test równoważenia otrzewnowego
Test równoważenia otrzewnowego (ang. Peritoneal Equilibration Test, PET) to badanie diagnostyczne wykonywane u pacjentów poddawanych dializie otrzewnowej, mające na celu ocenę właściwości transportowych błony otrzewnowej.
Podczas testu wprowadza się do jamy otrzewnowej standardowy płyn dializacyjny (zwykle zawierający 2,5% lub 4,25% glukozę), a następnie pobiera się próbki płynu po określonych interwałach czasowych (najczęściej po 0, 2 i 4 godzinach). Równolegle pobiera się próbki krwi. Badanie pozwala określić szybkość transportu przez błonę otrzewnową różnych substancji, głównie kreatyniny i glukozy.
Wyniki testu klasyfikują pacjentów do jednej z czterech kategorii transporterów: wysokich, średnio-wysokich, średnio-niskich lub niskich. Klasyfikacja ta ma kluczowe znaczenie przy doborze optymalnego schematu dializy otrzewnowej – częstości wymian płynu, objętości płynu oraz stężenia glukozy w płynie dializacyjnym.
Regularne wykonywanie testu równoważenia otrzewnowego pozwala monitorować zmiany w przepuszczalności błony otrzewnowej zachodzące w trakcie długotrwałej dializoterapii, co umożliwia odpowiednie modyfikowanie terapii i poprawę jej efektywności.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Glukoza jednowodna – Wskazania do stosowania
Glukoza jednowodna jest kluczowym składnikiem roztworów do dializy otrzewnowej (np. balance i bicaVera) oraz hemofiltracji (Duosol), a także preparatów do żywienia pozajelitowego (Kabiven, Kabiven Peripheral). W dializie otrzewnowej stosuje się stężenia glukozy jednowodnej 1,5%, 2,3% i 4,25%, które odpowiadają zawartości od 16,5 g do 46,75 g glukozy jednowodnej na litr roztworu, z osmolarnością od 356-358 mOsm/l do 509-511 mOsm/l. Glukoza pełni funkcję czynnika osmotycznego umożliwiającego ultrafiltrację i usuwanie nadmiaru płynów, a także dostarcza energii pozabiałkowej. W hemofiltracji stężenie glukozy wynosi 5,49 g/1000 ml (5,6 mmol/l glukozy bezwodnej). W żywieniu pozajelitowym dawki glukozy jednowodnej są dostosowane do objętości worka, np. w Kabiven od 110 g do 275 g na worek, co pozwala na indywidualizację podaży energii. Wybór stężenia glukozy w dializie zależy od stopnia przewodnienia, charakterystyki transportu otrzewnowego, wymagań ultrafiltracyjnych oraz tolerancji pacjenta.
czynnik osmotyczny, dializa otrzewnowa, glukoza jednowodna, gradient osmotyczny, hemofiltracja, hiperglikemia, hiperlipidemia, niewydolność nerek, ostra niewydolność nerek, profil lipidowy, przewlekła niewydolność nerek, stan hiperosmolarny, test równoważenia otrzewnowego, transport otrzewnowy, ultrafiltracja, zaburzona tolerancja glukozy, żywienie pozajelitowe - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – balance 1,5% z 1,5% glukozą i wapniem 1,25 mmol/l 1,5% glukozy + 1,25 mmol/l wapnia
Produkt leczniczy Balance w postaci roztworu do dializy otrzewnowej jest wskazany w leczeniu schyłkowej przewlekłej niewydolności nerek, kwalifikującej się do dializy otrzewnowej. Dostępny jest w sześciu wariantach różniących się stężeniem glukozy (1,5%, 2,3%, 4,25%) oraz zawartością wapnia (1,25 mmol/l lub 1,75 mmol/l), co pozwala na indywidualne dostosowanie terapii. Roztwór powstaje po zmieszaniu zasadowego roztworu mleczanu i kwaśnego roztworu elektrolitów z glukozą, uzyskując pH około 7,0. Osmolarność teoretyczna waha się od 356 do 511 mOsm/l, co wpływa na siłę ultrafiltracji. Skład elektrolitowy jest ściśle określony, zawierając m.in. sód 134 mmol/l, magnez 0,5 mmol/l, chlorki około 100-101,5 mmol/l oraz wapń w dwóch stężeniach, co jest istotne dla utrzymania równowagi elektrolitowej u pacjentów z niewydolnością nerek.
adekwatność dializy, ADO, CADO, dializa otrzewnowa, elektrolity, gospodarka wapniowo-fosforanowa, hipokalcemia, mleczan, nefrolog, niewydolność nerek, osmolarność, produkty przemiany azotowej, przeszczep nerki, przewlekła niewydolność nerek, przewodnienie, resztkowa funkcja nerek, równowaga kwasowo-zasadowa, terapia nerkozastępcza, test równoważenia otrzewnowego, ultrafiltracja