prokaina

Prokaina, znana również jako Novocain, jest syntetycznym środkiem znieczulającym miejscowo, należącym do grupy estrów. Została wprowadzona do praktyki medycznej na początku XX wieku jako bezpieczniejsza alternatywa dla kokainy i do dziś pozostaje jednym z podstawowych leków stosowanych w anestezjologii.

Mechanizm działania prokainy polega na blokowaniu kanałów sodowych w błonach komórkowych neuronów, co hamuje powstawanie i przewodzenie impulsów nerwowych. Jej działanie znieczulające rozwija się stosunkowo szybko, jednak utrzymuje się krócej w porównaniu do nowszych anestetyków miejscowych, takich jak lidokaina czy bupiwakaina.

W praktyce klinicznej prokaina stosowana jest głównie do znieczuleń nasiękowych, przewodowych oraz rdzeniowych. Często łączy się ją z adrenaliną, która poprzez obkurczenie naczyń krwionośnych spowalnia wchłanianie leku, wydłużając jego działanie i zmniejszając ryzyko działań ogólnoustrojowych.

Należy pamiętać, że prokaina może wywoływać reakcje alergiczne, szczególnie u pacjentów z nadwrażliwością na leki z grupy estrów. Dodatkowo, jej metabolit – kwas para-aminobenzoesowy (PABA) – może interferować z działaniem sulfonamidów, co stanowi istotne przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania tych leków.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl