receptory insulinowe

Receptory insulinowe są to transmembranowe białka glikoproteinowe należące do rodziny receptorów o aktywności kinazy tyrozynowej. Zbudowane są z dwóch podjednostek alfa (zewnątrzkomórkowych) oraz dwóch podjednostek beta (przezbłonowych), połączonych mostkami disiarczkowymi. Podjednostki alfa zawierają miejsca wiązania insuliny, podczas gdy podjednostki beta posiadają domenę o aktywności kinazy tyrozynowej.

Aktywacja receptora insulinowego następuje po związaniu insuliny z podjednostkami alfa, co prowadzi do autofosforylacji reszt tyrozynowych podjednostek beta. Zapoczątkowuje to kaskadę wewnątrzkomórkową, w której kluczową rolę odgrywają białka substratowe receptora insuliny (IRS-1, IRS-2, IRS-3, IRS-4), prowadząc do aktywacji ścieżek sygnałowych PI3K/Akt oraz RAS/MAPK.

Receptory insulinowe odgrywają kluczową rolę w regulacji metabolizmu glukozy, wpływając na transport glukozy do komórek poprzez translokację transporterów GLUT4 do błony komórkowej, szczególnie w mięśniach szkieletowych i tkance tłuszczowej. Dodatkowo wpływają na metabolizm lipidów, syntezę białek oraz ekspresję genów.

Zaburzenia funkcji receptorów insulinowych prowadzą do insulinooporności, która jest kluczowym elementem patogenezy cukrzycy typu 2, zespołu metabolicznego oraz innych chorób metabolicznych. Mutacje w genie receptora insulinowego mogą powodować rzadkie zespoły ciężkiej insulinooporności, takie jak leprechaunizm czy zespół Rabsona-Mendenhalla.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl