cukry proste

Cukry proste (monosacharydy) to podstawowe jednostki budulcowe węglowodanów, które nie ulegają hydrolizie do prostszych związków. Do najważniejszych cukrów prostych należą glukoza, fruktoza i galaktoza, wszystkie o wzorze chemicznym C₆H₁₂O₆.

Glukoza, nazywana również dekstrozą, stanowi główne źródło energii dla komórek organizmu, a szczególnie dla mózgu i czerwonych krwinek. Jest transportowana we krwi i jej stężenie jest ściśle regulowane przez układ hormonalny, głównie przez insulinę i glukagon. Fruktoza, znana jako cukier owocowy, metabolizowana jest głównie w wątrobie i nie wymaga insuliny do wniknięcia do komórek. Galaktoza występuje przede wszystkim w produktach mlecznych.

W diagnostyce medycznej oznaczanie stężenia glukozy we krwi ma fundamentalne znaczenie w rozpoznawaniu i monitorowaniu cukrzycy. Hiperglikemia (podwyższony poziom glukozy we krwi) i hipoglikemia (obniżony poziom glukozy) to stany wymagające interwencji medycznej. Nadmierne spożycie cukrów prostych, szczególnie fruktozy, wiąże się ze zwiększonym ryzykiem rozwoju otyłości, niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby oraz zespołu metabolicznego.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl