sarkolemma
Sarkolemma to wyspecjalizowana błona komórkowa otaczająca włókno mięśniowe (miocyt). Termin ten pochodzi z języka greckiego, gdzie „sarco” oznacza mięsień, a „lemma” to osłonka. Stanowi granicę pomiędzy cytoplazmą komórki mięśniowej a środowiskiem zewnątrzkomórkowym.
Struktura sarkolemmy jest złożona i składa się z właściwej błony komórkowej oraz blaszki zewnętrznej, zawierającej glikoproteiny i proteoglikany. Sarkolemma pełni kluczową rolę w funkcjonowaniu mięśni, uczestnicząc w przekazywaniu impulsów nerwowych do wnętrza komórki, co inicjuje proces skurczu mięśniowego poprzez system kanalików T (poprzecznych).
W sarkolemmie znajdują się liczne białka transportowe i receptorowe, w tym kanały jonowe (np. kanały wapniowe, sodowe, potasowe), które regulują potencjał błonowy i uczestniczą w propagacji potencjału czynnościowego. Zawiera również kompleks białek dystrofina-glikoproteiny, który łączy cytoszkielet komórki z macierzą zewnątrzkomórkową, zapewniając stabilność strukturalną podczas skurczu mięśnia.
Uszkodzenia sarkolemmy i nieprawidłowości w jej budowie są związane z wieloma chorobami mięśni, w tym z dystrofiami mięśniowymi. Szczególnie istotny jest brak lub dysfunkcja dystrofiny w dystrofii mięśniowej Duchenne’a, co prowadzi do zwiększonej przepuszczalności błony, obrzęku komórki i ostatecznie degeneracji włókien mięśniowych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Digoxin Teva 250 mcg
Digoksyna, aktywny składnik preparatu Digoxin Teva, jest glikozydem naparstnicy o mechanizmie działania polegającym na hamowaniu enzymu Na+, K+–ATP–azy w sarkolemmie miocytów, co prowadzi do retencji jonów sodowych, zmniejszenia potencjału błonowego oraz wzrostu wewnątrzkomórkowego stężenia jonów wapnia. W efekcie dochodzi do zwiększenia siły skurczu mięśnia sercowego (działanie inotropowe dodatnie), wzrostu napięcia mięśnia (tonotropowe dodatnie) oraz spowolnienia przewodzenia w węźle przedsionkowo-komorowym (dromotropowe ujemne). Działanie to jest kluczowe w leczeniu skurczowej niewydolności serca oraz kontroli częstości rytmu komór u pacjentów z migotaniem lub trzepotaniem przedsionków.
adenozynotrifosfataza, aktywność reninowa osocza, aldosteron, angiotensyna II, ATP-aza sodowo-potasowa, działanie dromotropowe ujemne, działanie inotropowe dodatnie, działanie moczopędne, efekt diuretyczny, glikozyd, migotanie przedsionków, naparstnica wełnista, niewydolność serca skurczowa, obciążenie wstępne serca, obwodowy opór naczyniowy, sarkolemma, skurcz mięśnia sercowego, troponina, węzeł przedsionkowo-komorowy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Digoxin Teva 100 mcg
Digoksyna, glikozyd naparstnicy o kodzie ATC C01AA05, działa głównie poprzez hamowanie Na+, K+–ATP–azy w sarkolemmie miocytów, co prowadzi do zatrzymania jonów sodowych wewnątrz komórek, zwiększenia wewnątrzkomórkowego stężenia wapnia oraz wzmocnienia skurczu mięśnia sercowego (działanie inotropowe dodatnie). Ponadto, digoksyna wykazuje działanie dromotropowe ujemne, spowalniając przewodzenie w układzie bodźcotwórczo-przewodzącym serca, co jest kluczowe w kontroli częstości rytmu komór u pacjentów z migotaniem i trzepotaniem przedsionków. Działanie to jest związane z pobudzeniem nerwu błędnego, zwiększeniem wrażliwości węzła zatokowo-przedsionkowego na acetylocholinę oraz wydłużeniem okresu refrakcji węzła AV. Warto podkreślić, że digoksyna wpływa także na mięśnie gładkie i szkieletowe oraz układ nerwowy, co przekłada się na jej szerokie spektrum działania farmakodynamicznego.
acetylocholina, aktywność reninowa osocza, aldosteron, angiotensyna II, ciśnienie skurczowe, działanie dromotropowe, działanie inotropowe dodatnie, działanie moczopędne, filtracja kłębuszkowa, glikozydy naparstnicy, jony sodowe, jony wapnia, migotanie przedsionków, Na+/K+ ATP-aza, napadowy częstoskurcz przedsionkowy, naparstnica wełnista, nerw błędny, obciążenie wstępne serca, obwodowy opór naczyniowy, okres refrakcji, pojemność minutowa serca, pojemność wyrzutowa, potencjał błonowy, przepływ nerkowy, sarkolemma, siateczka śródbłonkowa, skurczowa niewydolność serca, tachyarytmia nadkomorowa, troponina, trudność w połykaniu, trzepotanie przedsionków, układ bodźcotwórczo-przewodzący, węzeł przedsionkowo-komorowy, węzeł zatokowo-przedsionkowy