stężenie glukozy w osoczu
Stężenie glukozy w osoczu to kluczowy parametr diagnostyczny oceniający poziom cukru we krwi, wykorzystywany w rozpoznawaniu i monitorowaniu zaburzeń metabolizmu węglowodanów, przede wszystkim cukrzycy. Prawidłowe wartości na czczo mieszczą się w zakresie 70-99 mg/dl (3,9-5,5 mmol/l).
Podwyższone stężenie glukozy (hiperglikemia) może wskazywać na cukrzycę, stan przedcukrzycowy, stres metaboliczny, stosowanie określonych leków (np. glikokortykosteroidów) lub inne zaburzenia endokrynologiczne. Wartości 100-125 mg/dl na czczo definiują stan przedcukrzycowy, natomiast ≥126 mg/dl w dwóch niezależnych pomiarach stanowią podstawę do rozpoznania cukrzycy.
Obniżone stężenie glukozy (hipoglikemia) – poniżej 70 mg/dl – może wynikać z przedawkowania insuliny lub leków hipoglikemizujących, niedożywienia, chorób wątroby, guzów trzustki wydzielających insulinę lub zaburzeń hormonalnych. Pomiar stężenia glukozy w osoczu stanowi złoty standard w diagnostyce zaburzeń gospodarki węglowodanowej, uzupełniony przez oznaczanie hemoglobiny glikowanej (HbA1c) w monitorowaniu długoterminowym.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Metformin hydrochloride STADA 1000 mg
Metformina, należąca do pochodnych biguanidu (kod ATC: A10BA02), obniża stężenie glukozy w osoczu zarówno na czczo, jak i po posiłku, nie stymulując wydzielania insuliny, co eliminuje ryzyko hipoglikemii. Jej mechanizm działania obejmuje hamowanie wątrobowej glukoneogenezy i glikogenolizy, poprawę wrażliwości tkanek na insulinę oraz opóźnienie wchłaniania jelitowego glukozy. Na poziomie komórkowym metformina stymuluje syntezę glikogenu i zwiększa transport glukozy przez GLUT. Terapia metforminą wiąże się z utrzymaniem stabilnej masy ciała lub jej niewielkim spadkiem oraz korzystnym wpływem na profil lipidowy, w tym redukcją cholesterolu całkowitego, LDL i triglicerydów, szczególnie w postaci o natychmiastowym uwalnianiu.
cholesterol całkowity, cholesterol LDL, cukrzyca typu 1, cukrzyca typu 2, działanie hipoglikemizujące, glikogenoliza, glukoneogeneza, hipoglikemia, kontrola glikemii, leczenie pierwszego rzutu, lek zmniejszający stężenie glukozy, metformina, natychmiastowe uwalnianie, nośnik glukozy, pochodna biguanidu, pochodna sulfonylomocznika, powikłania cukrzycy, produkcja glukozy w wątrobie, przedłużone uwalnianie, śmiertelność związana z cukrzycą, stężenie glukozy w osoczu, syntaza glikogenu, synteza glikogenu, transporter glukozy GLUT, triglicerydy, wchłanianie jelitowe, wrażliwość na insulinę, wychwyt glukozy, wydzielanie insuliny, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Metcrean XR 500 mg
Metcrean XR to preparat zawierający metforminę chlorowodorek w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, dostępny w dawkach 500 mg, 750 mg oraz 1000 mg (odpowiednio 390 mg, 585 mg i 780 mg metforminy). Mechanizm działania metforminy opiera się na trzech głównych efektach: hamowaniu glukoneogenezy i glikogenolizy w wątrobie, zwiększeniu insulinowrażliwości tkanek obwodowych oraz opóźnieniu wchłaniania glukozy w jelicie. Metformina nie stymuluje wydzielania insuliny, co minimalizuje ryzyko hipoglikemii. Dodatkowo, preparat wpływa na syntezę glikogenu i zwiększa aktywność transporterów glukozy (GLUT), co sprzyja lepszej kontroli glikemii. W badaniach klinicznych wykazano, że stosowanie metforminy wiąże się ze stabilizacją lub niewielkim spadkiem masy ciała, co jest korzystne u pacjentów z nadwagą lub otyłością.
białko transportujące glukozę, cholesterol całkowity, cholesterol frakcji LDL, cukrzyca typu 1, cukrzyca typu 2, działanie przeciwcukrzycowe, glikogenoliza, glukoneogeneza, GLUT, gospodarka węglowodanowa, hipoglikemia, insulinowrażliwość, kontrola glikemii, lek hipoglikemizujący, metformina chlorowodorek, pochodna biguanidu, pochodna sulfonylomocznika, powikłanie cukrzycowe, profil lipidowy, stężenie glukozy w osoczu, syntaza glikogenu, synteza glikogenu, tabletki o przedłużonym uwalnianiu, trójglicerydy, wychwyt glukozy, wydzielanie insuliny, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Gliclada
Gliclada 30 mg, lek o zmodyfikowanym uwalnianiu zawierający gliklazyd, wiąże się z ryzykiem hipoglikemii, która może mieć ciężki i przedłużający się przebieg, wymagający hospitalizacji i podawania glukozy. Hipoglikemia jest szczególnie niebezpieczna u pacjentów z nieregularnym przyjmowaniem posiłków, niedostateczną podażą węglowodanów, podczas stosowania diety niskokalorycznej, po intensywnym wysiłku fizycznym, spożyciu alkoholu oraz w trakcie jednoczesnej terapii innymi lekami hipoglikemizującymi. Szczególną ostrożność należy zachować u osób z niewydolnością nerek i wątroby, u których farmakokinetyka i farmakodynamika gliklazydu ulega zmianie, co może powodować długotrwałe epizody hipoglikemii. Kluczowe jest staranne dobieranie pacjentów, precyzyjne ustalanie dawki oraz edukacja dotycząca rozpoznawania i leczenia hipoglikemii, a także konieczności regularnego monitorowania glikemii i przestrzegania zaleceń dietetycznych.
cukrzyca, doustny lek przeciwcukrzycowy, dysglikemia, epizod hipoglikemii, fluorochinolon, gliklazyd, hemoglobina glikowana, hipoglikemia, insulinoterapia, kontrola glikemii, leczenie przeciwcukrzycowe, lek hipoglikemizujący, monitorowanie stężenia glukozy, niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej, niedobór laktazy, niedoczynność przysadki, niedokrwistość hemolityczna, nietolerancja galaktozy, niewydolność kory nadnerczy, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, parametr farmakodynamiczny, parametr farmakokinetyczny, pochodna sulfonylomocznika, stężenie glukozy w osoczu, tolerancja farmakologiczna, zaburzenie endokrynologiczne, zaburzenie tarczycy, zaburzenie wchłaniania glukozy-galaktozy, ziele dziurawca - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Valimar 1000 mg
Metformina chlorowodorek, substancja czynna Valimaru, jest doustnym lekiem hipoglikemizującym z grupy biguanidów (kod ATC: A10BA02), stosowanym w terapii cukrzycy typu 2. Jej mechanizm działania obejmuje hamowanie glukoneogenezy i glikogenolizy w wątrobie, zwiększenie wrażliwości tkanek obwodowych na insulinę oraz opóźnienie absorpcji glukozy w przewodzie pokarmowym. Metformina nie stymuluje wydzielania insuliny, co eliminuje ryzyko hipoglikemii, a dodatkowo nie powoduje przyrostu masy ciała, a wręcz może ją stabilizować lub nieznacznie redukować. Ponadto lek korzystnie wpływa na profil lipidowy, obniżając stężenia cholesterolu całkowitego, LDL oraz trójglicerydów, co ma istotne znaczenie w prewencji powikłań sercowo-naczyniowych u pacjentów z cukrzycą i dyslipidemią.
absorpcja glukozy, cholesterol LDL, cukrzyca typu 1, cukrzyca typu 2, działanie hipoglikemizujące, glukoneogeneza, gospodarka lipidowa, hipoglikemia, kontrola glikemii, leczenie skojarzone, lek drugiego rzutu, lek hipoglikemizujący, lek pierwszego rzutu, lek przeciwcukrzycowy, metformina chlorowodorek, nośnik glukozy GLUT, pochodna biguanidu, pochodna sulfonylomocznika, powikłanie cukrzycowe, powikłanie makronaczyniowe, powikłanie sercowo-naczyniowe, stężenie glukozy w osoczu, syntaza glikogenu, tabletka o natychmiastowym uwalnianiu, wrażliwość tkanek obwodowych, wydzielanie insuliny, zaburzenie lipidowe, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Formetic 850 mg
Metformina, będąca pochodną biguanidu i lekiem doustnym przeciwcukrzycowym (kod ATC: A10B A02), wykazuje wielokierunkowe działanie hipoglikemizujące poprzez hamowanie glukoneogenezy i glikogenolizy w wątrobie, zwiększenie wrażliwości tkanek obwodowych na insulinę oraz spowolnienie wchłaniania glukozy w jelitach. Na poziomie komórkowym stymuluje syntezę glikogenu i zwiększa transport glukozy przez GLUTs. Metformina charakteryzuje się neutralnym lub korzystnym wpływem na masę ciała oraz poprawą profilu lipidowego, redukując stężenia cholesterolu całkowitego, LDL i trójglicerydów. W badaniach UKPDS u pacjentów z cukrzycą typu 2 i nadwagą wykazano istotne klinicznie korzyści, takie jak zmniejszenie ryzyka powikłań cukrzycowych (29,8 vs 43,3 zdarzeń/1000 pacjentolat, p=0,0023), redukcja śmiertelności związanej z cukrzycą (7,5 vs 12,7 zdarzeń/1000 pacjentolat, p=0,017), obniżenie śmiertelności ogólnej (13,5 vs 20,6 zdarzeń/1000 pacjentolat, p=0,011) oraz zmniejszenie ryzyka zawału mięśnia sercowego (11 vs 18 zdarzeń/1000 pacjentolat, p=0,01).
badanie UKPDS, cholesterol całkowity, cukrzyca typu 1, cukrzyca typu 2, doustny lek przeciwcukrzycowy, działanie hipoglikemizujące, frakcja LDL, glikogenoliza, glukoneogeneza, hipoglikemia, kontrola glikemii, metformina chlorowodorek, pochodna biguanidu, pochodna sulfonylomocznika, powikłania cukrzycowe, śmiertelność związana z cukrzycą, stężenie glukozy w osoczu, syntaza glikogenu, synteza glikogenu, terapia skojarzona, transporter glukozy, trójgliceryd, wchłanianie glukozy, wrażliwość tkanek na insulinę, wydzielanie insuliny, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Sademlip 50 mg + 850 mg
Produkt leczniczy Sademlip, zawierający sytagliptynę (inhibitor DPP-4) oraz metforminę (biguanid), jest wskazany w leczeniu cukrzycy typu 2, łącząc dwa komplementarne mechanizmy działania w celu poprawy kontroli glikemii. Sytagliptyna zwiększa stężenia aktywnych inkretyn GLP-1 i GIP, co prowadzi do wzrostu wydzielania insuliny zależnie od glukozy oraz hamowania wydzielania glukagonu, bez ryzyka hipoglikemii przy niskim stężeniu glukozy. Metformina działa poprzez hamowanie glukoneogenezy i glikogenolizy w wątrobie, zwiększenie wrażliwości tkanek na insulinę oraz opóźnienie wchłaniania glukozy w jelitach. W badaniach klinicznych dodanie sytagliptyny do metforminy lub innych schematów terapeutycznych (glimepiryd, pioglitazon, insulina) skutkowało istotnym obniżeniem HbA₁c o wartości od -0,5% do -2,1%, bez istotnego wzrostu masy ciała i z niskim ryzykiem hipoglikemii. W badaniu TECOS (N=14 671) sytagliptyna nie zwiększała ryzyka poważnych zdarzeń sercowo-naczyniowych u pacjentów z cukrzycą typu 2 i chorobą sercowo-naczyniową, potwierdzając bezpieczeństwo kardiologiczne terapii.
agonista receptora PPARγ, analog amyliny, badanie TECOS, badanie UKPDS, biguanid, chlorowodorek metforminy, cholesterol całkowity, cholesterol LDL, choroba sercowo-naczyniowa, cukrzyca typu 2, działanie hipoglikemizujące, glikogenoliza, glukagonopodobny peptyd-1, glukoneogeneza, glukoza na czczo, glukoza poposiłkowa, hemoglobina glikowana, hipoglikemia, homeostaza glukozy, inhibitor alfa-glukozydazy, inhibitor dipeptydylopeptydazy-4, insulina glargine, komórka alfa trzustki, komórka beta trzustki, kontrola glikemii, lek przeciwcukrzycowy, niestabilna dławica piersiowa, parametr glikemii, pochodna sulfonylomocznika, stężenie glukozy w osoczu, stężenie glukozy we krwi, stosunek proinsuliny do insuliny, syntaza glikogenowa, test tolerancji glukozy, transporter glukozy, uwalnianie insuliny, wskaźnik HOMA-β, wydzielanie glukagonu, zależny od glukozy polipeptyd insulinotropowy, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Diabufor XR 500 mg
Metformina chlorowodorek, substancja czynna leku Diabufor XR, jest pochodną biguanidu o działaniu hipoglikemizującym, która zmniejsza stężenie glukozy w osoczu na czczo i po posiłkach, nie stymulując wydzielania insuliny, co minimalizuje ryzyko hipoglikemii. Mechanizmy działania obejmują hamowanie glukoneogenezy i glikogenolizy w wątrobie, zwiększenie wrażliwości tkanek obwodowych na insulinę oraz opóźnienie absorpcji glukozy w jelicie. Metformina poprawia także metabolizm lipidów w postaci o natychmiastowym uwalnianiu, obniżając stężenia cholesterolu całkowitego, LDL i trójglicerydów, jednak postać o przedłużonym uwalnianiu (Diabufor XR) może nie wykazywać tych efektów, a nawet zwiększać poziom trójglicerydów. W badaniu DPP (n=3234, średni wiek 50,6 ± 10,7 lat, BMI 34,8 ± 6,7 kg/m², glukoza na czczo 106,5 ± 8,3 mg/dl) metformina w dawce 2 × 850 mg zmniejszyła ryzyko rozwoju cukrzycy typu 2 o 31% (95% CI: 17-43%) w porównaniu z placebo, a interwencja lifestyle’owa o 58% (95% CI: 48-66%). Największe korzyści z metforminy obserwowano u pacjentów <45 lat, z BMI ≥35 kg/m², glikemią po 2 godzinach 9,6-11,0 mmol/l, HbA1c ≥6,0% lub z cukrzycą ciężarnych w wywiadzie.
cholesterol LDL, cukrzyca ciężarnych, cukrzyca typu 1, cukrzyca typu 2, doustne obciążenie glukozą, dyslipidemia, działanie hipoglikemizujące, glikogenoliza, glukoneogeneza, hipoglikemia, lek przeciwcukrzycowy, metformina chlorowodorek, nadciśnienie tętnicze, nefropatia cukrzycowa, neuropatia cukrzycowa, nieprawidłowa tolerancja glukozy, pochodne sulfonylomocznika, powikłania cukrzycowe, retinopatia cukrzycowa, stężenie glukozy w osoczu, syntaza glikogenowa, transportery glukozy, trójglicerydy, wrażliwość na insulinę, wskaźnik BMI, zawał mięśnia sercowego, zespół policystycznych jajników - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Glibenese GITS 5 mg
Glipizyd, substancja czynna leku Glibenese GITS w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu (dawki 5 mg i 10 mg), jest pochodną sulfonylomocznika wykazującą wielokierunkowe działanie hipoglikemizujące. Jego podstawowy mechanizm polega na stymulacji wydzielania insuliny z funkcjonalnych komórek beta trzustki, co prowadzi do szybkiego obniżenia stężenia glukozy w osoczu. Szczególnie istotna jest zdolność glipizydu do nasilania insulinotropowej odpowiedzi poposiłkowej, co przekłada się na lepszą kontrolę glikemii w okresach po posiłkach. Długotrwała terapia (co najmniej 6 miesięcy) utrzymuje zwiększone wydzielanie insuliny i peptydu C, co sprzyja stabilizacji przebiegu cukrzycy typu 2. Efektywność leku jest porównywalna u pacjentów w różnym wieku, w tym u osób starszych, co jest istotne ze względu na często współistniejące choroby i obciążenia.
cukrzyca typu 2, działanie hipoglikemizujące, efekt hipoglikemizujący, glikemia na czczo, gospodarka węglowodanowa, hemoglobina glikowana, hiperglikemia poposiłkowa, komórki beta trzustki, kontrola glikemii, peptyd C, pochodna sulfonylomocznika, poposiłkowe wydzielanie insuliny, profil lipidowy, ryzyko sercowo-naczyniowe, stężenie glukozy w osoczu, stężenie glukozy we krwi, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, wydzielanie insuliny, wyspy Langerhansa - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Etform SR 750 mg
Metformina, będąca pochodną biguanidu (kod ATC: A10BA02), wykazuje hipoglikemizujące działanie poprzez hamowanie wątrobowej glukoneogenezy i glikogenolizy, zwiększenie insulinowrażliwości w tkance mięśniowej oraz opóźnienie wchłaniania glukozy w przewodzie pokarmowym. Nie stymuluje wydzielania insuliny, co minimalizuje ryzyko hipoglikemii. Dodatkowo, metformina poprawia profil lipidowy (redukcja cholesterolu całkowitego, LDL i triglicerydów) w postaci o natychmiastowym uwalnianiu, a także stabilizuje lub nieznacznie redukuje masę ciała. W badaniu DPP (n=3234, średni wiek 50,6±10,7 lat, BMI 34,0±6,7 kg/m², glukoza na czczo 106,5±8,3 mg/dl) terapia metforminą (2 x 850 mg) zmniejszyła ryzyko rozwoju cukrzycy typu 2 o 31% (95% CI 17-43%) w porównaniu do placebo, z opóźnieniem wystąpienia cukrzycy o około 3 lata.
biguanid, chlorowodorek metforminy, cholesterol całkowity, cholesterol LDL, cukrzyca ciężarnych, doustne obciążenie glukozą, dyslipidemia, działanie hipoglikemizujące, glikogenoliza, glukoneogeneza, hemoglobina glikowana, hipoglikemia, insulinowrażliwość, kontrola glikemii, lek hipoglikemizujący, nadciśnienie tętnicze, nefropatia cukrzycowa, neuropatia cukrzycowa, pochodna sulfonylomocznika, powikłania mikronaczyniowe, profil lipidowy, przedłużone uwalnianie leku, retinopatia cukrzycowa, stan przedcukrzycowy, stężenie glukozy na czczo, stężenie glukozy w osoczu, synteza glikogenu, transporter glukozy, transporter GLUT, triglicerydy, wątrobowa produkcja glukozy, wchłanianie glukozy, wychwyt glukozy, wydzielanie insuliny, zaburzenia tolerancji glukozy, zapobieganie cukrzycy typu 2, zawał mięśnia sercowego, zespół policystycznych jajników - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Metcrean 1000 mg
Metformina, substancja aktywna leku Metcrean, jest doustnym lekiem przeciwcukrzycowym z grupy biguanidów (kod ATC: A10BA02), dostępnym w dawkach 500 mg, 850 mg i 1000 mg chlorowodorku metforminy, co odpowiada odpowiednio 390 mg, 662,9 mg i 780 mg czystej metforminy. Mechanizm działania obejmuje hamowanie wątrobowej glukoneogenezy i glikogenolizy, zwiększenie insulinowrażliwości tkanek obwodowych oraz opóźnienie absorpcji glukozy w przewodzie pokarmowym. Na poziomie komórkowym metformina stymuluje syntezę glikogenu i zwiększa aktywność transporterów glukozy (GLUTs), co poprawia wychwyt glukozy przez komórki. Terapia metforminą wiąże się z niskim ryzykiem hipoglikemii oraz korzystnym wpływem na masę ciała i profil lipidowy, w tym obniżeniem cholesterolu całkowitego, LDL oraz trójglicerydów.
absorpcja glukozy, badanie UKPDS, biguanid, cholesterol całkowity, cholesterol frakcji LDL, cukrzyca typu 1, cukrzyca typu 2, działanie hipoglikemizujące, glikemia poposiłkowa, glikogenoliza, glukoneogeneza, hipoglikemia, insulinowrażliwość, kontrola glikemii, lek przeciwcukrzycowy, metforminy chlorowodorek, nośnik glukozy, pochodna sulfonylomocznika, powikłanie cukrzycowe, stężenie glukozy w osoczu, syntaza glikogenu, synteza glikogenu, transport glukozy, trójglicerydy, wątrobowa produkcja glukozy, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Xuvelex XR 500 mg
Xuvelex XR to preparat zawierający metforminę chlorowodorek w tabletkach o przedłużonym uwalnianiu, dostępny w dawkach 500 mg, 750 mg oraz 1000 mg. Metformina, klasyfikowana jako pochodna biguanidu (kod ATC: A10BA02), obniża glikemię podstawową i poposiłkową bez stymulacji wydzielania insuliny, co minimalizuje ryzyko hipoglikemii. Mechanizm działania obejmuje hamowanie glukoneogenezy i glikogenolizy w wątrobie, zwiększenie insulinowrażliwości tkanek obwodowych oraz opóźnienie wchłaniania glukozy w jelitach. Na poziomie molekularnym metformina stymuluje syntezę glikogenu i zwiększa aktywność transporterów glukozy (GLUT). W badaniach klinicznych wykazano, że metformina stabilizuje lub nieznacznie redukuje masę ciała oraz poprawia profil lipidowy w formie natychmiastowego uwalniania, choć efekt ten nie jest potwierdzony dla formy XR, co może wynikać z wieczornego podawania leku i wzrostu triglicerydów o tej porze.
biguanid, cholesterol całkowity, cukrzyca typu 2, działanie hipoglikemizujące, działanie przeciwcukrzycowe, frakcja LDL, glikogenoliza, hipoglikemia, kontrola glikemii, metformina chlorowodorek, pochodne sulfonylomocznika, profil lipidowy, stężenie glukozy w osoczu, syntaza glikogenu, tabletki o przedłużonym uwalnianiu, terapia skojarzona, transportery glukozy, triglicerydy w surowicy, wątrobowe wytwarzanie glukozy, wrażliwość tkanek obwodowych, wydzielanie insuliny, zahamowanie glukoneogenezy, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Meladine SR 500 mg
Metformina chlorowodorek, substancja czynna leku Meladine SR, jest pochodną biguanidów stosowaną w leczeniu cukrzycy typu 2, charakteryzującą się wielokierunkowym mechanizmem działania. Lek obniża hiperglikemię na czczo i poposiłkową bez stymulacji wydzielania insuliny, poprzez hamowanie wątrobowej produkcji glukozy, zwiększenie wrażliwości tkanek obwodowych na insulinę, modyfikację metabolizmu glukozy w jelitach oraz wpływ na wydzielanie hormonów jelitowych (m.in. GLP-1). Metformina aktywuje kinazę białkową AMP (AMPK), co poprawia transport glukozy do komórek, a także stabilizuje lub nieznacznie zmniejsza masę ciała. W badaniu DPP (n=3234, średni wiek 50,6 ± 10,7 lat, BMI 34,8 ± 6,7 kg/m², glukoza na czczo 106,5 ± 8,3 mg/dl) metformina w dawce 2 x 850 mg/dobę zmniejszyła ryzyko rozwoju cukrzycy typu 2 o 31% (95% CI: 17-43%) w porównaniu z placebo, choć intensywna interwencja lifestyle’owa była skuteczniejsza (redukcja ryzyka o 58%). Największe korzyści z metforminy obserwowano u pacjentów <45 lat, z BMI ≥35 kg/m², wyjściowym stężeniem glukozy po 2h 9,6-11,0 mmol/l oraz HbA1C ≥6,0%.
biguanidy, cukrzyca ciężarnych, cukrzyca typu 2, doustne obciążenie glukozą, dyslipidemia, glukagonopodobny peptyd-1, hiperglikemia, hiperglikemia poposiłkowa, hiperinsulinemia, hiperlipidemia, hipoglikemia, hormony jelitowe, insulina egzogenna, kinaza białkowa aktywowana przez AMP, kontrola glikemii, lek przeciwcukrzycowy, metformina chlorowodorek, mikrobiom jelitowy, nadciśnienie tętnicze, nefropatia, neuropatia, nieprawidłowa glikemia na czczo, pochodne sulfonylomocznika, powikłania cukrzycowe, produkcja glukozy w wątrobie, profil lipidowy, retinopatia, stan przedcukrzycowy, stężenie glukozy w osoczu, transportery glukozy, upośledzona tolerancja glukozy, wrażliwość na insulinę, zaburzenia lipidowe, zapotrzebowanie na insulinę, zawał mięśnia sercowego, zespół policystycznych jajników - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Meladine SR 750 mg
Metformina, pochodna biguanidu (kod ATC: A10BA02), wykazuje działanie przeciwhiperglikemiczne poprzez obniżanie glikemii na czczo i poposiłkowej bez stymulacji wydzielania insuliny, co minimalizuje ryzyko hipoglikemii. Mechanizmy działania obejmują hamowanie glukoneogenezy w wątrobie, zwiększenie insulinowrażliwości mięśni i poprawę wychwytu glukozy, a także modulację transportu glukozy w jelitach i wpływ na mikrobiom jelitowy. Metformina aktywuje AMPK, co zwiększa funkcję transporterów GLUT, a klinicznie wiąże się ze stabilizacją lub niewielką utratą masy ciała, co jest korzystne u pacjentów z cukrzycą typu 2 i otyłością. W badaniu DPP (n=3234, średni wiek 50,6 ± 10,7 lat, BMI 34,8 ± 6,7 kg/m², glukoza na czczo 106,5 ± 8,3 mg/dl) metformina w dawce 2×850 mg zmniejszyła ryzyko rozwoju cukrzycy o 31% (95% CI: 17–43%) w porównaniu z placebo, z największą skutecznością u osób <45 lat, z BMI ≥35 kg/m², glikemią poposiłkową 9,6–11,0 mmol/l oraz HbA1c ≥6,0%.
biguanid, cukrzyca ciężarnych, cukrzyca typu 2, doustne obciążenie glukozą, działanie przeciwhiperglikemiczne, HbA1c, hiperinsulinemia, kinaza białkowa aktywowana przez AMP, kontrola glikemii, krążenie makronaczyniowe, krążenie mikronaczyniowe, metformina o natychmiastowym uwalnianiu, neuropatia cukrzycowa, nieprawidłowa glikemia na czczo, nieprawidłowa tolerancja glukozy, obwodowy wychwyt glukozy, peptyd glukagonopodobny 1, pochodna sulfonylomocznika, stan przedcukrzycowy, stężenie glukozy w osoczu, transporter glukozy, wrażliwość na insulinę, wytwarzanie glukozy w wątrobie, zaburzona tolerancja glukozy, zawał mięśnia sercowego, zespół policystycznych jajników