zabieg oszczędzający kończynę
Zabieg oszczędzający kończynę (limb-sparing surgery) to procedura chirurgiczna mająca na celu usunięcie nowotworu złośliwego kości lub tkanek miękkich z zachowaniem funkcjonalności kończyny. Stanowi alternatywę dla amputacji, umożliwiając wycięcie guza wraz z marginesem zdrowych tkanek przy jednoczesnym zachowaniu struktury kończyny.
Procedura obejmuje resekcję nowotworu, a następnie rekonstrukcję ubytku przy użyciu przeszczepów kostnych (auto- lub allograftów), endoprotez, przeszczepów naczyniowych lub technik mikrochirurgicznych. Często wymaga współpracy wielodyscyplinarnego zespołu specjalistów: onkologów, chirurgów ortopedycznych, chirurgów naczyniowych i plastycznych.
Kwalifikacja do zabiegu oszczędzającego opiera się na ocenie lokalizacji i rozmiaru guza, zajęcia struktur naczyniowo-nerwowych, wieku pacjenta oraz odpowiedzi na wcześniejsze leczenie. Współcześnie, dzięki zaawansowanym technikom obrazowania, chemioterapii neoadjuwantowej i nowoczesnym metodom rekonstrukcyjnym, około 90-95% pacjentów z pierwotnymi nowotworami kości może być leczonych z oszczędzeniem kończyny.
Wyniki funkcjonalne po zabiegach oszczędzających są zazwyczaj lepsze niż po amputacji, jednak pacjenci wymagają intensywnej rehabilitacji i regularnych kontroli onkologicznych. Ryzyko wznowy miejscowej po prawidłowo wykonanym zabiegu oszczędzającym jest porównywalne z ryzykiem po amputacji, a przeżycie długoterminowe nie różni się istotnie między obiema metodami.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Mięsak – Leczenie
Mięsaki to rzadkie, złośliwe nowotwory tkanki łącznej, wymagające zindywidualizowanego, multidyscyplinarnego podejścia terapeutycznego. Podstawą leczenia jest chirurgia z szerokim wycięciem guza i marginesem 1-3 cm, często z zastosowaniem technik oszczędzających kończyny (>90% przypadków). Radioterapia (dawki 40-60 Gy) pełni rolę neoadjuwantową, adjuwantową lub paliatywną, wykorzystując zaawansowane metody jak IMRT, protonoterapię czy brachyterapię. Chemioterapia, oparta głównie na antracyklinach (doksorubicyna), ifosfamidzie, gemcytabinie i trabektedynie, jest stosowana w zależności od typu histologicznego i stopnia zaawansowania. Terapie celowane (np. imatynib, pazopanib, larotrektynib) oraz immunoterapia (inhibitory PD-1, CTLA-4, terapie TCR i CAR-T) stanowią nowoczesne opcje leczenia, szczególnie w zaawansowanych i opornych przypadkach. Ablacje (RFA, krioablacja, elektroporacja) są alternatywą dla pacjentów niekwalifikujących się do operacji.
ablacja falami radiowymi, ablacja mikrofalowa, antracyklina, brachyterapia, chemioterapia adjuwantowa, chemioterapia neoadjuwantowa, chemioterapia paliatywna, chirurgia Mohsa, chrzęstniakomięsak, elektroporacja nieodwracalna, gemcytabina, guz desmoidalny, hipertermiczna chemioterapia dootrzewnowa, ifosfamid, imatynib, immunoterapia, inhibitor EZH2, inhibitor gamma-sekretazy, inhibitor kinazy tyrozynowej, inhibitor MDM2, inhibitor NTRK, inhibitor punktu kontrolnego, kostniakomięsak, krioablacja, lek cytostatyczny, limfadenektomia, mięsak, mięsak Ewinga, mięsak maziówkowy, mięsak naczyniowy, mięsak prążkowanokomórkowy, mięsak tkanek miękkich, nawigacja komputerowa, nowotwór podścieliskowy przewodu pokarmowego, obrazowanie śródoperacyjne, pembrolizumab, profilowanie molekularne, przeciwciało monoklonalne, radioterapia pooperacyjna, radioterapia protonowa, radioterapia przedoperacyjna, radioterapia z modulacją intensywności wiązki, resekcja chirurgiczna, stereotaktyczna radioterapia ciała, terapia adjuwantowa, terapia celowana, terapia komórkowa, terapia neoadjuwantowa, terapia paliatywna, terapia TCR, tkanka łączna, tłuszczakomięsak, wirus onkolityczny, wycięcie guza, wycięcie miejscowe, zabieg oszczędzający kończynę, zespół multidyscyplinarny