Interakcje leku
Bortezomib Glenmark 1 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Bortezomib wykazuje ograniczony potencjał interakcyjny, jednak ze względu na jego metabolizm oraz wpływ na niektóre izoenzymy cytochromu P450, należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu z innymi lekami. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis interakcji farmakologicznych bortezomibu z innymi produktami leczniczymi oraz substancjami.¹

Wpływ inhibitorów CYP na farmakokinetykę bortezomibu

W badaniach oceniających interakcje farmakologiczne wykazano, że silne inhibitory CYP3A4 mogą istotnie wpływać na farmakokinetykę bortezomibu. Zastosowanie ketokonazolu, będącego silnym inhibitorem CYP3A4, skutkowało średnim zwiększeniem pola pod krzywą AUC bortezomibu o 35% [CI90% (1,032 do 1,772)] na podstawie danych od 12 pacjentów. Z tego powodu pacjentów otrzymujących bortezomib w połączeniu z silnymi inhibitorami CYP3A4 (takimi jak ketokonazol czy rytonawir) należy poddać wnikliwej obserwacji klinicznej.²

W przypadku omeprazolu, silnego inhibitora CYP2C19, badania nie wykazały znaczącego wpływu na farmakokinetykę bortezomibu podawanego dożylnie. Wnioski oparto na danych pochodzących od 17 pacjentów.³

Wpływ induktorów CYP na farmakokinetykę bortezomibu

Zastosowanie ryfampicyny, silnego induktora CYP3A4, spowodowało średnie zmniejszenie AUC bortezomibu o 45%, co wykazano na podstawie danych uzyskanych od 6 pacjentów. Ze względu na możliwe zmniejszenie skuteczności terapeutycznej, nie zaleca się jednoczesnego stosowania bortezomibu z silnymi induktorami CYP3A4, takimi jak ryfampicyna, karbamazepina, fenytoina, fenobarbital czy ziele dziurawca (Hypericum perforatum).⁴

Interesujące wyniki uzyskano dla deksametazonu, słabego induktora CYP3A4. Na podstawie danych od 7 pacjentów nie stwierdzono istotnego wpływu na farmakokinetykę bortezomibu podawanego dożylnie.⁵

Interakcje z lekami przeciwnowotworowymi

W badaniach oceniających wpływ melfalanu i prednizonu na farmakokinetykę bortezomibu podawanego dożylnie, zaobserwowano zwiększenie pola powierzchni pod krzywą AUC bortezomibu średnio o 17% (na podstawie danych od 21 pacjentów). Jednak z klinicznego punktu widzenia zmiana ta nie jest istotna.⁶

Interakcje z doustnymi lekami przeciwcukrzycowymi

U pacjentów z cukrzycą, którzy przyjmowali doustne leki hipoglikemizujące podczas terapii bortezomibem, obserwowano zarówno epizody hipoglikemii jak i hiperglikemii (niezbyt często i często). W związku z tym, u pacjentów stosujących doustne leki przeciwcukrzycowe i jednocześnie poddawanych terapii bortezomibem, zaleca się wnikliwe monitorowanie stężenia glukozy w osoczu krwi oraz, w razie potrzeby, dostosowanie dawek leków przeciwcukrzycowych.⁷

Interakcje bortezomibu z alkoholem

Brak jest bezpośrednich danych dotyczących interakcji bortezomibu z alkoholem. Niemniej jednak, warto podkreślić, że spożywanie alkoholu podczas terapii lekami przeciwnowotworowymi, w tym bortezomibem, może wiązać się z następującymi ryzykami:

• Zwiększone ryzyko hepatotoksyczności – zarówno alkohol jak i niektóre leki przeciwnowotworowe mogą wywierać toksyczny wpływ na wątrobę, co może prowadzić do kumulacji efektów niepożądanych
• Potencjalne nasilenie działań niepożądanych ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takich jak zawroty głowy, zaburzenia koordynacji ruchowej czy senność
• Możliwe zaburzenie metabolizmu leków wskutek wpływu alkoholu na aktywność enzymów wątrobowych, w tym cytochromu P450
• Ryzyko nasilenia nudności i wymiotów, które stanowią częste działania niepożądane terapii przeciwnowotworowej

Ze względu na brak szczegółowych badań dotyczących interakcji bortezomibu z alkoholem, zaleca się ostrożność i najlepiej unikanie spożywania alkoholu podczas terapii tym lekiem.

Tabela interakcji bortezomibu z innymi lekami

Mechanizm interakcji bortezomibu

Bortezomib jest słabym inhibitorem kilku izoenzymów cytochromu P450: 1A2, 2C9, 2C19, 2D6 i 3A4, co zostało potwierdzone w badaniach in vitro. Udział CYP2D6 w metabolizmie bortezomibu jest ograniczony (7%), dlatego nie przewiduje się istotnego wpływu na metabolizm leku u pacjentów z fenotypem o słabym metabolizmie CYP2D6.⁸

Najistotniejsze interakcje farmakologiczne bortezomibu dotyczą jego metabolizmu za pośrednictwem CYP3A4. Zastosowanie silnych inhibitorów tego izoenzymu może prowadzić do zwiększenia ekspozycji organizmu na bortezomib, a silnych induktorów – do jej zmniejszenia, co potencjalnie wpływa na skuteczność terapeutyczną.