eradykacja H. pylori
Eradykacja Helicobacter pylori to proces eliminacji bakterii H. pylori z przewodu pokarmowego, głównie żołądka, przy zastosowaniu odpowiednio dobranej terapii przeciwbakteryjnej. Bakteria ta odgrywa kluczową rolę w patogenezie przewlekłego zapalenia błony śluzowej żołądka, choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy, a także jest czynnikiem ryzyka rozwoju raka żołądka.
Standardowa terapia eradykacyjna obejmuje zazwyczaj schemat trójlekowy składający się z inhibitora pompy protonowej (IPP) oraz dwóch antybiotyków (najczęściej amoksycyliny i klarytromycyny lub metronidazolu). W przypadku niepowodzenia terapii pierwszego rzutu stosuje się schematy cztero- lub pięciolekowe, uwzględniające również bizmutu oraz inne antybiotyki, jak tetracyklina czy lewofloksacyna.
Skuteczność eradykacji powinna być potwierdzona za pomocą testu oddechowego z mocznikiem znakowanym izotopem węgla, testu antygenowego w kale lub innych metod diagnostycznych, minimum 4 tygodnie po zakończeniu terapii. Coraz większym problemem jest narastająca oporność H. pylori na antybiotyki, szczególnie na klarytromycynę, co wpływa na konieczność doboru odpowiednich schematów leczenia w zależności od lokalnych wzorców oporności.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Wymiotowanie krwi – Zapobieganie i profilaktyka
Hematemeza, czyli wymiotowanie krwią, stanowi alarmujący objaw wskazujący na krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego i wymaga natychmiastowej interwencji medycznej. Etiologia obejmuje chorobę wrzodową, zapalenie żołądka, żylaki przełyku, nowotwory oraz urazy. Nawet minimalna ilość krwi w wymiocinach jest patognomoniczna i wymaga pilnej diagnostyki, w tym endoskopii, oraz leczenia mającego na celu stabilizację hemodynamiczną, podanie inhibitorów pompy protonowej, leczenie endoskopowe (skleroterapia, koagulacja, podwiązywanie) lub interwencję chirurgiczną w przypadku masywnych krwawień. Profilaktyka obejmuje unikanie NLPZ i ASA bez konsultacji, stosowanie gastroprotekcji (IPP) przy długotrwałej terapii NLPZ, a także modyfikację stylu życia: ograniczenie alkoholu, zaprzestanie palenia, redukcję kofeiny i masy ciała oraz zbilansowaną dietę eliminującą pokarmy drażniące błonę śluzową.
aspiryna, badanie endoskopowe, błona śluzowa żołądka, choroba refluksowa przełyku, choroba wrzodowa, choroba współistniejąca, endoskopia górnego odcinka, eradykacja H. pylori, GERD, hematemeza, inhibitor pompy protonowej, koagulacja laserowa, krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, lek gastroprotekcyjny, marskość wątroby, nadciśnienie wrotne, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność narządowa, paracetamol, podwiązywanie żylaków, skleroterapia, transfuzja krwi, wstrząs hipowolemiczny, zakażenie Helicobacter pylori, zapalenie żołądka, żylaki przełyku - Leksykon leków
Interakcje leku – Asteloc 20 mg
Pantoprazol, jako inhibitor pompy protonowej, wpływa na farmakokinetykę wielu leków głównie poprzez podwyższenie pH żołądka oraz metabolizm w wątrobie za pośrednictwem enzymów CYP2C19 i CYP3A4. Istotne klinicznie interakcje dotyczą leków, których biodostępność zależy od kwaśnego środowiska żołądka, takich jak azole przeciwgrzybicze (ketokonazol, itrakonazol, pozakonazol), erlotynib oraz inhibitory proteazy HIV (np. atazanawir). W przypadku inhibitorów proteazy HIV zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania lub ograniczenie dawki pantoprazolu do 20 mg/dobę z monitorowaniem miana wirusa. Ponadto, pantoprazol może zwiększać stężenie metotreksatu podawanego w dużych dawkach (np. 300 mg), co wymaga rozważenia czasowego przerwania terapii pantoprazolem. Współstosowanie z doustnymi antykoagulantami (warfaryna, fenprokumon) wiąże się ze zwiększeniem INR i ryzykiem krwawień, dlatego konieczne jest regularne monitorowanie parametrów krzepnięcia.
azol przeciwgrzybiczny, biodostępność, choroba refluksowa, CYP2C19, CYP3A4, cytochrom P450, czas protrombinowy, demetylacja, doustny lek przeciwzakrzepowy, eradykacja H. pylori, fenprokumon, induktor CYP2C19, inhibitor CYP2C19, inhibitor kinazy tyrozynowej, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, INR, metotreksat, P-glikoproteina, pH żołądka, pochodna kumaryny, terapia przeciwwirusowa, warfaryna, zapalenie żołądka - Leksykon leków
Interakcje leku – Panprazox 20 mg
Pantoprazol, jako inhibitor pompy protonowej (IPP), znacząco wpływa na farmakokinetykę leków zależnych od kwaśnego pH żołądka, takich jak azolowe leki przeciwgrzybicze (ketokonazol, itrakonazol, pozakonazol), erlotynib oraz inhibitory proteazy HIV (np. atazanawir). W przypadku tych ostatnich, jednoczesne stosowanie z pantoprazolem jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko znacznego zmniejszenia biodostępności i nieskuteczności terapii przeciwwirusowej. Zaleca się ograniczenie dawki pantoprazolu do 20 mg/dobę oraz ścisłe monitorowanie miana wirusa, jeśli połączenie jest niezbędne. Ponadto, u pacjentów przyjmujących pochodne kumaryny (warfaryna, fenprokumon) obserwuje się wzrost INR i wydłużenie czasu protrombinowego, co zwiększa ryzyko krwawień; konieczne jest więc regularne monitorowanie tych parametrów. Wysokie dawki metotreksatu (np. 300 mg) stosowane jednocześnie z pantoprazolem mogą prowadzić do zwiększenia stężenia cytostatyku, co wymaga rozważenia czasowego odstawienia IPP.
antybiotyki makrolidowe, antykoagulanty, atazanawir, biodostępność leku, choroba układu pokarmowego, choroba wrzodowa, CYP2C19, CYP3A4, cytochrom P450, czas protrombinowy, działanie sedatywne, dziurawiec zwyczajny, eradykacja H. pylori, erlotynib, induktor enzymatyczny, inhibitor CYP2C19, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, kwas solny, lek przeciwgrzybiczny, lek przeciwzakrzepowy, leki azolowe, metotreksat, miano wirusa, pochodne kumaryny, refluks żołądkowo-przełykowy, ryfampicyna, sok żołądkowy, terapia przeciwwirusowa, wskaźnik INR - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Heligen Neo 40 mg
Omeprazol, będący inhibitorem pompy protonowej (ATC: A02BC01), jest skutecznym lekiem w terapii zaburzeń związanych z nadmiernym wydzielaniem kwasu solnego w żołądku. Dostępny w kapsułkach dojelitowych o dawkach 20 mg i 40 mg, działa poprzez selektywne, dawkozależne hamowanie enzymu H⁺K⁺-ATPazy w komórkach okładzinowych, co prowadzi do redukcji 24-godzinnej kwaśności soku żołądkowego o około 80% przy dawce 20 mg. Efekt terapeutyczny osiągany jest po 4 dniach stosowania, a lek utrzymuje pH żołądka ≥ 3 przez średnio 17 godzin na dobę, co jest istotne w leczeniu choroby refluksowej przełyku i wrzodów trawiennych. Omeprazol wykazuje brak tachyfilaksji, a jego działanie koreluje z polem pod krzywą stężenia w osoczu (AUC), co zapewnia stabilną kontrolę wydzielania kwasu solnego.
choroba refluksowa przełyku, choroba wrzodowa dwunastnicy, chromogranina A, Clostridium difficile, dyspepsja, eradykacja H. pylori, gastryna, guz neuroendokrynny, Helicobacter pylori, inhibitor pompy protonowej, komórki ECL, komórki okładzinowe żołądka, kwas solny, pentagastryna, pompa protonowa, rak żołądka, refluksowe zapalenie przełyku, tachyfilaksja, torbiel gruczołowa żołądka, wrzód dwunastnicy, wrzód trawienny, zakażenie przewodu pokarmowego, zanikowe zapalenie błony śluzowej, zapalenie błony śluzowej żołądka - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Sagalix 20 mg
Omeprazol, będący inhibitorem pompy protonowej (kod ATC: A02BC01), jest stosowany w leczeniu chorób związanych z nadmiernym wydzielaniem kwasu solnego. Dostępny w kapsułkach dojelitowych o dawkach 10 mg, 20 mg i 40 mg, działa poprzez hamowanie enzymu H⁺K⁺-ATPazy w komórkach okładzinowych żołądka, co prowadzi do szybkiego i skutecznego zmniejszenia wydzielania kwasu. Standardowa dawka 20 mg powoduje redukcję 24-godzinnej kwaśności soku żołądkowego o co najmniej 80% oraz utrzymanie pH ≥ 3 przez średnio 17 godzin na dobę u pacjentów z wrzodem dwunastnicy. Omeprazol wykazuje efekt zależny od dawki, nie powoduje tachyfilaksji i jest skuteczny zarówno w podstawowym, jak i stymulowanym wydzielaniu kwasu, co przekłada się na zmniejszenie ekspozycji przełyku na kwaśną treść u chorych z chorobą refluksową przełyku.
błona śluzowa żołądka, Campylobacter, choroba refluksowa przełyku, choroba wrzodowa, chromogranina A, Clostridium difficile, eradykacja H. pylori, guz neuroendokrynny, H+K+-ATPaza, Helicobacter pylori, inhibitor pompy protonowej, komórka ECL, komórka okładzinowa żołądka, objawy dyspeptyczne, owrzodzenie dwunastnicy, rak żołądka, refluksowe zapalenie przełyku, Salmonella, tachyfilaksja, terapia eradykacyjna, torbiel gruczołowa żołądka, wrzód dwunastnicy, wydzielanie kwasu solnego, zanikowe zapalenie błony śluzowej, zapalenie błony śluzowej żołądka - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Lekoklar 250 mg/5 ml
Klarytromycyna, będąca półsyntetyczną pochodną erytromycyny z grupy makrolidów (kod ATC: J01FA09), wykazuje szerokie spektrum działania przeciwbakteryjnego poprzez selektywne wiązanie się z podjednostką 50S rybosomu, co hamuje syntezę białek bakteryjnych. Charakteryzuje się silnym działaniem bakteriobójczym wobec bakterii tlenowych i beztlenowych, zarówno Gram-dodatnich, jak i Gram-ujemnych, z MIC zazwyczaj dwukrotnie niższymi niż erytromycyna. Metabolit 14-hydroksy klarytromycyny również wykazuje aktywność przeciwbakteryjną, szczególnie wobec Haemophilus influenzae, gdzie jest dwukrotnie bardziej aktywny. Lek cechuje się rozległą dystrybucją do tkanek i płynów ustrojowych, z wyższym stężeniem wewnątrzkomórkowym niż w surowicy, a kluczowym parametrem farmakodynamicznym jest czas utrzymywania stężenia powyżej MIC (T>MIC). Oporność na klarytromycynę rozwija się głównie przez metylację rybosomalnego RNA, modyfikację antybiotyku lub aktywne usuwanie leku, co może skutkować krzyżową opornością na inne makrolidy, linkozamidy i streptograminy B. Szczepy MRSA i penicylinooporne Streptococcus pneumoniae wykazują oporność również na klarytromycynę i beta-laktamy.
Bacteroides, bakterie Gram-dodatnie, bakterie Gram-ujemne, Chlamydia pneumoniae, choroba wrzodowa żołądka, eradykacja H. pylori, Haemophilus influenzae, Helicobacter pylori, inhibitor pompy protonowej, krzyżowa oporność, legionella, makrolid, minimalne stężenie hamujące, Moraxella catarrhalis, MRSA, Mycobacterium tuberculosis, mycoplasma pneumoniae, podjednostka 50S rybosomu, Pseudomonas aeruginosa, Streptococcus pneumoniae, zakażenie układu oddechowego - Leksykon substancji czynnych
Omeprazol – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Omeprazol, jako inhibitor pompy protonowej (IPP), jest szeroko stosowany w leczeniu chorób związanych z nadmiernym wydzielaniem kwasu solnego, takich jak choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy, GERD oraz zespół Zollingera-Ellisona. Typowe dawki terapeutyczne wynoszą 20 mg, natomiast w ciężkich przypadkach stosuje się dawki do 40 mg. Lek wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z objawami sugerującymi nowotwory przewodu pokarmowego, gdyż omeprazol może maskować symptomy i opóźniać diagnozę. Należy unikać jednoczesnego stosowania z atazanawirem, a w przypadku konieczności kojarzenia terapii zaleca się zwiększenie dawki atazanawiru do 400 mg z rytonawirem 100 mg, przy jednoczesnym ograniczeniu dawki omeprazolu do 20 mg. Omeprazol jest inhibitorem CYP2C19, co może wpływać na metabolizm leków takich jak klopidogrel, dlatego ich łączne stosowanie nie jest zalecane. Długotrwałe stosowanie IPP wiąże się z ryzykiem hipomagnezemii, której objawy mogą obejmować tężyczkę, drgawki i arytmie, a także zmniejszeniem wchłaniania witaminy B12, co jest istotne u pacjentów z ryzykiem niedoborów. Ponadto, u pacjentów leczonych powyżej 3 miesięcy obserwowano przypadki ostrego zapalenia cewkowo-śródmiąższowego nerek (TIN), które może prowadzić do niewydolności nerek i wymaga natychmiastowego odstawienia leku.
achlorhydria, alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, arytmia komorowa, astma oskrzelowa, atazanawir, Campylobacter, choroba wrzodowa, chromogranina A, ciężkie skórne działania niepożądane, Clostridium difficile, cukrzyca, digoksyna, diuretyk, dysfagia, eradykacja H. pylori, GERD, guz neuroendokrynny, hiperlipidemia, hipomagnezemia, inhibitor COX-2, inhibitor pompy protonowej, izoenzym CYP2C19, klopidogrel, majaczenie, nadciśnienie tętnicze, nadmierne wydzielanie kwasu solnego, niedobór sacharazy-izomaltazy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nietolerancja fruktozy, niewydolność nerek, obrzęk błony śluzowej nosa, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk Quinckego, osteoporoza, ostra uogólniona osutka krostkowa, owrzodzenie żołądka, podostra postać skórna tocznia rumieniowatego, pokrzywka, polip nosa, przewlekła obturacyjna choroba płuc, reakcja anafilaktoidalna, reakcja anafilaktyczna, rytonawir, Salmonella, smolisty stolec, tężyczka, toksyczna rozpływna martwica naskórka, witamina B12, wymioty krwiste, zapalenie cewkowo-śródmiąższowe nerek, zespół DRESS, zespół Kounisa, zespół Stevensa-Johnsona, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy, zespół Zollingera-Ellisona, złamanie kości biodrowej, zmniejszenie masy ciała - Leksykon chorób i schorzeń
Wrzód żołądka – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Wrzód żołądka (ulcus ventriculi) to uszkodzenie błony śluzowej żołądka, będące częścią choroby wrzodowej, z częstością występowania około 10% w populacji krajów zachodnich. Objawia się bólem nadbrzusza nasilającym się 1-2 godziny po posiłku, często o charakterze palącym lub gryzącym. Diagnostyka i opieka pielęgniarska obejmują szczegółowy wywiad, ocenę parametrów życiowych, monitorowanie stanu odżywienia oraz badania laboratoryjne, w tym poziom hemoglobiny, hematokrytu oraz testy na Helicobacter pylori. Kluczowe jest rozpoznanie i zapobieganie powikłaniom, takim jak krwawienie (hematemeza, melena), perforacja czy zwężenie odźwiernika. Leczenie farmakologiczne opiera się na inhibitorach pompy protonowej (np. omeprazol, esomeprazol), antagonistach receptora H2 (famotydyna), lekach osłonowych (sukralfat) oraz antybiotykach w przypadku zakażenia H. pylori. Niefarmakologiczne metody obejmują modyfikację diety, unikanie NLPZ, alkoholu i palenia oraz techniki relaksacyjne.
badania laboratoryjne, badanie kontrastowe przewodu pokarmowego, bilans płynów, bliznowacenie, błona śluzowa żołądka, brzuch deskowaty, choroba wrzodowa, eradykacja H. pylori, fusowate wymioty, gastroskopia, Helicobacter pylori, hematemeza, inhibitory pompy protonowej, interwencja chirurgiczna, melena, objawy otrzewnowe, owrzodzenie dwunastnicy, perystaltyka jelit, probiotyki, procedura endoskopowa, refluks żołądkowy, rozszerzanie endoskopowe, smolisty stolec, sonda nosowo-żołądkowa, terapia potrójna, tkliwość nadbrzusza, wrzód żołądka, wstrząs hipowolemiczny, zwężenie odźwiernika - Leksykon substancji czynnych
Tetracyklina – Dawkowanie i sposób podawania
Tetracyklina w formie doustnej (Tetracyclinum TZF) stosowana jest w dawce 750 mg do 1,5 g na dobę, podzielonej na dawki co 6 godzin, przyjmowanej między posiłkami (min. 1 godz. przed lub 2 godz. po) i popijanej co najmniej 250 ml wody. Limecyklina (Tetralysal) w leczeniu trądziku pospolitego u dorosłych podawana jest w dawce 300 mg/dobę przez 12 tygodni, natomiast w trądziku różowatym rozpoczyna się od 600 mg/dobę przez 10 dni, a następnie 300 mg/dobę przez 3-6 miesięcy. Preparat jest przeciwwskazany u dzieci poniżej 8 lat, a u dzieci powyżej 12 lat stosuje się dawkowanie jak u dorosłych. W terapii eradykacji H. pylori stosuje się preparat Pylera zawierający 125 mg chlorowodorku tetracykliny w 3 kapsułkach, podawanych 4 razy na dobę (łącznie 12 kapsułek/dobę) przez 10 dni wraz z inhibitorem pompy protonowej (omeprazol 20 mg 2x/dobę). Pylera jest przeciwwskazany u dzieci poniżej 12 lat i niezalecany u młodzieży 12-18 lat. Podawanie preparatów wymaga przestrzegania zasad przyjmowania po posiłku, w pozycji siedzącej, z dużą ilością wody (min. 250 ml), aby zmniejszyć ryzyko owrzodzenia przełyku.
chlorowodorek tetracykliny, choroby współistniejące, działanie przeciwbakteryjne, eradykacja H. pylori, infekcja skórna, inhibitor pompy protonowej, interakcje lekowe, limecyklina, metronidazol, omeprazol, owrzodzenie przełyku, postać farmaceutyczna, preparat do stosowania miejscowego, preparat złożony, proces zapalny, substancja czynna, tabletka powlekana, tetracyklina, trądzik pospolity, trądzik różowaty, triamcynolon, wskazanie terapeutyczne, wywiad medyczny, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Bioprazol 40 mg
Bioprazol (omeprazol) stosowany jest w różnych wskazaniach gastrologicznych z dostosowaniem dawki do jednostki chorobowej i indywidualnych potrzeb pacjenta. W leczeniu czynnej choroby wrzodowej dwunastnicy zaleca się 20 mg raz na dobę, z wygojeniem zwykle w 2-4 tygodnie; w opornej postaci dawka wzrasta do 40 mg/dobę (okres leczenia do 4 tygodni). W owrzodzeniu żołądka standardowa dawka to 20 mg/dobę z wygojeniem w 4-8 tygodni, a w opornych przypadkach 40 mg/dobę. Profilaktyka nawrotów u pacjentów H. pylori-ujemnych wymaga 10-20 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 40 mg. W terapii eradykacyjnej H. pylori stosuje się schematy łączące omeprazol (20-40 mg) z klarytromycyną, amoksycyliną i metronidazolem lub tynidazolem przez 7 dni, z dawkami antybiotyków dostosowanymi do masy ciała. W leczeniu refluksowego zapalenia przełyku zalecane dawki to 20 mg/dobę (4-8 tygodni) lub 40 mg/dobę w ciężkich przypadkach, z dawką podtrzymującą 10 mg/dobę. W zespole Zollingera-Ellisona dawka początkowa wynosi 60 mg/dobę, a dawki podtrzymujące wahają się od 20 do 120 mg/dobę, przy czym dawki >80 mg podaje się w dwóch dawkach podzielonych.
amoksycylina, choroba wrzodowa dwunastnicy, eradykacja H. pylori, eradykacja Helicobacter pylori, klarytromycyna, krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego, leczenie podtrzymujące, lekooporność, metronidazol, nawrót owrzodzenia dwunastnicy, nawrót owrzodzenia żołądka, objawowa choroba refluksowa przełyku, omeprazol, owrzodzenia związane z NLPZ, owrzodzenie dwunastnicy, owrzodzenie żołądka, peletki dojelitowe, profilaktyka owrzodzeń, refluksowe zapalenie przełyku, terapia skojarzona, tynidazol, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia połykania, zakażenie H. pylori, zarzucanie kwaśnej treści żołądkowej, zespół Zollingera-Ellisona, zgaga - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Klabax 250 mg
Klarytromycyna, będąca półsyntetyczną pochodną erytromycyny A i należąca do makrolidów (kod ATC: J01FA09), wykazuje szerokie spektrum działania przeciwbakteryjnego poprzez hamowanie syntezy białka bakteryjnego na poziomie podjednostki 50S rybosomu. Minimalne stężenie hamujące (MIC) klarytromycyny jest około dwukrotnie niższe niż erytromycyny, co przekłada się na wyższą skuteczność. Lek jest szczególnie efektywny wobec bakterii Gram-dodatnich (np. Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae), Gram-ujemnych (Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis), atypowych (Mycoplasma pneumoniae, Chlamydia pneumoniae) oraz mykobakterii (Mycobacterium leprae, kompleks MAC). Klarytromycyna i jej aktywny metabolit 14-OH-klarytromycyna wykazują synergistyczne działanie, zwłaszcza wobec H. influenzae, gdzie metabolit jest dwukrotnie silniejszy. W modelach zwierzęcych dawka 1,6 mg/kg mc./dobę klarytromycyny przewyższała skutecznością erytromycynę podawaną w dawce 50 mg/kg mc./dobę.
14-OH-klarytromycyna, aktywny transport antybiotyku, bakterie Gram-dodatnie, bakterie Gram-ujemne, beta-laktamaza, Chlamydia pneumoniae, działanie addycyjne, działanie synergistyczne, Enterobacteriaceae, eradykacja H. pylori, gronkowiec oporny na metycylinę, Haemophilus influenzae, Helicobacter pylori, metylacja rybosomu, minimalne stężenie hamujące, Moraxella catarrhalis, Mycobacterium, Mycobacterium avium, Mycobacterium leprae, mycoplasma pneumoniae, oporność krzyżowa, oporność nabyta, pierścień laktonowy, pochodna erytromycyny, Pseudomonas, Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae, synteza białka bakteryjnego, zakażenie ogólnoustrojowe, zakażenie układu oddechowego - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Lanzul S 15 mg
Lek Lanzul S zawierający 15 mg lanzoprazolu jest inhibitorem pompy protonowej stosowanym u dorosłych w leczeniu choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy, refluksowego zapalenia przełyku (GERD), eradykacji Helicobacter pylori oraz w profilaktyce i leczeniu owrzodzeń indukowanych przez NLPZ. Terapia wymaga potwierdzenia diagnozy endoskopowej lub radiologicznej, a dawkowanie standardowe wynosi 15 mg, choć w cięższych przypadkach, takich jak zespół Zollingera-Ellisona, konieczne mogą być wyższe dawki. Lek należy przyjmować na czczo, najlepiej rano, kapsułkę połykać w całości lub w razie potrzeby otworzyć i zawartość wymieszać z kwaśnym płynem lub miękkim pokarmem. Każda kapsułka zawiera 74,56 mg sacharozy, co jest istotne u pacjentów z nietolerancją cukrów lub cukrzycą.
badanie endoskopowe, biodostępność leku, choroba refluksowa przełyku, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, dysfagia, eradykacja H. pylori, eradykacja Helicobacter pylori, inhibitor pompy protonowej, kwas solny, lanzoprazol, niesteroidowy lek przeciwzapalny, owrzodzenie żołądka, refluksowe zapalenie przełyku, wydzielanie gastryny, zespół Zollingera-Ellisona - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy – Epidemiologia
Choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy (PUD) pozostaje istotnym problemem zdrowotnym globalnie, z dożywotnim ryzykiem rozwoju wynoszącym 5-10% i roczną zapadalnością 0,1-0,3%. Zakażenie Helicobacter pylori jest głównym czynnikiem etiologicznym, odpowiadając za około 90% wrzodów dwunastnicy i 70-90% wrzodów żołądka, a roczna zapadalność u zakażonych wynosi około 1%, co jest 6-10-krotnie wyższe niż u osób niezakażonych. Epidemiologia PUD wykazuje znaczne zróżnicowanie geograficzne i demograficzne, z wyższą częstością w krajach o niskim statusie społeczno-ekonomicznym i w regionach o wysokim rozpowszechnieniu H. pylori. W 2019 roku globalne rozpowszechnienie choroby wynosiło około 8,09 miliona przypadków, ze standaryzowanym wiekowo wskaźnikiem 99,40 na 100 000 populacji, co oznacza spadek w porównaniu z 1990 rokiem. Mimo ogólnego spadku zapadalności i śmiertelności (spadek wskaźnika umieralności o 59% do 3,0/100 000 w 2019 r.), obserwuje się stabilność częstości powikłań, takich jak krwawienia (15% pacjentów, zapadalność 19-57/100 000/rok) i perforacje (śmiertelność 10-40%). Czynniki ryzyka powikłań obejmują stosowanie NLPZ, wiek, płeć męską, choroby współistniejące oraz leki immunosupresyjne.
badanie endoskopowe, bliznowacenie, choroba nowotworowa, choroba wrzodowa, eradykacja H. pylori, Helicobacter pylori, indeks Charlsona, kortykosteroid, krwawienie z wrzodu, kwas acetylosalicylowy, lata życia skorygowane niesprawnością, leczenie przeciwkrzepliwe, lek immunosupresyjny, niedokrwistość z niedoboru żelaza, niedrożność odźwiernika, niesteroidowy lek przeciwzapalny, owrzodzenie dwunastnicy, perforowany wrzód trawienny, standaryzowany współczynnik umieralności, wrzód żołądka, wskaźnik jakości opieki, zakażenie Helicobacter pylori - Leksykon leków
Interakcje leku – Pantoprazole Mercapharm 20 mg
Pantoprazol, jako inhibitor pompy protonowej, wpływa na wydzielanie kwasu solnego w żołądku oraz jest metabolizowany przez układ enzymatyczny cytochromu P-450, co warunkuje jego potencjalne interakcje farmakologiczne. Znaczące klinicznie interakcje dotyczą leków, których biodostępność zależy od pH żołądka, takich jak azole przeciwgrzybicze (ketokonazol, intrakonazol, posakonazol), erlotynib oraz leki antyretrowirusowe, zwłaszcza atazanawir. W tych przypadkach hamowanie wydzielania kwasu solnego przez pantoprazol prowadzi do zmniejszenia wchłaniania i obniżenia skuteczności terapii, co wymaga unikania jednoczesnego stosowania lub rozważenia alternatywnych leków. Ponadto, u pacjentów przyjmujących pochodne kumaryny (fenprokumon, warfaryna) zaleca się monitorowanie INR podczas rozpoczynania, zakończenia lub nieregularnego stosowania pantoprazolu ze względu na ryzyko zmian wartości INR. Istotne jest także zwrócenie uwagi na możliwe podwyższenie stężenia metotreksatu przy jednoczesnym stosowaniu, szczególnie w wysokich dawkach stosowanych w onkologii lub ciężkiej łuszczycy, co może wymagać tymczasowego odstawienia pantoprazolu.
antagonista wapnia, antybiotyki, antykoagulanty, atazanawir, azole przeciwgrzybicze, biodostępność, choroba refluksowa przełyku, choroba wrzodowa, cytochrom P-450, czas protrombinowy, diazepam, digoksyna, dolny zwieracz przełyku, doustny środek antykoncepcyjny, eradykacja H. pylori, erlotynib, glibenklamid, hormony antykoncepcyjne, inhibitor pompy protonowej, INR, karbamazepina, kwas solny, leczenie nowotworowe, lek antyretrowirusowy, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwnowotworowy, lek przeciwpadaczkowy, lek przeciwzakrzepowy, łuszczyca, metoprolol, metotreksat, metyloksantyny, niesteroidowe leki przeciwzapalne, nifedypina, P-glikoproteina, pochodna kumaryny, refluksowe zapalenie przełyku, środek zobojętniający, terapia antyretrowirusowa - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Panzol 40 mg
Panzol 40 mg, zawierający pantoprazol sodowy półtorawodny, jest stosowany w leczeniu refluksowego zapalenia przełyku, choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy oraz w terapii zespołu Zollingera-Ellisona. Standardowa dawka w refluksowym zapaleniu przełyku to 40 mg na dobę, z możliwością zwiększenia do 80 mg w przypadkach opornych, a czas leczenia wynosi zwykle 4-8 tygodni. W chorobie wrzodowej żołądka i dwunastnicy dawka wynosi 40 mg na dobę, z możliwością podwojenia, a czas leczenia odpowiednio 4 i 2 tygodnie, z możliwością przedłużenia. W zespole Zollingera-Ellisona dawka początkowa to 80 mg na dobę, z możliwością modyfikacji i podawania w dawkach podzielonych, a leczenie może trwać nieokreślony czas. U pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby dawka nie powinna przekraczać 20 mg na dobę, a u osób z zaburzeniami czynności nerek nie jest wymagana modyfikacja dawkowania, jednak nie zaleca się stosowania Panzolu w terapii eradykacyjnej H. pylori w tych grupach ze względu na brak danych.
amoksycylina, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, ciężka niewydolność wątroby, eradykacja H. pylori, Helicobacter pylori, klarytromycyna, leczenie skojarzone, lek przeciwbakteryjny, metronidazol, nadmierne wydzielanie kwasu solnego, oporność bakterii, owrzodzenie żołądka i dwunastnicy, pantoprazol, pantoprazol sodowy, refluksowe zapalenie przełyku, tabletka dojelitowa, tynidazol, zaburzenie czynności nerek, zespół Zollinger-Ellisona - Leksykon substancji czynnych
Klarytromycyna – Właściwości farmakodynamiczne
Klarytromycyna, półsyntetyczna pochodna erytromycyny A z grupy makrolidów, działa poprzez selektywne wiązanie się z podjednostką 50S rybosomów bakterii, hamując syntezę białka i wykazując szerokie spektrum aktywności przeciwbakteryjnej. Jej minimalne stężenie hamujące (MIC) jest około dwukrotnie niższe niż erytromycyny, co świadczy o wyższej skuteczności. Skuteczna jest wobec licznych tlenowych i beztlenowych bakterii Gram-dodatnich i Gram-ujemnych, w tym Legionella pneumophila, Mycoplasma pneumoniae, Helicobacter pylori (działanie bakteriobójcze silniejsze w środowisku obojętnym), a także wybranych Mycobacterium. Klarytromycyna wykazuje synergistyczne działanie z aktywnym metabolitem 14-OH-klarytromycyną, szczególnie wobec H. influenzae, co jest istotne w terapii zakażeń dróg oddechowych. Wartości MIC graniczne według EUCAST to m.in. 0,25 μg/ml dla Streptococcus spp. i 1 μg/ml dla Haemophilus spp., a dla eradykacji H. pylori stosuje się dawkę 500 mg dwa razy na dobę w terapii skojarzonej, osiągając >80% skuteczności.
14-hydroksy-klarytromycyna, aktywny transport, antybiotyk makrolidowy, beta-laktamaza, choroba wrzodowa żołądka, drobnoustrój wrażliwy, działanie addycyjne, działanie synergiczne, Enterobacteriaceae, eradykacja H. pylori, Haemophilus influenzae, hamowanie syntezy białka, Helicobacter pylori, Legionella pneumophila, makrofag pęcherzykowy płucny, minimalne stężenie hamujące, modyfikacja rybosomu, Moraxella catarrhalis, Mycobacterium, mycoplasma pneumoniae, oporność krzyżowa, oporność lokalna, oporność na makrolidy, parametr farmakodynamiczny, penetracja do tkanek, podjednostka 50S rybosomu, spektrum przeciwbakteryjne, Staphylococcus aureus, stężenie graniczne, Streptococcus pneumoniae, zakażenie dróg oddechowych - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Lanzul
Przed rozpoczęciem terapii lanzoprazolem (produkt Lanzul) należy wykluczyć złośliwy nowotwór żołądka, gdyż lek może maskować jego objawy i opóźniać diagnozę. Nie zaleca się jednoczesnego stosowania z inhibitorami proteazy HIV (atazanawir, nelfinawir) ze względu na zmniejszenie ich biodostępności wskutek podwyższenia pH żołądka. Długotrwałe stosowanie (powyżej 3 miesięcy, szczególnie powyżej 1 roku) może prowadzić do hipomagnezemii manifestującej się zmęczeniem, tężyczką, majaczeniem, drgawkami, zawrotami głowy i arytmiami komorowymi; zaleca się monitorowanie stężenia magnezu u pacjentów z ryzykiem, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu digoksyny lub diuretyków. Lanzoprazol może także obniżać wchłanianie witaminy B12, co wymaga uwagi u pacjentów z predyspozycjami do niedoboru. U pacjentów z umiarkowanymi lub ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby konieczna jest ostrożność i ewentualne dostosowanie dawki.
achlorhydria, arytmia komorowa, Campylobacter, cewkowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, choroba wrzodowa żołądka, chromogranina A, ciężkie skórne działanie niepożądane, Clostridium difficile, cyjanokobalamina, eradykacja H. pylori, guz neuroendokrynny, Helicobacter pylori, hipochlorhydria, hipokalcemia, hipokaliemia, hipomagnezemia, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, lanzoprazol, niesteroidowy lek przeciwzapalny, nowotwór złośliwy żołądka, osteoporoza, reakcja polekowa z eozynofilią, sacharoza, Salmonella, tężyczka, toczeń rumieniowaty skórny, toksyczna rozpływna martwica naskórka, witamina B12, zaburzenie czynności wątroby, zapalenie okrężnicy, zespół Stevensa-Johnsona, złamanie kości - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Helicid 20 20 mg
Omeprazol, będący inhibitorem pompy protonowej (kod ATC: A02BC01), działa poprzez specyficzne, odwracalne hamowanie H+/K+-ATP-azy w komórkach okładzinowych żołądka, co skutkuje znacznym zmniejszeniem wydzielania kwasu solnego. Doustne podanie dawki 20 mg na dobę prowadzi do około 80% redukcji 24-godzinnej kwaśności soku żołądkowego oraz utrzymania pH ≥ 3 przez średnio 17 godzin na dobę u pacjentów z wrzodem dwunastnicy. Maksymalny efekt terapeutyczny osiągany jest po 4 dniach systematycznego stosowania. Omeprazol wykazuje skuteczność w leczeniu choroby refluksowej przełyku poprzez zmniejszenie ekspozycji przełyku na kwaśną treść żołądkową, a także w terapii eradykacyjnej zakażenia Helicobacter pylori, szczególnie w schematach trójlekowych, które przewyższają skutecznością dwulekowe. Długotrwałe stosowanie może prowadzić do łagodnych torbieli gruczołowych żołądka oraz zwiększonego ryzyka zakażeń przewodu pokarmowego bakteriami takimi jak Salmonella i Campylobacter, co jest związane z obniżeniem kwaśności soku żołądkowego.
choroba refluksowa przełyku, choroba wrzodowa, choroba wrzodowa dwunastnicy, chromogranina A, dyspepsja, eradykacja H. pylori, guz neuroendokrynny, H+ K+ ATP-aza, Helicobacter pylori, inhibitor pompy protonowej, komórka ECL, rak żołądka, refluksowe zapalenie przełyku, sok żołądkowy, tachyfilaksja, torbiel gruczołowa żołądka, wrzód dwunastnicy, zakażenie przewodu pokarmowego, zanikowe zapalenie błony śluzowej żołądka, zapalenie błony śluzowej żołądka - Leksykon chorób i schorzeń
Polipy żołądka – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Polipy żołądka to najczęściej łagodne zmiany na błonie śluzowej żołądka, wykrywane głównie przypadkowo podczas esofagogastroduodenoskopii (EGD). Wyróżnia się kilka typów polipów: hiperplastyczne (najczęstsze, niskie ryzyko zezłośliwienia), gruczolakowe (adenoma) z potencjałem transformacji nowotworowej, zapalne oraz związane z zespołem rodzinnej polipowatości gruczolakowatej (FAP). Polipy mogą mieć różną wielkość, od kilku milimetrów do kilku centymetrów, a wskazaniem do endoskopowego usunięcia (polipektomii) są polipy gruczolakowe, większe niż 1 cm, objawowe lub związane z FAP. Diagnostyka opiera się na endoskopii z biopsją, a w przypadku polipów powyżej 5-10 mm zaleca się ich całkowite usunięcie. Leczenie infekcji Helicobacter pylori jest istotne, gdyż eradykacja może prowadzić do zaniku polipów hiperplastycznych i zapobiegać ich nawrotom.
adenoma, anemia perniciosa, badanie histopatologiczne, biopsja, częściowa gastrektomia, EGD, endoskopia górnego odcinka przewodu pokarmowego, endoskopowa resekcja błony śluzowej, eradykacja H. pylori, esofagogastroduodenoskopia, FAP, gastroskopia, Helicobacter pylori, inhibitor pompy protonowej, krwawienie z przewodu pokarmowego, niedokrwistość złośliwa, omeprazol, polip gastryczny, polip gruczolakowy, polip hiperplastyczny, polip zapalny, polip żołądka, polipektomia, przewlekłe zapalenie błony śluzowej żołądka, rak żołądka, rodzinna polipowatość gruczolakowata, zapalenie żołądka - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Ranloc 40 mg
Ranloc zawiera pantoprazol w dawce 40 mg (45,2 mg pantoprazolu sodowego półtorawodnego) i jest stosowany w leczeniu refluksowego zapalenia przełyku, choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy oraz w terapii zespołu Zollingera-Ellisona. Standardowa dawka w refluksowym zapaleniu przełyku to 40 mg raz na dobę, z możliwością zwiększenia do 80 mg w przypadku braku odpowiedzi. W chorobie wrzodowej żołądka i dwunastnicy dawka wynosi 40 mg raz na dobę, z opcją podwojenia dawki przy braku efektów terapeutycznych. Czas leczenia wynosi zwykle 2-4 tygodnie, z możliwością przedłużenia do 8 tygodni. W zespole Zollingera-Ellisona dawka początkowa to 80 mg na dobę, z możliwością modyfikacji w zależności od potrzeb pacjenta, a dawki powyżej 160 mg na dobę stosuje się tylko czasowo. U pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby dawka nie powinna przekraczać 20 mg na dobę, a u osób z zaburzeniami czynności nerek i w podeszłym wieku nie jest wymagana modyfikacja dawkowania.
amoksycylina, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, ciężka niewydolność wątroby, eradykacja H. pylori, Helicobacter pylori, klarytromycyna, leczenie skojarzone, lek przeciwbakteryjny, metronidazol, nadmierne wydzielanie kwasu solnego, owrzodzenie żołądka i dwunastnicy, pantoprazol sodowy, refluksowe zapalenie przełyku, tabletka dojelitowa, terapia skojarzona, tynidazol, wydzielanie soku żołądkowego, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zespół Zollinger-Ellisona - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Polprazol 20 mg
Omeprazol, będący inhibitorem pompy protonowej (ATC: A02BC01), działa poprzez odwracalne hamowanie sekrecji kwasu solnego w komórkach okładzinowych żołądka, co skutkuje znaczną redukcją kwaśności soku żołądkowego. Stosowany doustnie w dawce 20 mg raz na dobę, osiąga maksymalny efekt terapeutyczny po 4 dniach, redukując 24-godzinną kwaśność soku żołądkowego o około 80% oraz zmniejszając maksymalne wydzielanie kwasu po stymulacji pentagastryną o około 70%. Terapia utrzymuje pH żołądka na poziomie ≥3 przez średnio 17 godzin na dobę, co jest istotne w leczeniu wrzodów dwunastnicy oraz choroby refluksowej przełyku. Omeprazol wykazuje korelację skuteczności z polem pod krzywą stężenia w osoczu (AUC), bez obserwacji tachyfilaksji, a jego długotrwałe stosowanie może prowadzić do łagodnych torbieli gruczołowych żołądka oraz zwiększonego ryzyka infekcji przewodu pokarmowego bakteriami Salmonella i Campylobacter.
Campylobacter, choroba refluksowa przełyku, choroba wrzodowa, choroba wrzodowa dwunastnicy, chromogranina A, dyspepsja, eradykacja H. pylori, guz neuroendokrynny, Helicobacter pylori, inhibitor pompy protonowej, komórki ECL, komórki okładzinowe żołądka, refluks, refluksowe zapalenie przełyku, remisja wrzodów trawiennych, Salmonella, schemat eradykacyjny, sekrecja kwasu żołądkowego, tachyfilaksja, terapia eradykacyjna, torbiel gruczołowa żołądka, wrzód dwunastnicy, wydzielanie kwasu solnego, zanikowe zapalenie błony śluzowej, zapalenie błony śluzowej żołądka - Leksykon substancji czynnych
Magnez wodorotlenek – Wskazania do stosowania
Wodorotlenek magnezu (Magnesii hydroxidum) jest skutecznym środkiem zobojętniającym kwas solny w soku żołądkowym, stosowanym w leczeniu objawów nadkwaśności, takich jak zgaga, niestrawność, refluksowe zapalenie przełyku oraz nieżyt żołądka. Preparaty zawierające tę substancję, np. Alumag (200 mg Mg(OH)2 + 200 mg Al2O3), Gastal (300 mg Mg(OH)2 + 450 mg Al(OH)3), oraz Maalox (400 mg Mg(OH)2 + 460 mg Al2O3), są wskazane zarówno w terapii doraźnej, jak i wspomagającej leczenie choroby wrzodowej żołądka i dwunastnicy. Neutralizacja kwasu solnego przez wodorotlenek magnezu zmniejsza uszkodzenia błony śluzowej przewodu pokarmowego, co sprzyja gojeniu owrzodzeń i łagodzi stany zapalne błony śluzowej przełyku i żołądka.
Alumag, choroba refluksowa przełyku, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, diagnostyka endoskopowa, eradykacja H. pylori, Gastal, górny odcinek przewodu pokarmowego, inhibitor pompy protonowej, kwas solny, leczenie objawowe, Maalox, magnesii hydroxidum, nadkwaśność, niestrawność, nieżyt żołądka, przepuklina rozworu przełykowego, refluks żołądkowo-przełykowy, refluksowe zapalenie przełyku, stan zapalny błony śluzowej, substancja zobojętniająca, terapia skojarzona, wodorotlenek magnezu, wydzielanie kwasu solnego, zapalenie błony śluzowej żołądka, zgaga - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Prenome 10 mg
Omeprazol, będący inhibitorem pompy protonowej (ATC: A02BC01), wykazuje wysoką specyficzność w hamowaniu wydzielania kwasu solnego przez komórki okładzinowe żołądka, co prowadzi do szybkiego i trwałego efektu terapeutycznego przy dawkowaniu 20 mg raz na dobę. Po 4 dniach stosowania obserwuje się około 80% redukcję 24-godzinnej kwaśności soku żołądkowego oraz 70% zmniejszenie maksymalnego wydzielania kwasu po stymulacji pentagastryną. Utrzymanie pH żołądka ≥3 przez średnio 17 godzin na dobę oraz brak tachyfilaksji potwierdzają skuteczność i stabilność działania omeprazolu w leczeniu choroby wrzodowej dwunastnicy i refluksowej choroby przełyku. Mechanizm działania opiera się na zależnym od dawki, odwracalnym hamowaniu enzymu HK-ATPazy, co skutkuje zahamowaniem zarówno podstawowego, jak i stymulowanego wydzielania kwasu.
błona śluzowa żołądka, choroba refluksowa przełyku, choroba wrzodowa dwunastnicy, chromogranina A, eradykacja H. pylori, guz neuroendokrynny, Helicobacter pylori, inhibitor pompy protonowej, komórka ECL, komórka okładzinowa, komórka okładzinowa żołądka, kwaśność soku żołądkowego, lek przeciwwydzielniczy, objawy dyspeptyczne, omeprazol, refluksowe zapalenie przełyku, schemat trójlekowy, torbiel gruczołowa żołądka, wrzód dwunastnicy, wrzód trawienny, wydzielanie kwasu solnego, zanikowe zapalenie błony śluzowej żołądka - Leksykon leków
Interakcje leku – Noacid 20 mg
Pantoprazol, jako inhibitor pompy protonowej (IPP), znacząco obniża wydzielanie kwasu solnego w żołądku, co wpływa na farmakokinetykę leków zależnych od pH żołądka. Szczególnie istotne są interakcje z azolami przeciwgrzybiczymi (ketokonazol, itrakonazol, pozakonazol) oraz erlotynibem, gdzie podwyższone pH zmniejsza ich biodostępność, co może prowadzić do niepowodzenia terapii. Również inhibitory proteazy HIV, zwłaszcza atazanawir, wykazują istotne zmniejszenie wchłaniania przy jednoczesnym stosowaniu z pantoprazolem, co wymaga ścisłego monitorowania wiremii i ograniczenia dawki pantoprazolu do 20 mg/dobę. Ponadto, pantoprazol może zwiększać wartości INR i wydłużać czas protrombinowy u pacjentów stosujących pochodne kumaryny (warfaryna, fenprokumon), co wiąże się z ryzykiem krwawień i wymaga regularnego monitorowania parametrów krzepnięcia. W przypadku wysokich dawek metotreksatu (np. 300 mg) stosowanie pantoprazolu może prowadzić do zwiększenia stężenia metotreksatu w surowicy, co wymaga rozważenia czasowego odstawienia IPP.
amoksycylina, azole przeciwgrzybicze, biodostępność, choroba wrzodowa dwunastnicy, choroba wrzodowa żołądka, CYP1A2, CYP2C19, CYP2C9, CYP2D6, CYP2E1, CYP3A4, czas protrombinowy, ekspozycja systemowa, eradykacja H. pylori, erlotynib, farmakokinetyka, fenprokumon, fluwoksamina, induktor CYP2C19, inhibitor pompy protonowej, inhibitor proteazy HIV, INR, klarytromycyna, leki zobojętniające, metotreksat, metronidazol, niepowodzenie terapeutyczne, P-glikoproteina, pH żołądka, refluks żołądkowo-przełykowy, ryfampicyna, warfaryna, wydzielanie kwasu solnego, ziele dziurawca