zapalenie gruczołów potowych
Zapalenie gruczołów potowych (hidradenitis suppurativa, HS) to przewlekła, nawracająca choroba zapalna skóry dotycząca mieszków włosowych w okolicach apokrynowych gruczołów potowych. Najczęściej występuje w okolicach pachowych, pachwinowych, okolicy krocza, pod piersiami oraz na pośladkach.
W patogenezie choroby kluczową rolę odgrywa hiperkeratynizacja mieszków włosowych, prowadząca do ich niedrożności, a następnie do powstania stanu zapalnego, tworzenia ropni i przetok. Choroba ma charakter nawrotowy i prowadzi do postępującego bliznowacenia zajętych obszarów. HS często współwystępuje z innymi chorobami zapalnymi, takimi jak choroba Leśniowskiego-Crohna, łuszczyca czy zespół metaboliczny.
Diagnostyka zapalenia gruczołów potowych opiera się głównie na obrazie klinicznym. W klasyfikacji zaawansowania choroby stosuje się skalę Hurley (I-III). Leczenie obejmuje zarówno metody miejscowe (antyseptyki, antybiotyki, retinoidy), jak i ogólnoustrojowe (antybiotykoterapia, leki biologiczne – adalimumab, infliksymab). W przypadkach zaawansowanych konieczne może być leczenie chirurgiczne polegające na radykalnym wycięciu zmienionych chorobowo obszarów.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Torbiel pilonidalna – Etiologia i przyczyny
Torbiel pilonidalna (sinus pilonidalis) to przewlekły stan zapalny skóry i tkanki podskórnej, najczęściej zlokalizowany w okolicy szczelinki międzypośladkowej przy kości ogonowej. Etiologia jest nabyta i związana z wnikaniem włosów (często pochodzących z głowy) w głąb tkanek, co wywołuje reakcję zapalną i tworzenie torbieli wypełnionej płynem. Proces ten prowadzi do powstania zatok i ropni, często zakażonych bakteriami takimi jak beztlenowe ziarenkowce (77%), Staphylococcus aureus oraz bakterie z rodzaju Bacteroides. Czynniki ryzyka obejmują płeć męską, wiek 15-40 lat (szczyt 20-30 lat), rasę kaukaską, predyspozycje rodzinne, grube i kręcone włosy, głęboką szczelinę międzypośladkową, otyłość, wzmożoną potliwość, siedzący tryb życia oraz urazy okolicy krzyżowo-ogonowej. Warto podkreślić, że najnowsze badania podważają rolę nadmiernej potliwości jako czynnika ryzyka, wskazując na większe znaczenie czynników anatomicznych i biomechanicznych.
Bacteroides, cewa nerwowa, choroba skóry, gronkowiec złocisty, hidradenitis suppurativa, kość ogonowa, okolica krzyżowo-ogonowa, okolica międzypośladkowa, przewlekły stan zapalny, ropień, sinus pilonidalis, Staphylococcus aureus, szczelina międzypośladkowa, torbiel dermoidalna, torbiel pilonidalna, wada wrodzona, wydzielina, zapalenie gruczołów potowych, zapalenie skóry, zapalenie tkanki łącznej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Alexan 20 mg/ml
Lek Alexan (cytarabina) charakteryzuje się istotnym działaniem mielosupresyjnym, prowadzącym do częstych zaburzeń hematologicznych, takich jak pancytopenia, retikulocytopenia, małopłytkowość oraz niedokrwistość megaloblastyczna. Występują również liczne zakażenia o różnym podłożu (wirusowe, bakteryjne, grzybicze, pasożytnicze) z częstością ≥1/10, co jest konsekwencją immunosupresji. Charakterystycznym powikłaniem jest zespół cytarabinowy, manifestujący się gorączką, bólami mięśniowymi i kostnymi, wysypką oraz zapaleniem spojówek, pojawiający się zwykle w ciągu 6-12 godzin od podania leku. W terapii zespołu cytarabinowego zaleca się stosowanie kortykosteroidów, a w przypadku nasilenia objawów rozważa się przerwanie leczenia. Ryzyko neurotoksyczności wzrasta przy podawaniu dokanałowym, dawkach >30 mg/m² oraz w połączeniu z innymi terapiami toksycznymi dla OUN, szczególnie u pacjentów >55 lat, z zaburzeniami wątroby, nerek lub wcześniejszym leczeniem OUN.
aplazja szpiku kostnego, bradykardia zatokowa, dysfagia, hiperurykemia, leukopenia, małopłytkowość, martwicze zapalenie okrężnicy, metotreksat dokanałowy, mielosupresja, neuropatia obwodowa, neurotoksyczność OUN, niedokrwistość megaloblastyczna, owrzodzenie jamy ustnej, pancytopenia, posocznica, reakcja anafilaktyczna, retikulocytopenia, zaburzenia czynności mózgu, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia hematologiczne, zaburzenia rytmu serca, zakrzepowe zapalenie żył, zapalenie gruczołów potowych, zapalenie naczyń, zapalenie osierdzia, zapalenie otrzewnej, zapalenie płuc, zapalenie przełyku, zapalenie rogówki, zapalenie spojówek, zapalenie trzustki, zespół cytarabinowy, zespół dłoniowo-podeszwowy, zespół nagłych zaburzeń oddechowych, żółtaczka - Leksykon chorób i schorzeń
Torbiel włosowa – Diagnostyka i diagnoza
Torbiel włosowa (pilonidal sinus) to zapalne schorzenie skóry i tkanki podskórnej w okolicy szczeliny międzypośladkowej kości krzyżowo-ogonowej, manifestujące się najczęściej jako ostry ropień z obrzękiem, bolesnością i wydzieliną ropną. Diagnostyka opiera się głównie na badaniu klinicznym, w tym szczegółowym wywiadzie i badaniu fizykalnym z oceną obecności charakterystycznych otworów w linii środkowej szczeliny, obrzęku, zaczerwienienia oraz badaniu odbytnicy w celu wykluczenia przetoki odbytu. Wskazania do badań obrazowych (USG, MRI, CT) dotyczą przypadków złożonych lub nawracających, gdzie obrazowanie pozwala ocenić zakres choroby i planować leczenie chirurgiczne. W badaniach USG i MRI wykazano dobrą zgodność w ocenie bocznego rozszerzenia ropnia (kappa=0,64) oraz bliskości ropnia do kości ogonowej (k=0,62). Badania laboratoryjne, takie jak morfologia, CRP i OB, są wykonywane w ciężkich zakażeniach, natomiast posiew ropnej wydzieliny jest rzadko konieczny i służy do doboru antybiotykoterapii.
badanie fizykalne, badanie histopatologiczne, badanie obrazowe, badanie odbytnicy, badanie odbytu, białko C-reaktywne, biopsja skóry, błękit metylenowy, choroba Crohna, choroba zapalna jelit, diagnostyka różnicowa, hidradenitis suppurativa, infekcja tkanki miękkiej, maceracja skóry, odczyn Biernackiego, pilonidal sinus, posiew bakteriologiczny, przetoka odbytu, pyoderma gangrenosum, rak płaskonabłonkowy, rezonans magnetyczny, ropień, ropień okołoodbytniczy, schorzenie zapalne, szczelina międzypośladkowa, tomografia komputerowa, torbiel włosowa, ultrasonografia, wyciek płynu mózgowo-rdzeniowego, zapalenie gruczołów potowych, zapalenie mieszków włosowych, zapalenie tkanki łącznej