zanik limfoidalny
Zanik limfoidalny (atrofia limfoidalna) to proces degeneracyjny dotyczący tkanki limfoidalnej, obejmujący narządy i struktury układu limfatycznego, takie jak węzły chłonne, śledziona, migdałki czy grasica. Charakteryzuje się zmniejszeniem objętości i funkcjonalności tych tkanek, co prowadzi do upośledzenia odpowiedzi immunologicznej organizmu.
Etiologia zaniku limfoidalnego jest zróżnicowana – może być fizjologiczna (np. zanik grasicy z wiekiem) lub patologiczna (związana z chorobami, wyniszczeniem, immunosupresją). Wśród czynników wywołujących zanik patologiczny wymienia się: zakażenia (szczególnie HIV), niedożywienie, stres przewlekły, choroby nowotworowe, radioterapię, chemioterapię oraz długotrwałe stosowanie glikokortykosteroidów.
W obrazie mikroskopowym zanik limfoidalny charakteryzuje się zmniejszeniem liczby limfocytów, zanikiem ośrodków rozmnażania, redukcją stref limfocytarnych oraz zwiększeniem względnej ilości podścieliska. Klinicznie manifestuje się obniżoną odpornością na infekcje, zwiększoną podatnością na choroby oportunistyczne oraz zaburzeniami odpowiedzi immunologicznej.
Diagnostyka zaniku limfoidalnego obejmuje badania obrazowe (USG, TK, MRI), badania laboratoryjne oceniające populacje limfocytów oraz w niektórych przypadkach biopsję zajętych narządów. Leczenie ukierunkowane jest przede wszystkim na przyczynę wywołującą, a w przypadkach zaawansowanych może obejmować terapie immunomodulujące i substytucyjne.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Klertis 12,5 mg
Dane przedkliniczne sunitynibu, substancji czynnej Klertis, wskazują na wieloukładową toksyczność po podaniu wielokrotnym u szczurów i małp, obejmującą przewód pokarmowy (nudności, biegunki), nadnercza (przekrwienie, krwotoki, martwica), układ limfatyczny i krwiotwórczy (zmniejszenie komórek szpiku, zanik tkanki limfoidalnej), trzustkę zewnątrzwydzielniczą (degranulacja, martwica), ślinianki (przerost gronek), stawy (zgrubienie płytki wzrostu) oraz narządy rozrodcze (zanik macicy, zmniejszenie pęcherzyków jajnikowych, zanik kanalików jądrowych u samców). Występowały także zmiany w układzie sercowo-naczyniowym (wydłużenie QTc, zmniejszenie LVEF), moczowym (rozrost komórek mezangium), endokrynnym (przerost płata przedniego przysadki) oraz krwotoki z przewodu pokarmowego i jamy ustnej. Większość zmian była odwracalna po 2-6 tygodniach od zakończenia terapii. Sunitynib nie wykazywał mutagenności ani klastogenności in vivo, choć obserwowano poliploidię in vitro. Nie oceniono genotoksyczności głównego metabolitu. Badania rakotwórczości wykazały u myszy transgenicznych rasH2 i szczurów wzrost ryzyka nowotworów żołądka, dwunastnicy, złośliwego śródbłoniaka krwionośnego oraz guzów chromochłonnych i rozrostu rdzenia nadnerczy przy ekspozycjach ≥ 7,3-7,8-krotnie wyższych niż u ludzi przy zalecanej dawce.
aberracja chromosomowa, atrezja pęcherzykowa, atrofia jąder, badanie toksykologiczne, frakcja wyrzutowa lewej komory, genotoksyczność, hipoplazja szpiku kostnego, implantacja zarodka, klastogenność, krwawienie z przewodu pokarmowego, mutagenność, odstęp QTc, opóźnione kostnienie, pheochromocytoma, poliploidia, rakotwórczość, resorpcja płodu, rozszczep podniebienia, rozwój postnatalny, teratogenność, toksyczność reprodukcyjna, toksyczność wielokrotna, wada rozwojowa szkieletu, zanik limfoidalny