nudności z wymiotami

Nudności z wymiotami to częsty objaw kliniczny występujący w wielu jednostkach chorobowych. Nudności (nausea) to nieprzyjemne subiektywne uczucie potrzeby zwymiotowania, często z towarzyszącymi objawami autonomicznymi jak ślinotok, bladość, potliwość i tachykardia. Wymioty (vomitus) są aktem gwałtownego wydalenia treści żołądkowej przez usta, zazwyczaj poprzedzone nudnościami.

Etiologia nudności i wymiotów jest zróżnicowana – mogą być spowodowane schorzeniami przewodu pokarmowego (zapalenie żołądka, niedrożność jelit, zapalenie trzustki), zaburzeniami metabolicznymi (kwasica ketonowa, mocznicy), działaniem leków i substancji toksycznych, chorobami ośrodkowego układu nerwowego, ciążą, chorobą lokomocyjną lub czynnikami psychogennymi. Patofizjologicznie proces wymiotny jest koordynowany przez ośrodek wymiotny w pniu mózgu, który otrzymuje bodźce z różnych receptorów, w tym z chemoreceptorowej strefy wyzwalającej, błędnika, przewodu pokarmowego i kory mózgowej.

Diagnostyka nudności i wymiotów powinna uwzględniać szczegółowy wywiad (czas trwania, charakter wymiotów, czynniki prowokujące), badanie fizykalne oraz w zależności od podejrzenia – badania laboratoryjne, obrazowe lub endoskopowe. W przypadku wymiotów utrzymujących się ponad 24-48 godzin, z domieszką krwi, wymiotów „fusowatych”, współistnienia bólu brzucha, gorączki lub odwodnienia należy niezwłocznie skierować pacjenta do szpitala.

Leczenie nudności i wymiotów jest ukierunkowane przede wszystkim na przyczynę podstawową. W terapii objawowej stosuje się leki przeciwwymiotne o różnych mechanizmach działania: antagonisty receptora dopaminowego (metoklopramid, domperidon), antagonisty receptora 5-HT3 (ondansetron), leki przeciwcholinergiczne (skopolamina), antagonisty receptora NK1 (aprepitant) oraz kortykosteroidy. W przypadkach wymiotów z odwodnieniem kluczowe znaczenie ma odpowiednie nawodnienie i wyrównanie zaburzeń elektrolitowych.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl