hipo-osmolalność

Hipo-osmolalność to stan, w którym osmolalność płynów ustrojowych jest niższa niż wartość prawidłowa (280-295 mOsm/kg H₂O). Najczęściej dotyczy osocza i jest wynikiem nadmiernego stężenia wody w stosunku do substancji rozpuszczonych, głównie sodu.

Główne przyczyny hipo-osmolalności to: zespół niewłaściwego wydzielania wazopresyny (SIADH), nadmierne przyjmowanie płynów hipoosmolarnych, stosowanie niektórych leków diuretycznych, niewydolność nerek, marskość wątroby z wodobrzuszem czy niewydolność serca. Klinicznie stan ten może objawiać się bólami głowy, nudnościami, wymiotami, splątaniem, drgawkami, a w ciężkich przypadkach śpiączką.

Diagnostyka obejmuje pomiar osmolalności osocza, stężenia sodu, potasu, mocznika i glukozy. Leczenie polega na usunięciu przyczyny oraz normalizacji osmolalności poprzez ograniczenie podaży płynów, stosowanie płynów hiperosmolarnych (NaCl 3%) lub w niektórych przypadkach waptanów (antagonistów receptora wazopresynowego).

Szczególnie niebezpieczne jest zbyt szybkie wyrównywanie hipo-osmolalności, które może prowadzić do zespołu demielinizacji osmotycznej (central pontine myelinolysis). Zaleca się, by wzrost stężenia sodu nie przekraczał 8-10 mmol/l/dobę.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl