obrzęk żył szyjnych

Obrzęk żył szyjnych to widoczne poszerzenie i nadmierne wypełnienie żył szyjnych zewnętrznych, które może być obserwowane podczas badania fizykalnego pacjenta. Stan ten jest istotnym objawem klinicznym, wskazującym najczęściej na podwyższone ciśnienie w prawym przedsionku serca.

Fizjologicznie żyły szyjne wypełniają się w pozycji leżącej, natomiast w pozycji siedzącej lub stojącej powinny być zapadnięte. Obrzęk żył szyjnych ocenia się, gdy pacjent znajduje się w pozycji półleżącej (pod kątem 45 stopni). Pomiar wykonuje się określając wysokość słupa krwi od kąta mostka. Wartość przekraczająca 3-4 cm jest uznawana za nieprawidłową.

Najczęstszymi przyczynami obrzęku żył szyjnych są: niewydolność prawokomorowa serca, tamponada serca, zaciskające zapalenie osierdzia, nadciśnienie płucne, czy zespół żyły głównej górnej. Objaw ten może również występować w przypadku hiperwolemii, ciężkiej niedomykalności zastawki trójdzielnej oraz przy wzroście ciśnienia w klatce piersiowej (np. podczas kaszlu czy w trakcie wentylacji mechanicznej z dodatnim ciśnieniem końcowo-wydechowym).

Ocena obrzęku żył szyjnych stanowi istotny element badania układu krążenia, szczególnie w diagnostyce niewydolności serca. Należy pamiętać, że prawidłowa interpretacja tego objawu wymaga uwzględnienia pozycji pacjenta oraz wykluczenia przyczyn lokalnych, takich jak ucisk żyły głównej górnej przez guz czy powiększone węzły chłonne.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl