skurcz perystaltyczny

Skurcz perystaltyczny to skoordynowany, falowy ruch mięśni gładkich przewodu pokarmowego, który przesuwa treść pokarmową w kierunku dystalnym. Jest to podstawowy mechanizm motoryki przewodu pokarmowego, umożliwiający transport pokarmu od jamy ustnej do odbytu.

Mechanizm skurczu perystaltycznego polega na skoordynowanym skurczu mięśni okrężnych powyżej bolusa pokarmowego i jednoczesnym rozkurczu mięśni poniżej. Ta fala skurczowa przemieszcza się wzdłuż przewodu pokarmowego z prędkością zależną od odcinka – najszybciej w przełyku (2-6 cm/s), wolniej w jelicie cienkim (2-4 cm/s) i najwolniej w okrężnicy (1 cm/s).

Kontrola skurczów perystaltycznych odbywa się poprzez autonomiczny układ nerwowy jelitowy, składający się z splotów śródściennych: mięśniowego (Auerbacha) i podśluzówkowego (Meissnera). Skurcze są także regulowane przez hormony przewodu pokarmowego oraz przez lokalne neurotransmitery, w tym acetylocholinę (pobudzającą perystaltykę) i tlenek azotu (hamujący).

Zaburzenia perystaltyki mogą prowadzić do różnych stanów patologicznych, takich jak refluks żołądkowo-przełykowy, achalazja, niedrożność porażenna jelit czy zespół jelita drażliwego. Prawidłowa perystaltyka jest niezbędna dla właściwego trawienia i wchłaniania składników odżywczych oraz eliminacji niestrawionych resztek pokarmowych.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl