niskie ciśnienie wewnątrzczaszkowe
Niskie ciśnienie wewnątrzczaszkowe (ICP, intracranial hypotension) to stan, w którym ciśnienie płynu mózgowo-rdzeniowego spada poniżej normy (zazwyczaj poniżej 7 mmHg). Najczęstszą przyczyną jest wyciek płynu mózgowo-rdzeniowego, który może być spowodowany punkcją lędźwiową, znieczuleniem zewnątrzoponowym, urazem kręgosłupa lub spontanicznym pęknięciem opony twardej.
Charakterystycznym objawem niskiego ciśnienia wewnątrzczaszkowego jest ból głowy nasilający się w pozycji pionowej, a ustępujący w pozycji leżącej. Pacjenci mogą również doświadczać nudności, wymiotów, zawrotów głowy, szumów usznych, zaburzeń widzenia czy objawów wegetatywnych. W cięższych przypadkach mogą wystąpić objawy neurologiczne, w tym porażenie nerwów czaszkowych.
Diagnostyka obejmuje badanie podmiotowe i przedmiotowe, obrazowanie MRI z kontrastem (charakterystyczne wzmocnienie opon mózgowo-rdzeniowych, obniżenie struktur mózgowia, poszerzenie zatok żylnych) oraz mielografię MR lub CT, która może zlokalizować miejsce wycieku płynu. W niektórych przypadkach wykonuje się również punkcję lędźwiową, choć zwykle ciśnienie otwarcia jest obniżone lub niemierzalne.
Leczenie zależy od przyczyny i nasilenia objawów. W łagodnych przypadkach stosuje się nawodnienie, kofeinę i odpoczynek w pozycji leżącej. W przypadku braku poprawy wykonuje się zabieg „blood patch” (wstrzyknięcie autologicznej krwi do przestrzeni zewnątrzoponowej). Przy przetrwałych objawach i zlokalizowanym miejscu wycieku może być konieczna interwencja chirurgiczna. Nieleczone niskie ciśnienie wewnątrzczaszkowe może prowadzić do przewlekłych bólów głowy, krwiaków podtwardówkowych i innych powikłań neurologicznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Wyciek płynu mózgowo-rdzeniowego – Epidemiologia
Wyciek płynu mózgowo-rdzeniowego (CSF leak) to stosunkowo rzadkie, ale prawdopodobnie niedoszacowane schorzenie, z częstością występowania około 2-5 przypadków na 100 000 osób rocznie. Wycieki CSF dzielą się na urazowe (stanowiące 44-80% przypadków), jatrogenne (12-16%) oraz spontaniczne (4-28%), z lokalizacją czaszkową lub rdzeniową. Spontaniczne wycieki dotyczą głównie osób w wieku 30-60 lat, z przewagą kobiet (stosunek 2:1), natomiast urazowe częściej występują u młodych mężczyzn (18-25 lat). Czynniki ryzyka obejmują wcześniejsze operacje neurochirurgiczne, urazy głowy, otyłość, obturacyjny bezdech senny, nadciśnienie wewnątrzczaszkowe, guzy podstawy czaszki oraz wrodzone zaburzenia tkanki łącznej (np. zespół Marfana, Ehlersa-Danlosa). Diagnostyka opiera się na MRI z gadolinem, CT cisternografii (dokładność 65-85%), testach beta-2 transferyny oraz zaawansowanych technikach jak cyfrowa mielografia subtrakcyjna, z uwzględnieniem lokalizacji i typu wycieku (typ 1-3 dla wycieków rdzeniowych).
beta-2 transferyna, cyfrowa mielografia subtrakcyjna, Haemophilus influenzae, idiopatyczne nadciśnienie wewnątrzczaszkowe, krwiak podtwardówkowy, mielografia, MRI z gadolinem, nadciśnienie wewnątrzczaszkowe, niskie ciśnienie wewnątrzczaszkowe, obturacyjny bezdech senny, odma wewnątrzczaszkowa, opona mózgowo-rdzeniowa, płynotok nosowy, płynotok uszny, przetoka CSF-żylna, punkcja lędźwiowa, Streptococcus pneumoniae, wyciek CSF, wyciek czaszkowy, wyciek płynu mózgowo-rdzeniowego, wyciek rdzeniowy, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół Marfana, złamanie podstawy czaszki - Leksykon chorób i schorzeń
Bóle głowy typu „thunderclap” to bóle, które pojawiają się nagle i są bardzo bolesne. mogą być objawem krwawienia w mózgu. – Diagnostyka i diagnoza
Bóle głowy typu „thunderclap” charakteryzują się nagłym początkiem i osiągnięciem maksymalnego natężenia w czasie krótszym niż 1 minuta, trwając co najmniej 5 minut. Stanowią one stan nagły wymagający pilnej diagnostyki ze względu na ryzyko poważnych przyczyn wtórnych, takich jak krwawienie podpajęczynówkowe (SAH), które występuje u około 25% pacjentów z tym typem bólu. Diagnostyka powinna rozpocząć się od tomografii komputerowej głowy bez kontrastu, która w ciągu 6 godzin od wystąpienia objawów zasadniczo wyklucza SAH. W przypadku negatywnego wyniku CT i utrzymującego się wysokiego podejrzenia SAH, wskazane jest wykonanie punkcji lędźwiowej lub angiografii CT (CTA). Dalsze badania, takie jak MRI oraz angiografia rezonansu magnetycznego (MRA), mogą być pomocne w wykryciu innych przyczyn, w tym zespołu odwracalnej wazokonstrykcji mózgowej (RCVS), rozwarstwienia tętnicy szyjnej, udaru mózgu czy zakrzepicy żył mózgowych.
angiografia CT, angiografia rezonansu magnetycznego, badanie neurologiczne, ból głowy typu thunderclap, krwawienie mózgowe, krwawienie podpajęczynówkowe, Międzynarodowa Klasyfikacja Bólów Głowy, migrena, nakłucie lędźwiowe, niskie ciśnienie wewnątrzczaszkowe, płyn mózgowo-rdzeniowy, przełom nadciśnieniowy, punkcja lędźwiowa, rezonans magnetyczny, rozwarstwienie tętnicy, rozwarstwienie tętnicy szyjnej, sztywność karku, tomografia komputerowa bez kontrastu, udar mózgu, udar przysadki, zakrzepica żył mózgowych, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zmieniony stan psychiczny