inhibitor NTRK
Inhibitory NTRK (receptora kinazy tyrozynowej neurotropowej) to grupa leków ukierunkowanych molekularnie, które działają poprzez blokowanie receptorów kinaz tyrozynowych neurotropowych. Receptory te są kodowane przez geny NTRK1, NTRK2 i NTRK3, a ich fuzje genowe prowadzą do konstytutywnej aktywacji ścieżek sygnałowych promujących wzrost komórek nowotworowych.
Inhibitory NTRK znalazły zastosowanie w leczeniu guzów litych z obecnością fuzji genów NTRK, niezależnie od typu histologicznego nowotworu. Do zarejestrowanych inhibitorów NTRK należą larotrektynib (Vitrakvi) oraz entrektynib (Rozlytrek), które wykazują wysoką skuteczność w przypadkach nowotworów z fuzjami NTRK, osiągając całkowity odsetek odpowiedzi (ORR) na poziomie 75-79%.
Działania niepożądane inhibitorów NTRK obejmują najczęściej zmęczenie, zawroty głowy, nudności, wymioty, zaparcia, zaburzenia smaku, obrzęki, anemię oraz wzrost poziomu aminotransferaz. W praktyce klinicznej przed wdrożeniem leczenia inhibitorami NTRK konieczne jest wykonanie badań molekularnych potwierdzających obecność fuzji genów NTRK, co stanowi czynnik predykcyjny odpowiedzi na terapię.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Mięsak – Leczenie
Mięsaki to rzadkie, złośliwe nowotwory tkanki łącznej, wymagające zindywidualizowanego, multidyscyplinarnego podejścia terapeutycznego. Podstawą leczenia jest chirurgia z szerokim wycięciem guza i marginesem 1-3 cm, często z zastosowaniem technik oszczędzających kończyny (>90% przypadków). Radioterapia (dawki 40-60 Gy) pełni rolę neoadjuwantową, adjuwantową lub paliatywną, wykorzystując zaawansowane metody jak IMRT, protonoterapię czy brachyterapię. Chemioterapia, oparta głównie na antracyklinach (doksorubicyna), ifosfamidzie, gemcytabinie i trabektedynie, jest stosowana w zależności od typu histologicznego i stopnia zaawansowania. Terapie celowane (np. imatynib, pazopanib, larotrektynib) oraz immunoterapia (inhibitory PD-1, CTLA-4, terapie TCR i CAR-T) stanowią nowoczesne opcje leczenia, szczególnie w zaawansowanych i opornych przypadkach. Ablacje (RFA, krioablacja, elektroporacja) są alternatywą dla pacjentów niekwalifikujących się do operacji.
ablacja falami radiowymi, ablacja mikrofalowa, antracyklina, brachyterapia, chemioterapia adjuwantowa, chemioterapia neoadjuwantowa, chemioterapia paliatywna, chirurgia Mohsa, chrzęstniakomięsak, elektroporacja nieodwracalna, gemcytabina, guz desmoidalny, hipertermiczna chemioterapia dootrzewnowa, ifosfamid, imatynib, immunoterapia, inhibitor EZH2, inhibitor gamma-sekretazy, inhibitor kinazy tyrozynowej, inhibitor MDM2, inhibitor NTRK, inhibitor punktu kontrolnego, kostniakomięsak, krioablacja, lek cytostatyczny, limfadenektomia, mięsak, mięsak Ewinga, mięsak maziówkowy, mięsak naczyniowy, mięsak prążkowanokomórkowy, mięsak tkanek miękkich, nawigacja komputerowa, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, obrazowanie śródoperacyjne, pembrolizumab, profilowanie molekularne, przeciwciało monoklonalne, radioterapia pooperacyjna, radioterapia protonowa, radioterapia przedoperacyjna, radioterapia z modulacją intensywności wiązki, resekcja chirurgiczna, stereotaktyczna radioterapia ciała, terapia adjuwantowa, terapia celowana, terapia komórkowa, terapia neoadjuwantowa, terapia paliatywna, terapia TCR, tkanka łączna, tłuszczakomięsak, wirus onkolityczny, wycięcie guza, wycięcie miejscowe, zabieg oszczędzający kończynę, zespół multidyscyplinarny - Leksykon chorób i schorzeń
Mięsak tkanek miękkich – Leczenie
Mięsak tkanek miękkich (MTM) to heterogenna grupa nowotworów złośliwych rozwijających się w tkankach miękkich, wymagająca leczenia w wyspecjalizowanych ośrodkach onkologicznych. Podstawą terapii jest chirurgia z celem uzyskania marginesów wolnych od komórek nowotworowych (R0), co w ponad 90% przypadków pozwala na operacje oszczędzające kończynę. Radioterapia, stosowana przed-, śród- lub pooperacyjnie, zwiększa skuteczność leczenia miejscowego, wykorzystując nowoczesne techniki jak IMRT czy terapia protonowa. Chemioterapia, z doksorubicyną i ifosfamidem jako standardem, ma ograniczoną, ale istotną rolę w leczeniu neoadjuwantowym, adjuwantowym oraz paliatywnym. Terapie celowane (np. pazopanib, imatynib) oraz immunoterapia, w tym nowatorska terapia afamitresgene autoleucel (afami-cel) skierowana przeciwko MAGE-A4, stanowią obiecujące opcje dla wybranych podtypów mięsaków.
chemioterapia adjuwantowa, chemioterapia neoadjuwantowa, choroba przerzutowa, dakarbazyna, docetaksel, doksorubicyna, erybulina, fuzja genu NTRK, gemcytabina, ifosfamid, imatynib, immunoterapia, inhibitor kinazy tyrozynowej, inhibitor NTRK, inhibitor punktów kontrolnych układu immunologicznego, ipilimumab, koniugat przeciwciało-lek, limfadenektomia, margines chirurgiczny, mięsak maziówkowy, mięsak tkanek miękkich, niwolumab, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, nowotwór złośliwy, operacja oszczędzająca kończynę, opieka paliatywna, pazopanib, pembrolizumab, radioterapia pooperacyjna, radioterapia przedoperacyjna, radioterapia śródoperacyjna, radioterapia z modulacją intensywności wiązki, regorafenib, sunitynib, szerokie wycięcie miejscowe, terapia CAR-T, terapia celowana, terapia protonowa, tkanki miękkie, trabektedyna - Leksykon chorób i schorzeń
Niezróżnicowany mięsak pleomorficzny – Diagnostyka i diagnoza
Niezróżnicowany mięsak pleomorficzny (UPS) to rzadki, agresywny mięsak tkanek miękkich, występujący głównie u osób w wieku 50-70 lat, najczęściej w kończynach dolnych i tułowiu. Charakteryzuje się brakiem specyficznej linii różnicowania komórkowego, co czyni diagnozę wykluczeniową i wymaga zaawansowanych badań histopatologicznych, immunohistochemicznych oraz molekularnych. Diagnostyka obrazowa opiera się głównie na MRI, CT i PET-CT, które oceniają lokalizację, wielkość guza oraz obecność przerzutów, zwłaszcza do płuc. Biopsja gruboigłowa i otwarta są kluczowe dla potwierdzenia rozpoznania, a immunofenotyp UPS obejmuje pozytywną ekspresję wimentyny i negatywne markery nabłonkowe, melanocytarne oraz mięśniowe. W diagnostyce różnicowej należy wykluczyć inne nowotwory pleomorficzne, takie jak pleomorficzny mięsak prążkowanokomórkowy, tłuszczakomięsak czy mięsak maziówkowy. Pięcioletni wskaźnik przeżycia wynosi 65-70%, a rokowanie zależy od wielkości guza (>5 cm), lokalizacji, stopnia histologicznego (zwykle G3-G4) oraz marginesu resekcji.
amplifikacja MDM2, badanie genomiczne, badanie histologiczne, badanie immunohistochemiczne, badanie mikroskopowe, badanie ultrastrukturalne, biopsja gruboigłowa, biopsja otwarta, biopsja węzła wartowniczego, chemioterapia, czerniak amelanotyczny, inhibitor NTRK, klasyfikacja TNM, kostniakomięsak pozaszkieletowy, mięsak tkanek miękkich, niezróżnicowany mięsak pleomorficzny, płynna biopsja, porównawcza hybrydyzacja genomowa, pozytronowa tomografia emisyjna, profilowanie ekspresji genów, przerzut do płuc, radioterapia, rezonans magnetyczny, różnicowanie komórkowe, sekwencjonowanie nowej generacji, stopień histologiczny, terapia celowana, tomografia komputerowa, wycięcie chirurgiczne, wznowa miejscowa, zdjęcie rentgenowskie, złośliwy nowotwór osłonek nerwów obwodowych, złośliwy włóknisty histiocytoma