zapalenie wątroby autoimmunologiczne

Zapalenie wątroby autoimmunologiczne (AIH) to przewlekła choroba wątroby o podłożu immunologicznym, charakteryzująca się niszczeniem hepatocytów przez własny układ odpornościowy pacjenta. Choroba dotyka głównie kobiety (stosunek kobiet do mężczyzn wynosi 3,6:1), a szczyt zachorowań przypada na okres między 10 a 30 rokiem życia oraz po 40 roku życia.

W patogenezie AIH kluczową rolę odgrywa utrata tolerancji immunologicznej na własne antygeny wątrobowe. Wyróżnia się dwa główne typy AIH: typ 1 (klasyczny) charakteryzujący się obecnością przeciwciał przeciwjądrowych (ANA) i/lub przeciwciał przeciw mięśniom gładkim (ASMA), oraz typ 2 z obecnością przeciwciał przeciw mikrosomom wątroby i nerki typu 1 (anty-LKM1).

Obraz kliniczny AIH jest zróżnicowany – od bezobjawowego przebiegu z nieprawidłowymi wynikami prób wątrobowych, przez objawy niespecyficzne (zmęczenie, złe samopoczucie), po pełnoobjawową niewydolność wątroby. Charakterystyczne laboratoryjnie jest podwyższenie poziomu aminotransferaz, hipergammaglobulinemia (głównie IgG) oraz obecność autoprzeciwciał.

Diagnostyka opiera się na badaniach laboratoryjnych, obecności autoprzeciwciał, badaniach obrazowych oraz biopsji wątroby, która wykazuje typowy obraz zapalny z naciekiem limfocytarnym w okolicy przestrzeni wrotnych, z rozwojem martwicy kęsowej. Do oceny diagnostycznej stosuje się kryteria International Autoimmune Hepatitis Group (IAIHG).

Leczenie AIH opiera się na immunosupresji, najczęściej stosuje się prednizon w monoterapii lub w skojarzeniu z azatiopryną. Około 80% pacjentów dobrze odpowiada na leczenie immunosupresyjne. W przypadkach opornych na standardową terapię stosuje się alternatywne leki immunosupresyjne, jak mykofenolan mofetylu, cyklosporyna czy takrolimus. W przypadkach krańcowej niewydolności wątroby konieczne może być przeszczepienie narządu.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl