chemoembolizacja
Chemoembolizacja to małoinwazyjna metoda leczenia nowotworów, głównie pierwotnego raka wątroby (HCC) oraz przerzutów nowotworowych do wątroby. Polega na selektywnym podaniu chemioterapeutyku bezpośrednio do naczyń zaopatrujących guz, a następnie embolizacji (zamknięciu) tych naczyń, co prowadzi do zatrzymania leku w guzie i niedokrwienia tkanki nowotworowej.
Zabieg wykonuje się w znieczuleniu miejscowym pod kontrolą angiografii. Do tętnicy udowej wprowadza się cewnik, który następnie przeprowadza się do naczyń zaopatrujących guz. Podaje się mieszaninę leku cytostatycznego (najczęściej doksorubicyna, cisplatyna lub mitomycyna C) z lipiodolem (środkiem kontrastowym), a następnie materiał embolizacyjny.
Chemoembolizacja stosowana jest głównie u pacjentów niekwalifikujących się do leczenia operacyjnego. Najlepsze efekty uzyskuje się w przypadku niewielkich, dobrze unaczynionych guzów. Procedura może być wykonywana jako leczenie paliatywne, neoadjuwantowe (przed zabiegiem operacyjnym) lub jako pomost do przeszczepu wątroby. Najczęstsze powikłania to zespół poembolizacyjny (ból, gorączka, nudności), który zwykle ustępuje w ciągu kilku dni.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Guz rakowiowy – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Guzy rakowiakowe to rzadkie nowotwory neuroendokrynne, najczęściej lokalizujące się w przewodzie pokarmowym, charakteryzujące się powolnym wzrostem i występowaniem zespołu rakowiaka u około 10% pacjentów. Objawy zespołu obejmują zaczerwienienie twarzy, biegunkę (nawet do 10 wypróżnień dziennie), świszczący oddech i tachykardię, a w zaawansowanych stadiach mogą pojawić się choroby zastawek serca oraz przełom rakowiaka. Diagnostyka i monitorowanie objawów, takich jak częstotliwość biegunek, epizody flush, parametry życiowe i objawy odwodnienia, są kluczowe, a pielęgniarki onkologiczne odgrywają istotną rolę w edukacji pacjentów, koordynacji opieki oraz wczesnym rozpoznawaniu powikłań. Leczenie obejmuje chirurgię, podawanie analogów somatostatyny (oktreotyd, lanreotyd), inhibitory syntezy serotoniny (telotristat etyl) oraz interferon-alfa, a także nowoczesne metody, takie jak peptydowa terapia radioizotopowa (PRRT) z lutetem Lu 177 oraz terapie ukierunkowane na wątrobę.
analog somatostatyny, badanie echokardiograficzne, chemoembolizacja, chirurgia cytoredukcyjna, choroba zastawki serca, embolizacja tętnicy wątrobowej, guz rakowiakowy, inhibitor syntezy serotoniny, interferon alfa, kardiomiopatia rakowiakowa, komórka neuroendokrynna, lanreotyd, napadowe zaczerwienienie skóry, niedobór witamin, niewydolność serca, nowotwór neuroendokrynny, obrzęk naczynioruchowy, oktreotyd, peptydowa terapia radioizotopowa, PRRT, przełom rakowiaka, świszczący oddech, telotristat etyl, wyrostek robaczkowy, zespół rakowiaka - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Sorafenib Sandoz 400 mg
Sorafenib Sandoz, dostępny w postaci tabletek powlekanych zawierających 400 mg sorafenibu (w formie sorafenibu tozylanu), jest lekiem przeciwnowotworowym o działaniu molekularnym, stosowanym w leczeniu pierwotnego raka wątrobowokomórkowego oraz zaawansowanego raka nerkowokomórkowego. W przypadku raka wątrobowokomórkowego, lek jest wskazany u pacjentów z przewlekłymi chorobami wątroby, takimi jak marskość związana z HBV, HCV czy stłuszczeniowe zapalenie wątroby, zwłaszcza gdy metody leczenia miejscowego są niewskazane. W raku nerkowokomórkowym sorafenib stosuje się jako terapię drugiej linii po nieskutecznej immunoterapii interferonem-alfa lub interleukiną-2, bądź jako terapię pierwszej linii u pacjentów niekwalifikujących się do leczenia immunomodulującego.
ablacja, chemoembolizacja, choroba uogólniona, działanie hipertensyjne, interferon alfa, interleukina-2, leczenie systemowe nowotworów, lek przeciwnowotworowy, marskość wątroby, pierwotny nowotwór wątroby, proces nowotworowy, progresja choroby, przerzut nowotworowy, rak nerkowokomórkowy, rak wątrobowokomórkowy, resekcja chirurgiczna, sorafenib tozylan, stłuszczeniowe zapalenie wątroby, tabletka powlekana, terapia immunomodulująca, toksyczność leku, wirusy hepatotropowe - Leksykon chorób i schorzeń
Rak dróg żółciowych – Leczenie
Rak dróg żółciowych (cholangiocarcinoma) to agresywny nowotwór wymagający wielospecjalistycznego podejścia terapeutycznego, uwzględniającego lokalizację guza, stopień zaawansowania oraz stan pacjenta. Podstawową metodą leczenia jest chirurgia, jednak tylko 10-20% chorych kwalifikuje się do resekcji. Zabiegi operacyjne obejmują resekcję dróg żółciowych, częściową hepatektomię, procedurę Whipple’a oraz rozszerzone resekcje w przypadku guzów typu Klatskina. W wybranych przypadkach wczesnego stadium wnękowego raka dróg żółciowych możliwy jest przeszczep wątroby według protokołu Mayo Clinic, poprzedzony chemioterapią i chemioradioterapią. W nieresekcyjnych przypadkach stosuje się leczenie paliatywne, takie jak bypass żółciowy, stentowanie dróg żółciowych czy przezskórny drenaż żółciowy. Radioterapia (EBRT, brachyterapia, terapia protonowa) może być stosowana neoadjuwantowo, adjuwantowo, samodzielnie lub paliatywnie, często w połączeniu z terapią hipertermiczną i radiouczulaczami.
5-fluorouracyl, ablacja o częstotliwości radiowej, blokada splotu trzewnego, brachyterapia, chemoembolizacja, chirurg onkologiczny, cholangiocarcinoma, cisplatyna, częściowa hepatektomia, drenaż żółciowy, durwalumab, futibatinib, gastroenterolog, gemcytabina, guz Klatskina, hepatolog, infigratinib, infuzja do tętnicy wątrobowej, inhibitor BRAF, inhibitor FGFR2, inhibitor PD-1, inhibitor punktu kontrolnego, iwosidenib, kapecytabina, mutacja BRAF V600E, mutacja IDH1, oksaliplatyna, onkolog kliniczny, pankreatoduodenektomia, pembrolizumab, pemigatinib, procedura Whipple’a, przeszczep wątroby, radioembolizacja, radioterapeuta, radiouczulacz, rak dróg żółciowych, resekcja, resekcja dróg żółciowych, rozszerzona resekcja, stent dróg żółciowych, terapia adjuwantowa, terapia anty-HER2, terapia fotodynamiczna, terapia neoadjuwantowa, terapia protonowa, trastuzumab, wewnątrzwątrobowy rak dróg żółciowych, zespół wielospecjalistyczny, zewnętrzna radioterapia wiązką - Leksykon chorób i schorzeń
Guz rakowiowy – Leczenie
Guzy rakowiakowe (neuroendokrynne) to rzadkie nowotwory rozwijające się głównie w przewodzie pokarmowym i płucach. Podstawą leczenia jest chirurgia, która w przypadku wczesnego wykrycia umożliwia całkowitą resekcję i potencjalne wyleczenie. W zaawansowanych stadiach stosuje się operacje cytoredukcyjne (debulking) oraz leczenie ukierunkowane na przerzuty do wątroby, takie jak embolizacja tętnicy wątrobowej, chemoembolizacja, ablacja radiowa i krioablacja. W terapii farmakologicznej kluczową rolę odgrywają analogi somatostatyny (oktreotyd, lanreotyd), które hamują wydzielanie hormonów i spowalniają wzrost guza, skuteczne u 50-70% pacjentów. Telotristat, inhibitor hydroksylazy tryptofanu, jest stosowany w przypadku opornej na analogi somatostatyny biegunki. Zaawansowane guzy z ekspresją receptorów somatostatyny mogą być leczone peptydową terapią radioizotopową (PRRT), która zmniejsza ryzyko progresji choroby nawet o 72% (badanie NETTER-2).
ablacja radiowa, analog somatostatyny, angiogeneza, chemoembolizacja, chirurgia cytoredukcyjna, debulking, embolizacja tętnicy wątrobowej, ewerolimus, guz rakowiakowy, hydroksylaza tryptofanu, inhibitor kinazy tyrozynowej, interferon alfa, krioablacja, kryzys rakowiakowy, lanreotyd, lutet-177, niestabilność hemodynamiczna, oktreotyd, peptydowa terapia radioizotopowa, przerzuty do kości, przerzuty do wątroby, receptor somatostatyny, resekcja chirurgiczna, skurcz oskrzeli, sunitynib, szlak mTOR, telotristat, układ neuroendokrynny, zaczerwienienie skóry, zespół rakowiaka - Leksykon chorób i schorzeń
Zespół rakowiczy – Leczenie
Zespół rakowiczy (carcinoid syndrome) jest wynikiem nadmiernego wydzielania serotoniny i innych hormonów przez neuroendokrynne guzy (NET), najczęściej zlokalizowane w środkowej części przewodu pokarmowego z przerzutami do wątroby. Objawy kliniczne obejmują zaczerwienienie skóry, biegunkę, skurcze oskrzeli oraz rozwój choroby sercowo-naczyniowej. Podstawą leczenia jest chirurgiczne usunięcie guza pierwotnego lub przerzutów, co może prowadzić do całkowitego wyleczenia lub złagodzenia objawów. W przypadku nieoperacyjnych zmian stosuje się debulking, embolizację wątroby, ablację oraz farmakoterapię analogami somatostatyny (oktreotyd, lanreotyd), które kontrolują objawy u 50-70% pacjentów i spowalniają progresję guza. Dawkowanie analogów somatostatyny obejmuje formy długodziałające podawane co miesiąc oraz szybkie formy podskórne stosowane w sytuacjach nagłych, np. przełomu rakowiczego. Telotristat (250 mg trzy razy dziennie) jest stosowany w biegunce opornej na analogi somatostatyny, redukując częstość wypróżnień u 40% pacjentów. Ewerolimus, inhibitor mTOR, w połączeniu z oktreotydem LAR wydłuża czas wolny od progresji u zaawansowanych NET.
5-HIAA, ablacja o częstotliwości radiowej, analog somatostatyny, biegunka, chemoembolizacja, choroba sercowa w zespole rakowiczym, debulking, ewerolimus, guz neuroendokrynny, inhibitor mTOR, interferon alfa, kamica dróg żółciowych, krioablacja, lanreotyd, leczenie objawowe, lutet-177, nadmierne wydzielanie hormonów, oktreotyd, paltusotyna, pelagra, przełom rakowiczy, przerzut do wątroby, radioembolizacja, receptor somatostatyny, resekcja guza, serotonina, skurcz oskrzeli, streptozocyna, sunitynib, telotristat, temozolomid, zaczerwienienie skóry, zespół rakowiczy, złagodzenie objawów - Leksykon chorób i schorzeń
Czerniak oka – Leczenie
Czerniak oka, najczęstszy pierwotny złośliwy nowotwór oka u dorosłych, wymaga leczenia dostosowanego do lokalizacji, wielkości guza, stopnia zaawansowania i obecności przerzutów. Radioterapia, zwłaszcza brachyterapia z użyciem jodu-125 (4-7 dni ekspozycji) oraz terapia wiązką protonową, stanowi podstawę leczenia zachowawczego, osiągając kontrolę miejscową w 95% przypadków małych i średnich guzów. Chirurgia, w tym resekcja miejscowa, enukleacja (dla guzów >22 mm lub zaawansowanych zmian) oraz rzadziej egzenteracja, jest stosowana w zależności od zaawansowania i lokalizacji guza. Metody termiczne, takie jak termoterapia przezźreniczna (TTT, 45-60°C), fotokoagulacja i krioterapia, uzupełniają terapię, szczególnie w małych guzach. Terapia fotodynamiczna (PDT) wykorzystuje fotouczulacze aktywowane światłem do selektywnego niszczenia komórek nowotworowych. W przypadku przerzutowego czerniaka, zwłaszcza do wątroby, stosuje się leczenie systemowe: immunoterapię (m.in. tebentafusp dla pacjentów z HLA-A*02:01, poprawiający 3-letnie przeżycie do 27%), terapię celowaną oraz chemioterapię. Chemoembolizacja i resekcja chirurgiczna są opcjami leczenia przerzutów wątroby.
błona naczyniowa oka, brachyterapia, chemioterapia, chemoembolizacja, czerniak naczyniówki, czerniak oka, enukleacja, fotokoagulacja, fotouczulacz, immunoterapia, jaskra, jonoforeza, krioterapia, naczyniówka oka, nerw wzrokowy, neuropatia, odwarstwienie siatkówki, proteza oka, przerzut, radioterapia, reaktywne formy tlenu, resekcja chirurgiczna, resekcja miejscowa, retinopatia, siatkówka, stereotaktyczna radioterapia, tebentafusp, teranostyka, terapia celowana, terapia fotodynamiczna, terapia sonodynamiczna, terapia wiązką protonową, termoterapia przezźreniczna, zaćma, zespół suchego oka