przedawkowanie witaminy D3
Przedawkowanie witaminy D3 (cholekalcyferolu) to stan, w którym poziom witaminy D we krwi przekracza bezpieczne wartości, zwykle powyżej 150 ng/ml. Jest to rzadkie zjawisko, ale może wystąpić przy długotrwałym, niekontrolowanym przyjmowaniu suplementów wysokodawkowych.
Hiperwitaminoza D prowadzi do hiperkalcemii (podwyższonego poziomu wapnia we krwi), co może manifestować się objawami takimi jak nudności, wymioty, osłabienie mięśni, nadmierne pragnienie, częste oddawanie moczu, bóle kostne, a w ciężkich przypadkach – zaburzenia rytmu serca, zwapnienia tkanek miękkich i niewydolność nerek.
Diagnostyka obejmuje oznaczenie stężenia 25(OH)D w surowicy oraz poziomu wapnia. Leczenie polega na odstawieniu suplementów witaminy D, odpowiednim nawodnieniu, diecie ubogowapniowej oraz – w ciężkich przypadkach – podaniu bisfosfonianów lub glikokortykosteroidów. W sytuacjach zagrażających życiu może być konieczna hemodializa.
W profilaktyce przedawkowania kluczowe znaczenie ma przestrzeganie zalecanych dawek suplementacji, regularne monitorowanie poziomu witaminy D u pacjentów przyjmujących suplementy wysokodawkowe oraz świadomość, że górny tolerowany poziom spożycia dla dorosłych wynosi 4000 IU dziennie.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Juvit D3 20 000 j.m./ml
Preparat Juvit D3, zawierający cholekalcyferol w stężeniu 20 000 j.m./ml (0,5 mg/ml), stosowany w formie kropli doustnych, nie wykazuje negatywnego wpływu na funkcje poznawcze ani sprawność psychomotoryczną pacjentów, w tym zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych i obsługiwania maszyn. Cholekalcyferol, jako substancja endogenna, jest uważany za bezpieczny, co potwierdzają badania kliniczne oraz wieloletnie doświadczenie kliniczne. Jedna kropla preparatu zawiera 500 j.m. (0,0125 mg) witaminy D3, a roztwór jest bezbarwny lub żółtawy, przezroczysty, bez zapachu, z dopuszczalną opalizacją.
charakterystyka produktu leczniczego, cholekalcyferol, funkcja poznawcza, hiperkalcemia, Juvit D3, krople doustne, niedobór witaminy D, preparat witaminy D3, przedawkowanie witaminy D3, sprawność psychomotoryczna, substancja endogenna, suplementacja witaminy D3, witamina D3, zaburzenie koncentracji, zdolność psychomotoryczna - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Devikap 15 000 IU/ml
Produkt Devikap zawiera cholekalcyferol (witaminę D3) w stężeniu 15 000 IU/ml, gdzie jedna kropla dostarcza około 500 IU. Stosowanie preparatu w okresie ciąży i laktacji wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko teratogennego działania przy przedawkowaniu. Nadmierne dawki witaminy D3 mogą prowadzić do poważnych zaburzeń rozwojowych płodu, takich jak niedorozwój umysłowy oraz wrodzone wady serca. W okresie karmienia piersią witamina D3 przenika do mleka matki, co może skutkować hiperwitaminozą D u dziecka, manifestującą się hiperkalcemią, hiperkalciurią, zaburzeniami apetytu, drażliwością, zaburzeniami rytmu serca oraz niewydolnością nerek.
cholekalcyferol, Devikap, działanie teratogenne, hiperkalcemia, hiperkalciuria, hiperwitaminoza D, karmienie piersią, laktacja, niedorozwój umysłowy, niewydolność nerek, przedawkowanie witaminy D3, stężenie wapnia w surowicy, układ sercowo-naczyniowy, witamina D3, wrodzona wada serca, wydalanie wapnia z moczem, zaburzenie rozwoju układu nerwowego, zaburzenie rytmu serca - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Thorens 10 000 IU/ml
Stosowanie cholekalcyferolu (witamina D3) w okresie ciąży i laktacji wymaga precyzyjnej oceny i monitorowania przez lekarza prowadzącego ze względu na ryzyko zarówno niedoboru, jak i przedawkowania. Standardowa dawka dla kobiet ciężarnych wynosi 400 IU/dobę (2 krople Thorens), jednak w przypadku niedoboru dopuszcza się dawki do 2000 IU/dobę (10 kropli). Należy uwzględnić indywidualne zapotrzebowanie, które zależy od nasilenia choroby podstawowej oraz odpowiedzi na terapię. Przedawkowanie witaminy D3 może prowadzić do hiperkalcemii i poważnych powikłań u płodu, takich jak opóźnienie rozwoju fizycznego i umysłowego, nadzastawkowe zwężenie aorty czy retinopatia. Monitorowanie poziomu wapnia w surowicy jest wskazane u kobiet przyjmujących wysokie dawki.
25-hydroksywitamina D, cholekalcyferol, ciąża, ekspozycja na słońce, hiperkalcemia, niedobór witaminy D, niedobór witaminy D3, opóźnienie rozwoju, opóźnienie rozwoju umysłowego, poziom wapnia, przedawkowanie witaminy D3, przenikanie do mleka kobiecego, retinopatia, status witaminy D, suplementacja witaminy D, zwężenie aorty - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Thorens 25 000 IU/2,5 ml
Produkt leczniczy THORENS zawiera cholekalcyferol w wysokim stężeniu 10 000 IU/ml (25 000 IU/2,5 ml roztwór doustny) i nie jest zalecany do stosowania w okresie ciąży i laktacji ze względu na ryzyko przedawkowania witaminy D3. Standardowe dzienne zapotrzebowanie na witaminę D3 u kobiet ciężarnych wynosi 400 IU, a w przypadku potwierdzonego niedoboru lekarz może zalecić dawki do 2000 IU/dobę, stosując preparaty o niższym stężeniu. Suplementacja powinna być indywidualnie dostosowana, uwzględniając nasilenie niedoboru i odpowiedź na leczenie. W badaniach na modelach zwierzęcych wykazano potencjalny wpływ wysokich dawek witaminy D3 na rozrodczość, co wymaga ostrożności w stosowaniu preparatu THORENS w ciąży.
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Thorens 25 000 IU/2,5 ml
Przedawkowanie produktu leczniczego Thorens, zawierającego 25 000 IU (0,25 mg) cholekalcyferolu w dawce jednodawkowej, prowadzi do hiperkalcemii (stężenie wapnia >10,6 mg/dl, tj. >2,65 mmol/l) oraz hiperkalciurii (>300 mg/24h u dorosłych lub 4–6 mg/kg mc/dobę u dzieci). Objawy kliniczne obejmują nudności, wymioty, polidypsję, zaparcia, wielomocz oraz odwodnienie, będące konsekwencją zaburzeń gospodarki wapniowo-fosforanowej. Przewlekłe przedawkowanie może skutkować wapnieniem naczyń i narządów, prowadząc do ich nieodwracalnego uszkodzenia i upośledzenia funkcji. Wskazane jest natychmiastowe przerwanie podawania leku po rozpoznaniu hiperkalcemii lub hiperkalciurii.
cholekalcyferol, gospodarka wapniowo-fosforanowa, hiperkalcemia, hiperkalciuria, kalcytonina, kortykosteroidy, leki moczopędne pętlowe, ośrodek wymiotny, perystaltyka jelit, polidypsja, przedawkowanie witaminy D3, przewlekłe przedawkowanie, stężenie wapnia w surowicy, THORENS, wapnienie naczyń, wielomocz, witamina D3 - Leksykon leków
Działania niepożądane – Dekristol 20 000 IU
Dekristol w postaci miękkich kapsułek zawiera 500 mikrogramów cholekalcyferolu (20 000 IU witaminy D3) i może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości i nasileniu, sklasyfikowane według MedDRA. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko ciężkich reakcji alergicznych na olej arachidowy, substancję pomocniczą, które mogą manifestować się jako obrzęk naczynioruchowy lub obrzęk krtani, stanowiący zagrożenie życia. Hiperkalcemia i hiperkalciuria występują niezbyt często (≥ 1/1 000 do < 1/100) i są związane z przedawkowaniem witaminy D3, co wymaga monitorowania gospodarki wapniowej podczas terapii. Działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, takie jak zaparcia, wzdęcia, nudności, ból brzucha i biegunka, również występują niezbyt często i zwykle ustępują po dostosowaniu dawki lub przerwaniu leczenia.
biegunka, ból brzucha, cholekalcyferol, działanie niepożądane, farmakovigilance, gospodarka wapniowa, hiperkalcemia, hiperkalciuria, kalcyfikacja tkanek miękkich, MedDRA, nadwrażliwość na leki, nudności, obrzęk krtani, obrzęk naczynioruchowy, olej arachidowy, pokrzywka, przedawkowanie witaminy D3, reakcja alergiczna, świąd, witamina D3, wysypka, wzdęcia, zaparcie - Leksykon leków
Przedawkowanie – Ibuvit D3 15000 IU/ml
Przedawkowanie witaminy D3, szczególnie w dawkach 50 000-100 000 IU/dobę, prowadzi do hiperkalcemii i hiperkalciurii, co skutkuje zwapnieniami nerek oraz uszkodzeniem kości. Klinicznie objawia się to osłabieniem mięśniowym, letargiem, bólami głowy, nudnościami, wymiotami, zaparciami oraz objawami ze strony układu moczowego, takimi jak poliuria, zmniejszona gęstość moczu i obecność wałeczków, wskazującymi na upośledzenie funkcji nerek. Dodatkowo mogą wystąpić zaburzenia sercowo-naczyniowe, w tym nadciśnienie tętnicze i arytmie, prawdopodobnie związane z odkładaniem się złogów wapnia w naczyniach. Objawy zapalne obejmują zapalenie spojówek, światłowstręt i wodnisty wyciek z nosa, a także zapalenie trzustki. W badaniach laboratoryjnych obserwuje się hipercholesterolemię oraz podwyższoną aktywność aminotransferaz, co sugeruje uszkodzenie wątroby.
brak łaknienia, gospodarka wapniowo-fosforanowa, hipercholesterolemia, hiperkalcemia i hiperkalciuria, hipertermia, letarg, mocznica, nadciśnienie tętnicze, osłabienie mięśniowe, podwyższona aktywność aminotransferaz, polidypsja, poliuria, przedawkowanie witaminy D3, światłowstręt, uszkodzenie kości, wałeczki w moczu, zaburzenia elektrolitowe, zaburzenia rytmu serca, zapalenie spojówek, zapalenie trzustki, zwapnienie nerek - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Vitamin D3 Krka 1000 IU
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa cholekalcyferolu (witaminy D3) wykazały, że dawki znacznie przekraczające terapeutyczne (do 100 000 IU/kg u szczurów) indukują hiperkalcemię, hiperfosfatemię oraz hiperlipoproteinemię, co odzwierciedla zaburzenia gospodarki wapniowo-fosforanowej. Ekstremalnie wysokie dawki (do 500 000 IU/kg) były związane z rozwojem zmian kardiologicznych u szczurów. W modelach zwierzęcych (myszy, szczury, króliki) dawki znacznie przewyższające kliniczne wykazywały działanie teratogenne, manifestujące się małogłowiem, wadami serca oraz zaburzeniami rozwoju szkieletu. Nie stwierdzono natomiast działania mutagennego ani rakotwórczego cholekalcyferolu w różnych modelach badawczych.
cholekalcyferol, gospodarka wapniowo-fosforanowa, hiperfosfatemia, hiperkalcemia, hiperlipoproteinemia, kardiotoksyczność, małogłowie, mineralizacja kości, mutagenność, przedawkowanie witaminy D3, rakotwórczość, teratogenność, toksyczność przewlekła, układ sercowo-naczyniowy, wada serca, witamina D3, zaburzenie rozwoju szkieletu, zmiany kardiologiczne - Leksykon leków
Przedawkowanie – Vigantoletten 1000 25 mcg (1000 j.m.)
Przedawkowanie witaminy D3 (cholekalcyferolu) stanowi istotne zagrożenie kliniczne, prowadząc do hiperkalcemii, hiperkalcynurii oraz powikłań narządowych, takich jak zwapnienia tkanek miękkich, kamica nerkowa i niewydolność nerek. Toksyczne dawki u dorosłych zaczynają się od 20 000 do 60 000 j.m./dobę przy długotrwałym stosowaniu (kilka tygodni/miesięcy), natomiast u dzieci już dawki 2 000-4 000 j.m./dobę mogą wywołać objawy zatrucia. Próg toksyczności witaminy D wynosi 40 000-100 000 j.m./dobę przez 1-2 miesiące u osób z prawidłową czynnością przytarczyc. Klinicznie przedawkowanie manifestuje się objawami ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka, zaparcia), układu nerwowego (znużenie, bóle głowy, psychozy, śpiączka), mięśniowo-szkieletowego (bóle mięśni i stawów, osłabienie) oraz układu moczowego i krążenia (wielomocz, odwodnienie, zaburzenia rytmu serca, niewydolność serca). W badaniach laboratoryjnych obserwuje się hiperkalcemię (>13 mg/100 ml), hiperkalcynurię, hiperfosfatemię i azotemię.
25-hydroksykalcyferol, antidotum, azotemia, cholekalcyferol, czynność przytarczyc, ergokalcyferol, furosemid, glikokortykosteroidy, gospodarka wodno-elektrolitowa, hemodializa bezwapniowa, hiperfosfatemia, hiperkalcemia i hiperkalcynuria, kalcytonina, kamica nerkowa, niewydolność nerek, niewydolność serca, odwodnienie, oligonuria, podwyższone stężenie fosforu, powikłania narządowe, przedawkowanie witaminy D3, wapnica nerek, wielomocz, witamina D2, wymuszona diureza, zespół hiperkalcemii, zwapnienie narządów miąższowych - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Multi-Sanostol –
Multi-Sanostol to syrop zawierający kompleks witamin i minerałów, w tym witaminę A (2400 j.m./10 ml), D3 (200 j.m./10 ml), witaminy z grupy B, C, E, PP, dekspantenol oraz związki wapnia. Ze względu na ryzyko teratogenne związane z przedawkowaniem witaminy A oraz potencjalne zagrożenia hiperkalcemią przy nadmiernej podaży witaminy D3, stosowanie preparatu u kobiet ciężarnych wymaga szczególnej ostrożności. Przekroczenie zalecanej dawki może prowadzić do uszkodzenia płodu oraz zaburzeń rozwojowych, dlatego konieczne jest uwzględnienie całkowitej podaży tych witamin z diety i innych suplementów. Wapń zawarty w preparacie (glukonian i fosforomleczan wapnia po 50 mg/10 ml) wymaga monitorowania w kontekście suplementacji witaminą D3.
cholekalcyferol, dekspantenol, hiperkalcemia, kwas askorbowy, Multi-Sanostol, nikotynamid, pirydoksyny chlorowodorek, przedawkowanie witaminy A, przedawkowanie witaminy D3, retynol palmitynian, ryboflawiny sodu fosforan, tiaminy chlorowodorek, tokoferylu octan, wapnia fosforomleczan, wapnia glukonian, witamina A, witamina C, witamina D3, witaminy z grupy B - Leksykon leków
Przedawkowanie – Vigalex Max 4000 IU
Przedawkowanie witaminy D3 (cholekalcyferolu) w dawkach przekraczających 20 000-60 000 IU/dobę u dorosłych przez kilka tygodni lub miesięcy, a u dzieci już przy 2 000-4 000 IU/dobę, prowadzi do hiperkalcemii, hiperkalciurii oraz zwiększonego stężenia 25-hydroksykalcyferolu w surowicy. Toksyczne stężenia wapnia (>13 mg/100 ml) wywołują objawy ze strony układu pokarmowego (nudności, wymioty, biegunka, zaparcia), nerwowego (znużenie, ból głowy, senność, psychozy, śpiączka), mięśniowo-szkieletowego (ból mięśni i stawów, osłabienie), moczowego (wielomocz, kamica nerkowa, wapnica nerek, niewydolność nerek) oraz sercowo-naczyniowego (zaburzenia rytmu, zwapnienia naczyń, niewydolność serca). Próg zatrucia u dorosłych wynosi 40 000-100 000 IU/dobę przez 1-2 miesiące, a u dzieci dawki toksyczne są znacznie niższe ze względu na większą wrażliwość.
25-hydroksykalcyferol, azotemia, cholekalcyferol, dializa bezwapniowa, furosemid, glikokortykosteroid, hemodializa, hiperfosfatemia, hiperkalcemia, hiperkalciuria, indeks terapeutyczny, kalcytonina, kamica nerkowa, niewydolność nerek, nudności, oligonuria, przedawkowanie witaminy D3, wapnica nerek, wielomocz, wymioty, zaburzenia czynności serca, zaburzenia psychiczne, zwapnienie narządów miąższowych, związek chelatujący wapń - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Boncel 25 000 j.m. 25 000 IU
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa cholekalcyferolu, substancji czynnej produktu leczniczego Boncel, wykazały działanie teratogenne przy dawkach 4-15-krotnie przekraczających zalecane dawki terapeutyczne stosowane u ludzi. W modelach zwierzęcych, zwłaszcza u królików, podawanie wysokich dawek witaminy D3 w okresie ciąży prowadziło do wad rozwojowych płodów, w tym anatomicznych zmian przypominających nadzastawkowe zwężenie aorty – poważną wadę sercowo-naczyniową. Zmiany te były morfologicznie zbliżone do anomalii obserwowanych w niektórych zespołach genetycznych u ludzi z nadwrażliwością na witaminę D, co podkreśla potencjalne ryzyko stosowania wysokich dawek cholekalcyferolu w populacji ciężarnych.
cholekalcyferol, dawka terapeutyczna, dawka teratogenna, działanie teratogenne, margines bezpieczeństwa, nadwrażliwość na witaminę D, nadzastawkowe zwężenie aorty, ostre zatrucie witaminą D, profil bezpieczeństwa leku, przedawkowanie witaminy D3, toksyczność naczyniowa, układ sercowo-naczyniowy, wada rozwojowa, wada sercowo-naczyniowa, zmiana teratogenna