parahydroksybenzoesany

Parahydroksybenzoesany (parabeny) to grupa związków chemicznych powszechnie stosowanych jako konserwanty w produktach farmaceutycznych, kosmetycznych i spożywczych. Ich struktura chemiczna oparta jest na kwasie para-hydroksybenzoesowym, a najpopularniejsze z nich to metyloparaben, etyloparaben, propyloparaben i butyloparaben.

W medycynie i farmacji parabeny cenione są za szerokie spektrum działania przeciwbakteryjnego i przeciwgrzybiczego, szczególnie wobec form wegetatywnych mikroorganizmów. Wykazują najwyższą aktywność przeciwko grzybom i pleśniom, a ich skuteczność wzrasta wraz z długością łańcucha alkilowego. Działają poprzez zakłócanie syntezy DNA i RNA oraz funkcji błony komórkowej patogenów.

Parabeny charakteryzują się korzystnym profilem bezpieczeństwa przy stosowaniu w stężeniach terapeutycznych, co czyni je jednymi z najczęściej wykorzystywanych konserwantów w preparatach farmaceutycznych. Jednak w ostatnich latach pojawiły się kontrowersje dotyczące ich potencjalnego działania jako zakłócaczy endokrynnych, mimo że dotychczasowe badania nie dostarczyły jednoznacznych dowodów na ich szkodliwość w stężeniach stosowanych w produktach medycznych.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl