jodzica
Jodzica (łac. iodophor) to preparat antyseptyczny zawierający jod w połączeniu z substancjami powierzchniowo czynnymi, które działają jako nośnik jodu i zapewniają jego stopniowe uwalnianie. Najczęściej stosowanym związkiem z tej grupy jest powidon jodu (PVP-I), będący kompleksem jodu z poliwinylopirolidonem.
Preparaty jodzicy charakteryzują się szerokim spektrum działania przeciwdrobnoustrojowego – wykazują aktywność wobec bakterii Gram-dodatnich i Gram-ujemnych, grzybów, wirusów oraz niektórych form przetrwalnikowych. Mechanizm działania polega na utlenianiu grup sulfhydrylowych w białkach drobnoustrojów, co prowadzi do denaturacji i inaktywacji komórek patogenów.
W praktyce klinicznej jodzica znajduje zastosowanie w dezynfekcji skóry przed zabiegami chirurgicznymi, antyseptyce ran, odkażaniu pola operacyjnego oraz do mycia rąk personelu medycznego. W przeciwieństwie do wolnego jodu, preparaty jodzicy cechują się mniejszym potencjałem drażniącym, lepszą tolerancją przez tkanki oraz przedłużonym działaniem antyseptycznym.
Stosowanie jodzicy jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na jod, chorobami tarczycy (szczególnie nadczynnością), u noworodków oraz kobiet w ciąży. Należy zachować ostrożność przy stosowaniu na duże powierzchnie skóry lub przez dłuższy czas ze względu na możliwość wchłaniania jodu i potencjalnego wpływu na funkcję tarczycy.