glikoproteina przezbłonowa
Glikoproteina przezbłonowa to białko integralne, którego cząsteczka przechodzi przez błonę komórkową i posiada kowalencyjnie przyłączone łańcuchy oligosacharydowe. Jej struktura składa się zazwyczaj z trzech głównych domen: zewnątrzkomórkowej (zawierającej glikany), przezbłonowej (zakotwiczonej w dwuwarstwie lipidowej) oraz wewnątrzkomórkowej (cytoplazmatycznej).
Glikoproteiny przezbłonowe pełnią kluczowe funkcje biologiczne, w tym udział w rozpoznawaniu międzykomórkowym, adhezji komórek, transdukcji sygnałów oraz jako receptory dla hormonów, neuroprzekaźników i czynników wzrostu. Przykładami są integryny, kadheryny, selektyny oraz receptory insuliny. Modyfikacje glikozylacyjne tych białek wpływają na ich stabilność, konformację oraz funkcjonalność.
W medycynie klinicznej glikoproteiny przezbłonowe mają istotne znaczenie diagnostyczne i terapeutyczne. Zaburzenia ich ekspresji lub struktury wiążą się z wieloma stanami patologicznymi, w tym chorobami autoimmunologicznymi, nowotworami i infekcjami. Niektóre z nich, jak glikoproteina GP IIb/IIIa płytek krwi, stanowią cele terapeutyczne dla leków przeciwzakrzepowych, zaś inne, jak receptory HER2, są celami terapii celowanych w onkologii.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Zespół oddechowy bliskiego wschodu (mers) – Etiologia i przyczyny
Zespół oddechowy Bliskiego Wschodu (MERS) wywoływany jest przez koronawirusa MERS-CoV, należącego do rodzaju betacoronavirus, który po raz pierwszy zidentyfikowano w Arabii Saudyjskiej w 2012 roku. Wirus ten wykorzystuje receptor DPP4 (CD26) do wnikania do komórek nabłonkowych płuc, nerek, wątroby i jelit, co prowadzi do ciężkiej choroby układu oddechowego i wielonarządowej dysfunkcji. MERS-CoV posiada mechanizmy hamujące odpowiedź interferonową gospodarza, m.in. poprzez białka ORF 4a i 4b, co sprzyja jego patogenności. Głównym rezerwuarem wirusa są wielbłądy dromadery, a transmisja na ludzi odbywa się przez bezpośredni lub pośredni kontakt z zakażonymi zwierzętami lub ich produktami (np. niepasteryzowane mleko). Współczynnik reprodukcji wirusa (R0) jest niski (<0,7), co ogranicza rozprzestrzenianie się w populacji, jednak transmisja międzyludzka występuje w warunkach bliskiego kontaktu, zwłaszcza w placówkach opieki zdrowotnej.
apoptoza, betakoronawirus, białko kolca, choroba nerek, deaminaza adenozyny, dipeptydylopeptydaza 4, droga kropelkowa, dysfunkcja narządów, genom wirusa, glikoproteina przezbłonowa, gospodarz pośredni, interferon, internalizacja, jednoniciowy wirus RNA, koronawirus MERS-CoV, limfocyt T, małopłytkowość, niewydolność oddechowa, niewydolność wielonarządowa, odpowiedź immunologiczna, ostre uszkodzenie nerek, przeciwciała, przewlekła choroba płuc, rezerwuar wirusa, wstrząs septyczny, zapalenie płuc, zespół oddechowy Bliskiego Wschodu - Leksykon chorób i schorzeń
Guzy i masy adneksem – Etiologia i przyczyny
Guzy i masy adneksalne obejmują zmiany w jajnikach, jajowodach i tkankach otaczających macicę, o etiologii ginekologicznej i nieginekologicznej, zarówno łagodne, jak i złośliwe. Najczęstsze przyczyny ginekologiczne to torbiele czynnościowe (pęcherzykowe i ciałka żółtego), endometrioza (endometriomy), ciąża pozamaciczna, łagodne guzy jajnika (torbielakogruczoniaki, dojrzałe potworniaki, włókniaki, mięśniaki gładkokomórkowe) oraz choroby zapalne miednicy z ropniami jajnikowo-jajowodowymi. Złośliwe masy obejmują pierwotne raki jajnika (nabłonkowe, mięsaki, guzy graniczne), złośliwe nowotwory niejajnikowe oraz przerzuty, głównie z przewodu pokarmowego (57%) i raka piersi (30%). Ryzyko złośliwości wzrasta z wiekiem, szczególnie po menopauzie, oraz w obecności czynników takich jak nullipara, otyłość, hormonalna terapia zastępcza, endometrioza, historia rodzinna raka piersi/jajnika oraz mutacje BRCA1/BRCA2. Diagnostyka opiera się na badaniu USG przezpochwowym, MRI (czułość 0,94, swoistość 0,91), markerach nowotworowych (CA-125, HE4, CEA) oraz ocenie klinicznej objawów takich jak ból miednicy, nieregularne krwawienia i wodobrzusze.
antygen karcynoembrionalny, ciałko żółte, ciąża pozamaciczna, endometrioma, endometrioza, glikoproteina przezbłonowa, gonadoblastoma, guz germinalny, guz graniczny, guz nabłonkowy, hydrosalpinx, marker nowotworowy, masa kałowa, mięsak, mięśniak gładkokomórkowy, mutacja genetyczna, przerzut, rak jajnika, rak nabłonkowy, rezonans magnetyczny, ropień jajnikowo-jajowodowy, ropień jajowodowo-jajnikowy, ropień uchyłkowy, torbiel czekoladowa, torbiel czynnościowa, torbiel pęcherzykowa, USG przezpochwowe, włókniak, wodobrzusze, zapalenie wyrostka robaczkowego, zespół dziedzicznego raka piersi i jajnika, zespół Lyncha