gonady męskie

Gonady męskie, zwane jądrami (testes), to parzyste organy męskiego układu rozrodczego odpowiedzialne za produkcję plemników (spermatogeneza) oraz hormonów płciowych, głównie testosteronu. Anatomicznie jądra znajdują się w mosznie (scrotum), co zapewnia im temperaturę niższą o około 2-3°C od temperatury ciała, niezbędną dla prawidłowej spermatogenezy.

Histologicznie jądra składają się z licznych kanalików nasiennych, w których zachodzi proces spermatogenezy, oraz komórek śródmiąższowych Leydiga, produkujących testosteron. Kanaliki nasienne zawierają komórki Sertoliego, które odżywiają i wspierają rozwijające się plemniki, oraz komórki płciowe w różnych stadiach rozwoju.

Funkcjonowanie gonad męskich jest regulowane przez oś podwzgórze-przysadka-gonady. Hormony FSH i LH wydzielane przez przysadkę stymulują odpowiednio spermatogenezę i produkcję testosteronu. Testosteron z kolei odpowiada za rozwój drugorzędowych cech płciowych męskich, libido, wzrost mięśni oraz wpływa na metabolizm kości.

Zaburzenia funkcji gonad męskich mogą prowadzić do hipogonadyzmu, bezpłodności lub innych patologii układu rozrodczego. Diagnostyka obejmuje badania hormonalne (poziomy testosteronu, FSH, LH), badanie nasienia, USG jąder oraz w wybranych przypadkach biopsję. Leczenie zależy od przyczyny i może obejmować terapię hormonalną, chirurgiczną lub techniki wspomaganego rozrodu.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl