przemiana metaboliczna

Przemiana metaboliczna (metabolizm) to ogół procesów biochemicznych zachodzących w organizmie żywym, które umożliwiają podtrzymanie funkcji życiowych. Obejmuje zarówno reakcje anaboliczne (syntezy), jak i kataboliczne (rozpadu), które przekształcają składniki odżywcze w energię oraz budulec komórkowy.

Podstawowymi szlakami przemiany metabolicznej są glikoliza, cykl Krebsa, fosforylacja oksydacyjna, glukoneogeneza, glikogenoliza, lipoliza oraz procesy metabolizmu białek. Regulacja tych procesów odbywa się głównie za pomocą hormonów, enzymów oraz mechanizmów sprzężenia zwrotnego.

Zaburzenia przemiany metabolicznej mogą prowadzić do licznych jednostek chorobowych, takich jak cukrzyca, dyslipidemie, choroby spichrzeniowe glikogenu czy wrodzone błędy metaboliczne. Diagnostyka tych zaburzeń obejmuje badania biochemiczne krwi, moczu oraz specjalistyczne testy czynnościowe i genetyczne.

W praktyce klinicznej ocena przemian metabolicznych jest kluczowa w monitorowaniu stanu odżywienia, równowagi energetycznej oraz skuteczności leczenia zaburzeń metabolicznych. Współczesne podejście terapeutyczne często opiera się na modyfikacji szlaków metabolicznych za pomocą leków, diety czy suplementacji.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl