zespół dłoniowo-podeszwowy

Zespół dłoniowo-podeszwowy (ang. hand-foot syndrome, palmar-plantar erythrodysesthesia) to powikłanie skórne występujące podczas terapii niektórymi lekami przeciwnowotworowymi. Charakteryzuje się zaczerwienieniem, obrzękiem, bolesnością i złuszczaniem naskórka na dłoniach i podeszwach stóp.

Najczęściej zespół ten jest skutkiem ubocznym leczenia kapecytabiną, docetakselem, fluorouracylem, sorafenibem i sunitynibem. Patofizjologia obejmuje bezpośrednią toksyczność leku wobec komórek naskórka oraz kumulację substancji w gruczołach potowych dłoni i stóp, co prowadzi do reakcji zapalnej.

Nasilenie objawów klasyfikuje się w trzystopniowej skali, od łagodnego zaczerwienienia i dyskomfortu (stopień 1), przez bolesny rumień z obrzękiem (stopień 2), aż po pęcherze, łuszczenie i silny ból uniemożliwiający codzienne czynności (stopień 3). Leczenie obejmuje modyfikację dawki lub czasowe wstrzymanie terapii, stosowanie emolientów oraz miejscowych kortykosteroidów w cięższych przypadkach.

Profilaktyka zespołu dłoniowo-podeszwowego jest istotnym elementem opieki nad pacjentem onkologicznym. Zaleca się nawilżanie skóry, unikanie gorącej wody, noszenie luźnego obuwia oraz stosowanie krioterapii podczas wlewów leków chemioterapeutycznych, co może zmniejszyć ryzyko wystąpienia tego powikłania.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl