patofizjologia łagodnego rozrostu gruczołu krokowego

Patofizjologia łagodnego rozrostu gruczołu krokowego (BPH – Benign Prostatic Hyperplasia) obejmuje złożone procesy hormonalne, komórkowe i zapalne prowadzące do stopniowego powiększania się gruczołu krokowego. Kluczową rolę odgrywa dihydrotestosteron (DHT), powstający z testosteronu przy udziale enzymu 5-alfa-reduktazy, który stymuluje proliferację komórek gruczołu krokowego, zwłaszcza w strefie przejściowej.

W rozwoju BPH istotne znaczenie mają także estrogeny, których stosunek do androgenów wzrasta wraz z wiekiem, sprzyjając przerostowi. Czynniki wzrostu, takie jak nabłonkowy czynnik wzrostu (EGF), insulinopodobny czynnik wzrostu (IGF) oraz czynnik wzrostu fibroblastów (FGF), również przyczyniają się do postępującego rozrostu gruczołu poprzez stymulację podziałów komórkowych i hamowanie apoptozy.

Przewlekły stan zapalny w gruczole krokowym powoduje produkcję cytokin prozapalnych i czynników wzrostu, co dodatkowo nasila procesy proliferacyjne. Wraz z postępem choroby dochodzi do mechanicznego zwężenia cewki moczowej oraz dynamicznego skurczu mięśni gładkich stercza za sprawą aktywności receptorów alfa-adrenergicznych, co prowadzi do objawów ze strony dolnych dróg moczowych (LUTS).

Powiększona prostata może powodować zarówno objawy obstrukcyjne (osłabienie strumienia moczu, przerywane oddawanie moczu, uczucie niecałkowitego opróżnienia pęcherza), jak i podrażnieniowe (częstomocz, nokturia, parcia naglące). W zaawansowanych przypadkach może dochodzić do powikłań, takich jak zatrzymanie moczu, nawracające infekcje dróg moczowych, kamica pęcherza moczowego czy niewydolność nerek.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl