąg płynny o stężeniu 15 g/100 g syropu, w którym składniki aktywne występują w proporcjach 3/2/3/2 (ziele krwawnika, szanta, liść melisy, owoc kopru włoskiego), co zapewnia synergistyczne działanie farmakodynamiczne, łączące stymulację wydzielania soku żołądkowego, działanie przeciwzapalne, uspokajające oraz wiatropędne i spazmolityczne.
działanie farmakodynamiczne, działanie przeciwzapalne, działanie spazmolityczne, działanie uspokajające, efekt farmakodynamiczny, efekt synergistyczny, jasnotowate, klasyfikacja anatomiczno-terapeutyczno-chemiczna, kod ATC, koper włoski, krwawnik pospolity, marrubina, melisa lekarska, olejek eteryczny, procesy trawienne, produkt leczniczy, szanta zwyczajna, właściwości wiatropędne, wyciąg płynny, wydzielanie soku żołądkowego, zaburzenia łaknienia, związki goryczowe - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Neocardina –
Neocardina to preparat leczniczy w formie kropli doustnych, zawierający nalewki z ziela konwalii (0,28 g/ml, ekstrakcja 1:4,0-4,5), kwiatostanu głogu (0,18 g/ml, ekstrakcja 1:4,0-4,5) oraz korzenia kozłka (0,18 g/ml, ekstrakcja 1:4,0-4,5), wszystkie przygotowane w 70% etanolu. Preparat zawiera do 66% (V/V) etanolu jako substancję pomocniczą. Neocardina nie posiada jeszcze przypisanego kodu ATC i jest klasyfikowana jako lek stosowany tradycyjnie, co oznacza, że jego skuteczność opiera się na długotrwałym doświadczeniu klinicznym, a nie na nowoczesnych badaniach farmakologicznych czy klinicznych.
Brak jest szczegółowych danych dotyczących mechanizmu działania, farmakodynamiki oraz interakcji molekularnych preparatu Neocardina. Działanie leku wynika z synergii właściwości poszczególnych składników roślinnych: konwalia i głóg są tradycyjnie stosowane w schorzeniach układu sercowo-naczyniowego, natomiast kozłek działa uspokajająco. W związku z tym, ocena skuteczności klinicznej powinna bazować na wieloletnim doświadczeniu klinicznym, a nie na standardowych parametrach farmakodynamicznych charakterystycznych dla nowoczesnych leków kardiologicznych.
Convallaria maialis, Crataegus monogyna, dane farmakodynamiczne, etanol, farmakodynamika, klasyfikacja anatomiczno-terapeutyczno-chemiczna, kod ATC, korzeń kozłka, kwiatostan głogu, lek kardiologiczny, mechanizm działania, nalewka mianowana, schorzenie układu sercowo-naczyniowego, skuteczność kliniczna, środek uspokajający, stosunek ekstrakcji, substancja pomocnicza, Valeriana officinalis, właściwość farmakologiczna, ziele konwalii - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Aphtin Aflofarm 200 mg/g
Boraks, będący substancją czynną preparatu Aphtin Aflofarm w stężeniu 200 mg/g płynu do stosowania miejscowego w jamie ustnej, wykazuje silne właściwości antyseptyczne. Jego mechanizm działania polega na miejscowym podwyższeniu pH środowiska poprzez uwalnianie jonów wodorotlenowych w wyniku dysocjacji, co prowadzi do destrukcji struktur komórkowych mikroorganizmów i ich eliminacji. Preparat klasyfikowany jest farmakoterapeutycznie jako inne środki do miejscowego leczenia jamy ustnej (kod ATC: A01AD11).
Dzięki podwyższeniu lokalnego pH, Aphtin Aflofarm skutecznie hamuje rozwój drobnoustrojów odpowiedzialnych za stany zapalne błony śluzowej jamy ustnej, co sprzyja procesowi gojenia zmian zapalnych. Stężenie boraksu 200 mg/g zapewnia efektywność antyseptyczną, czyniąc preparat wartościowym narzędziem w terapii miejscowej infekcji i stanów zapalnych w obrębie jamy ustnej.
- Leksykon substancji czynnych
Chlorek etylu – Właściwości farmakodynamiczne
Chlorek etylu (chloroetan), klasyfikowany pod kodem ATC N01BX01, jest środkiem znieczulającym miejscowo, którego mechanizm działania opiera się na intensywnym oziębieniu lub zamrożeniu tkanki. Jego temperatura wrzenia wynosi 12°C, co umożliwia szybkie parowanie po aplikacji na skórę i pochłanianie ciepła z otoczenia, prowadząc do miejscowego znieczulenia zakończeń nerwów czuciowych. Preparat Aethylum Chloratum Filofarm zawiera 70,0 g chlorku etylu w formie aerozolu, co pozwala na precyzyjne i efektywne stosowanie substancji w celu zniesienia bólu w wybranym obszarze ciała.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Dolgit 50 mg/g
Dolgit w postaci kremu zawiera ibuprofen w stężeniu 50 mg/g (5%) i należy do grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ) stosowanych miejscowo, sklasyfikowanych pod kodem ATC M02AA13. Mechanizm działania opiera się na hamowaniu syntezy prostaglandyn poprzez blokadę enzymu cyklooksygenazy (COX) w tkankach objętych procesem zapalnym, co prowadzi do redukcji objawów zapalenia (obrzęk, zaczerwienienie, ucieplenie) oraz zmniejszenia dolegliwości bólowych. Krem jako emulsja olejowo-wodna zapewnia optymalną penetrację substancji czynnej przez skórę do głębszych tkanek, umożliwiając osiągnięcie terapeutycznego stężenia bez istotnej ekspozycji ogólnoustrojowej.
cyklooksygenaza, działanie niepożądane, działanie przeciwbólowe, ekspozycja ogólnoustrojowa, emulsja olejowo-wodna, grupa farmakoterapeutyczna, ibuprofen, kod ATC, niesteroidowy lek przeciwzapalny, objawy zapalne, obrzęk, penetracja substancji czynnej, postać farmaceutyczna, prostaglandyna, synteza prostaglandyn, szlak syntezy prostaglandyn, tkanki miękkie - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Mobilat (0,2 g + 1 g + 2 g)/100 g
Mobilat to maść zawierająca 0,2 g mukopolisacharydowego polisiarczanu, 1,0 g ekstraktu z kory nadnerczy oraz 2,0 g kwasu salicylowego na 100 g preparatu, stosowana miejscowo w leczeniu bólów stawów i mięśni. Substancje czynne wykazują synergistyczne działanie przeciwzapalne, przeciwwysiękowe, przeciwzakrzepowe oraz stymulujące regenerację tkanek. Ekstrakt z kory nadnerczy hamuje biosyntezę prostaglandyn i uwalnianie enzymów lizosomalnych, zmniejszając przepuszczalność naczyń włosowatych i obrzęk. Kwas salicylowy działa przeciwzapalnie i keratolitycznie, co zwiększa penetrację składników aktywnych. Mukopolisacharydowy polisiarczan hamuje enzymy kataboliczne, aktywuje plazminogen oraz stymuluje metabolizm komórek mezenchymalnych, przyspieszając regenerację i eliminację złogów włóknika.
addycja i komplementarność, aktywacja plazminogenu, biodostępność, biosynteza prostaglandyn, działanie keratolityczne, działanie przeciwwysiękowe, działanie przeciwzakrzepowe, ekstrakt z kory nadnerczy, enzymy lizosomalne, kod ATC, komórki mezenchymalne, kwas salicylowy, mediatory stanu zapalnego, mediatory zapalenia, mukopolisacharydowy polisiarczan, przepuszczalność naczyń włosowatych, regeneracja tkanek, złogi włóknika - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Locoid Crelo 1 mg/g
Locoid Crelo zawiera 17-maślan hydrokortyzonu w stężeniu 1 mg/g emulsji, będący syntetycznym kortykosteroidem o umiarkowanie silnym działaniu miejscowym (grupa II, kod ATC D07AB02). Substancja ta wykazuje charakterystyczne dla glikokortykosteroidów działanie przeciwzapalne oraz obkurczające naczynia krwionośne, co skutkuje łagodzeniem objawów stanów zapalnych skóry, takich jak rumień, obrzęk, świąd i złuszczanie naskórka. Mechanizm działania obejmuje hamowanie mediatorów zapalnych, stabilizację błon lizosomalnych oraz zmniejszenie przepuszczalności naczyń, co przekłada się na skuteczność terapeutyczną przy jednoczesnym zachowaniu korzystnego profilu bezpieczeństwa.
błony lizosomalne, dermatoza, działanie przeciwświądowe, działanie przeciwzapalne, emulsja, glikokortykosteroid, kod ATC, kortykosteroid syntetyczny, leczenie objawowe, maślan hydrokortyzonu, mediatory stanu zapalnego, obkurczanie naczyń krwionośnych, przepuszczalność naczyń krwionośnych, rumień, stan zapalny skóry, warstwa rogowa naskórka, złuszczanie naskórka, zwężenie naczyń krwionośnych - Leksykon substancji czynnych
Testosteron izokapronian – Właściwości farmakodynamiczne
Testosteron izokapronian jest jednym z czterech estrów testosteronu obecnych w preparacie Omnadren 250, który zawiera łącznie 250 mg testosteronu na mililitr roztworu do wstrzykiwań. W składzie preparatu znajduje się testosteron propionian (30 mg, 12%), testosteron fenylopropionian (60 mg, 24%), testosteron izokapronian (60 mg, 24%) oraz testosteron dekanonian (100 mg, 40%). Testosteron izokapronian charakteryzuje się średnio-długim czasem działania, co umożliwia utrzymanie stabilnego stężenia testosteronu w organizmie, zapewniając pożądane efekty farmakodynamiczne. Preparat działa poprzez uwalnianie aktywnej formy testosteronu, który jest kluczowy dla stymulacji i utrzymania funkcji seksualnych męskich, rozrostu tkanek układu rozrodczego oraz kontroli spermatogenezy.
androgen, cechy płciowe męskie, działanie androgenne, efekt farmakodynamiczny, ester testosteronu, gruczoł krokowy, kod ATC, komórki Leydiga, Omnadren 250, pęcherzyk nasienny, profil farmakodynamiczny, roztwór do wstrzykiwań, spermatogeneza, testosteron dekanonian, testosteron fenylopropionian, testosteron izokapronian, testosteron propionian, właściwości farmakokinetyczne, wytwarzanie plemników - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Calcium chloride DEMO 1 g/10 ml
Chlorek wapnia (kod ATC: B05XA07) jest kluczowym elektrolitem stosowanym w terapii dożylnej, zawierającym 1 g chlorku wapnia dwuwodnego na 10 ml roztworu, co odpowiada 6,8 mmol (13,6 mEq) jonów wapnia oraz 13,6 mmol (13,6 mEq) jonów chlorkowych. Roztwór o pH 5-8 charakteryzuje się jasnobrązowo-żółtym zabarwieniem i jest kompatybilny z płynami ustrojowymi. Wapń pełni fundamentalne funkcje w organizmie, m.in. strukturalną (budowa kości i zębów), udział w krzepnięciu krwi jako kofaktor czynników krzepnięcia, neurotransmisję, skurcze mięśniowe oraz prawidłową czynność mięśnia sercowego. Homeostaza wapnia jest regulowana przez parathormon, kalcytoninę oraz aktywną formę witaminy D, które modulują jego poziom w osoczu i metabolizm kostny.
chlorek wapnia, czynnik krzepnięcia, grupa farmakoterapeutyczna, homeostaza wapnia, jon chlorkowy, jon wapnia, kalcytonina, kaskada krzepnięcia, kod ATC, mięsień poprzecznie prążkowany, neuroprzekaźnik, osteoblast, osteoklast, parathormon, roztwór do infuzji, roztwór dożylny, roztwór elektrolitów, transmisja sygnałów nerwowych, wapń chlorek dwuwodny, witamina D - Leksykon substancji czynnych
Bromek – Właściwości farmakodynamiczne
Bromki, obecne w Bocheńskiej Leczniczej Soli Jodowo-Bromowej w stężeniu ≥0,05%, wykazują wielokierunkowe działanie farmakodynamiczne, które jest synergistyczne z innymi składnikami mineralnymi oraz czynnikami termicznymi i mechanicznymi kąpieli. Przenikają przez skórę i błony śluzowe podczas kąpieli o optymalnej temperaturze 35-36°C, co jest ułatwione przez rozpulchnienie naskórka. Bromki tworzą na skórze „płaszcz solny”, wywołując długotrwałe bodźce osmotyczne i działanie antyseptyczne, a także intensyfikują efekt przegrzewający kąpieli, co pobudza procesy biochemiczne utrzymujące się po zabiegu. Współdziałają z jodkami (≥0,03%) oraz innymi minerałami, takimi jak sód (≥32%), chlorki (≥55%), wapń (≤1,5%) i magnez (≤0,8%), które dodatkowo modulują ich działanie przeciwzapalne, uspokajające i regeneracyjne.
bodziec osmotyczny, bromek, dolegliwość neuralgiczna, droga oddechowa, działanie antyseptyczne, działanie przeciwzapalne, gruczoł tarczowy, inhalacja, interakcja farmakodynamiczna, jodek, kąpiel mineralna, kod ATC, ognisko zapalne, płaszcz solny, przewodnictwo skóry, rozrzedzenie śluzu, schorzenie reumatyczne, schorzenie układu oddechowego, sól jodowo-bromowa, układ nerwowy, układ przysadka-nadnercza, wegetatywny układ nerwowy - Leksykon substancji czynnych
Lamotrygina – Właściwości farmakodynamiczne
Lamotrygina, lek przeciwpadaczkowy z grupy innych leków przeciwpadaczkowych (kod ATC N03AX09), działa jako napięciowo-zależny bloker kanałów sodowych, hamując powtarzające się wyładowania neuronów oraz uwalnianie glutaminianu, co tłumaczy jej skuteczność w terapii padaczki. W zaburzeniach afektywnych dwubiegunowych mechanizm działania nie jest w pełni poznany, jednak przypuszcza się, że również wiąże się z modulacją kanałów sodowych. Badania kliniczne wykazały, że lamotrygina w dawkach do 400 mg/dobę nie wpływa istotnie na funkcje poznawcze ani koordynację ruchową, w przeciwieństwie do innych leków przeciwpadaczkowych (fenytoina 1000 mg, karbamazepina 600 mg) czy anksjolityków (diazepam 10 mg). Ponadto, lamotrygina nie wykazuje klinicznie istotnego wpływu na odstęp QT w EKG, co potwierdza jej korzystny profil kardiologiczny.
12-odprowadzeniowe EKG, ciężki epizod depresyjny, diazepam, epizod depresyjny, epizod maniakalny, fenytoina, glutaminian, kanał sodowy bramkowany napięciem, karbamazepina, kod ATC, lamotrygina, leczenie elektrowstrząsami, leczenie skojarzone, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwpsychotyczny, lek stabilizujący nastrój, monoterapia, napad częściowy, napad padaczkowy, odstęp QT, ośrodkowy układ nerwowy, układ sercowo-naczyniowy, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie nastroju, zachowanie samobójcze, zespół Lennox-Gastaut - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Hedussin 33 mg/4 ml
Hedussin w postaci syropu zawiera suchy wyciąg z liści bluszczu (Hedera helix L., folium) w stężeniu 8,25 mg/ml, co odpowiada 33 mg substancji czynnej na 4 ml syropu. Wyciąg jest otrzymywany metodą ekstrakcji z użyciem 30% etanolu, przy stosunku surowca do produktu końcowego 4-8:1. Lek klasyfikowany jest jako wykrztuśny (kod ATC: R05CA12). Mechanizm działania preparatu nie jest w pełni poznany i nie został jednoznacznie opisany w literaturze naukowej, co należy uwzględnić przy ocenie jego zastosowania klinicznego. Syrop ma charakterystyczne brązowe zabarwienie i opalizującą konsystencję, a jego słodki smak poprawia akceptację zwłaszcza u pacjentów pediatrycznych. Powstawanie niewielkiego osadu podczas przechowywania jest zjawiskiem naturalnym i nie wpływa na skuteczność leku.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Femistelin 10 mg
Femistelin to preparat zawierający 10 mg dehydroepiandrosteronu (DHEA), steroidowego hormonu anabolicznego z grupy pochodnych androstanu, stosowany w celu uzupełnienia niedoboru endogennego DHEA. DHEA jest prekursorem androgenów i estrogenów, syntetyzowanym głównie w warstwie siatkowatej nadnerczy, a jego produkcja osiąga szczyt około 30. roku życia (15-30 mg/dobę u mężczyzn, stężenia we krwi 1,3-12 ng/ml wolnego hormonu i 1,4-7,9 ng/ml siarczanu DHEA). Po menopauzie u kobiet DHEA staje się kluczowym androgenem i substratem do syntezy estrogenów w tkankach obwodowych. Suplementacja DHEA ma na celu poprawę jakości życia osób starszych poprzez spowolnienie procesów starzenia i łagodzenie objawów związanych z niedoborem hormonów płciowych.
17-OH-pregnenolon, adrenarche, androgen, androstendion, biosynteza DHEA, dehydroepiandrosteron, DHEA, DHEA-S, estradiol, estrogen, estron, hydroksylacja C17, kod ATC, konwersja enzymatyczna, liaza C17-C20, niewydolność kory nadnerczy, okres półtrwania, pochodna androstanu, prasteron, pregnenolon, prekursor hormonów płciowych, prohormon, rytm okołodobowy, siarczan DHEA, steroid anaboliczny, testosteron, ujemne sprzężenie zwrotne, warstwa siatkowata nadnerczy, zanik kory nadnerczy - Leksykon substancji czynnych
Męczennica – Właściwości farmakodynamiczne
Męczennica (Passiflora incarnata L.) jest roślinnym surowcem leczniczym zaliczanym do grupy leków nasennych i uspokajających (kod ATC: N05CM). W produktach leczniczych stosuje się ziele męczennicy, które wykazuje łagodne działanie sedatywne oraz ułatwia zasypianie, skracając czas potrzebny do zaśnięcia. Preparaty zawierające męczennicę występują w różnych formach farmaceutycznych, m.in. wyciąg suchy (np. Valused Noc Plus – 20 mg/tabletkę, DER 4-6,5:1, etanol 60% V/V), nalewka (Valused – 45 g nalewki/100 g produktu, etanol 70% V/V) oraz wyciąg płynny złożony (Neospasmina Noc – 10% ziela męczennicy w wyciągu, etanol 50% V/V). Skuteczność i bezpieczeństwo tych preparatów opierają się głównie na tradycyjnym stosowaniu i doświadczeniu klinicznym, gdyż brak jest szczegółowych badań farmakologicznych.
badanie farmakologiczne, biodostępność, działanie farmakodynamiczne, działanie sedatywne, działanie uspokajające, ekstrahent, grupa farmakoterapeutyczna, kod ATC, korzeń kozłka lekarskiego, łagodny stres, lek nasenny i uspokajający, nalewka, napięcie nerwowe, owoc głogu, postać farmaceutyczna, synergizm działania, szyszki chmielu, właściwości farmakodynamiczne, wyciąg płynny, wyciąg suchy, zaburzenia zasypiania, ziele męczennicy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Bronchitabs 60 mg + 160 mg
Bronchitabs to preparat wykrztuśny zawierający 60 mg wyciągu z korzenia pierwiosnka (Primula veris L./Primula elatior (L.) Hill) oraz 160 mg wyciągu z ziela tymianku (Thymus vulgaris L./Thymus zygis L.) w formie tabletek powlekanych. Wyciągi te pozyskiwane są z zastosowaniem etanolu o stężeniu odpowiednio 47,4% i 70% [V/V], z współczynnikami DER 6-7:1 oraz 6-10:1. Lek klasyfikowany jest w grupie ATC R05C, co wskazuje na jego zastosowanie jako środek wykrztuśny działający na układ oddechowy. Tabletki mają charakterystyczny zielony kolor, średnicę około 10,1–10,3 mm i zawierają substancje pomocnicze, takie jak laktoza jednowodna (50 mg) oraz glukoza ciekła suszona rozpyłowo (34 mg), co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją laktozy lub zaburzeniami gospodarki węglowodanowej.
Bronchitabs, działanie mukolityczne, działanie synergistyczne, działanie wykrztuśne, glukoza ciekła, górne drogi oddechowe, klasyfikacja ATC, kod ATC, korzeń pierwiosnka, laktoza jednowodna, mechanizm działania, nietolerancja laktozy, preparat wykrztuśny, składnik aktywny, środek wykrztuśny, tabletka powlekana, układ oddechowy, zaburzenia gospodarki węglowodanowej, ziele tymianku - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Syrop z babki lancetowatej Ziołowa Tradycja 647 mg/5 ml
Syrop z babki lancetowatej (Plantago lanceolata L.) to lek wykrztuśny sklasyfikowany pod kodem ATC R05CA, zawierający 10 g wyciągu płynnego (stosunek 1:3, ekstrahent: etanol 60% V/V) w 100 g syropu, co odpowiada 647 mg wyciągu w 5 ml preparatu. Głównymi składnikami aktywnymi są glikozydy irydoidowe (akubina, kaptol), garbniki (tanina), śluzy (polisacharydy), fenolokwasy (kwas protokatechojowy) oraz flawonoidy (apigenina, luteolina). Substancje te wykazują działanie przeciwzapalne, ściągające, ochronne na błony śluzowe oraz przeciwutleniające, co przekłada się na łagodzenie podrażnień i zmniejszenie odruchu kaszlowego w obrębie górnych dróg oddechowych.
akubina, apigenina, babka lancetowata, działanie farmakodynamiczne, działanie przeciwzapalne, działanie ściągające, efekt wykrztuśny, fenolokwas, flawonoid, garbnik, glikozyd irydoidowy, górne drogi oddechowe, kod ATC, kwas protokatechojowy, lek wykrztuśny, odruch kaszlowy, polisacharyd, postać farmaceutyczna, sacharoza, substancja pomocnicza, tanina, wyciąg z babki lancetowatej - Leksykon substancji czynnych
Hel – Właściwości farmakodynamiczne
Hel, jako gaz szlachetny, jest stosowany w mieszaninach gazów medycznych do celów diagnostycznych, w produktach leczniczych takich jak Ohecon (10% v/v helu) oraz PulmoProDiff (18% v/v helu), które zawierają również 0,25% (v/v) tlenku węgla. Mieszaniny te, przechowywane pod ciśnieniem 150 bar w temperaturze 15°C, są bezbarwne, bezwonne i pozbawione smaku, co sprzyja ich zastosowaniu w diagnostyce bez wywoływania efektów farmakologicznych. Hel w tych produktach nie wykazuje aktywności biologicznej, a ich stosowanie nie wiąże się z działaniami terapeutycznymi, co potwierdza ich wyłącznie diagnostyczny charakter (kod ATC: V03AN).
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Forlax 10 g 10 g
Forlax 10 g to osmotyczny lek przeczyszczający z grupy A06AD15, którego substancją czynną jest makrogol 4000 – wysokocząsteczkowy polimer zdolny do wiązania cząsteczek wody poprzez wiązania wodorowe. Mechanizm działania polega na zwiększeniu objętości płynu w świetle jelita, co usprawnia pasaż jelitowy i ułatwia defekację. Preparat występuje w formie proszku do sporządzania roztworu doustnego, każda saszetka zawiera 10,00 g makrogolu 4000 oraz niewielkie ilości substancji pomocniczych: sorbitol (1,7 mg) i dwutlenek siarki (0,12 mg). Dzięki osmotycznemu mechanizmowi działania, Forlax nie drażni ściany jelita, co przekłada się na dobrą tolerancję i możliwość stosowania w dłuższych okresach terapeutycznych.
defekacja, dwutlenek siarki, efekt przeczyszczający, kod ATC, makrogol 4000, makrogol wysokocząsteczkowy, mechanizm działania leku, osmotyczny lek przeczyszczający, pasaż jelitowy, perystaltyka jelit, proszek do sporządzania roztworu doustnego, sorbitol, substancja pomocnicza, treść jelitowa, wiązanie wodorowe - Leksykon substancji czynnych
Streptokinaza – Właściwości farmakodynamiczne
Streptokinaza, będąca enzymem fibrynolitycznym pochodzenia bakteryjnego, stosowana jest w preparatach leczniczych w połączeniu ze streptodornazą, co umożliwia synergistyczne działanie farmakologiczne. Mechanizm działania streptokinazy polega na rozkładzie fibryny, głównego składnika skrzepów, co prowadzi do upłynnienia zakrzepów i przywrócenia przepływu krwi. Streptodornaza natomiast depolimeryzuje DNA pochodzące z martwych komórek, ułatwiając ich usunięcie i przyspieszając oczyszczanie ognisk zapalnych. Preparaty dostępne na polskim rynku, takie jak Biostrepta i DISTREPTAZA, zawierają 15 000 IU (j.m.) streptokinazy oraz 1 250 IU (j.m.) streptodornazy i występują w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej lub czopków doodbytniczych, co pozwala na szybkie (3-6 godzin) i miejscowe działanie terapeutyczne.
aktywność fibrynolityczna, czopek doodbytniczy, działanie fibrynolityczne, działanie niepożądane ogólnoustrojowe, działanie terapeutyczne, efekt terapeutyczny, klasyfikacja farmakoterapeutyczna, kod ATC, krążenie lokalne, nukleoproteidy, ognisko zapalne, postać farmaceutyczna, przepływ krwi, rozkład fibryny, skrzep, streptodornaza, streptokinaza i streptodornaza, tabletka ulegająca rozpadowi, układ fibrynolityczny, układ krzepnięcia, upłynnianie zakrzepów, właściwości farmakodynamiczne, złogi fibrynowe