hiperkalcemia i hiperkalcynuria

Hiperkalcemia to stan podwyższonego stężenia wapnia w surowicy krwi (>2,6 mmol/l lub >10,5 mg/dl). Najczęstszymi przyczynami są pierwotna nadczynność przytarczyc i nowotwory złośliwe. Inne etiologie obejmują sarkoidozę, nadczynność tarczycy, przedawkowanie witaminy D oraz niektóre leki (np. tiazydy). Klinicznie hiperkalcemia może manifestować się jako zaburzenia neurologiczne, osłabienie mięśniowe, zaparcia, nudności, wymioty, wielomocz i kamica nerkowa.

Hiperkalcynuria oznacza zwiększone wydalanie wapnia z moczem (>300 mg/dobę u mężczyzn, >250 mg/dobę u kobiet lub >4 mg/kg m.c./dobę). Może występować jako konsekwencja hiperkalcemii lub jako izolowane zaburzenie. Dzieli się na absorpcyjną (zwiększone wchłanianie w jelitach), nerkową (pierwotny defekt cewkowy) i resorpcyjną (zwiększona resorpcja kostna). Jest głównym czynnikiem ryzyka kamicy wapniowej, odpowiadając za około 60% przypadków kamicy nerkowej.

Diagnostyka obu stanów obejmuje oznaczenie stężenia wapnia w surowicy, badanie moczu dobowego na zawartość wapnia, oznaczenie PTH, witaminy D, badania obrazowe (USG/TK nerek) oraz szczegółową ocenę funkcji nerek. Leczenie zależy od etiologii – w przypadku hiperkalcemii obejmuje nawodnienie, diuretykę pętlową, bisfosfoniany, kalcytoninę i glikokortykosteroidy. W hiperkalcynurii stosuje się dietę z ograniczeniem soli, tiazydowe leki moczopędne oraz suplementację cytrynianów.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl