toksyczność flutamidu
Toksyczność flutamidu dotyczy niepożądanych efektów związanych ze stosowaniem tego niesteroidowego antyandrogenu, stosowanego głównie w leczeniu raka prostaty. Najpoważniejszym działaniem niepożądanym jest hepatotoksyczność, która może manifestować się jako ostre uszkodzenie wątroby, prowadzące w rzadkich przypadkach do niewydolności tego narządu.
Uszkodzenie wątroby indukowane flutamidem ma zazwyczaj charakter idiosynkratyczny i nie jest zależne od dawki. Objawy kliniczne obejmują nudności, wymioty, żółtaczkę, podwyższenie enzymów wątrobowych oraz bilirubiny. Mechanizm hepatotoksyczności związany jest prawdopodobnie z tworzeniem reaktywnych metabolitów, które wywołują stres oksydacyjny i uszkodzenie hepatocytów.
Monitorowanie funkcji wątroby jest niezbędne podczas terapii flutamidem. Zaleca się regularne oznaczanie aktywności aminotransferaz (ALT, AST) oraz bilirubiny przed rozpoczęciem leczenia i co miesiąc przez pierwsze 4 miesiące terapii, a następnie okresowo. W przypadku wystąpienia objawów uszkodzenia wątroby konieczne jest natychmiastowe przerwanie leczenia.
Inne działania niepożądane flutamidu obejmują ginekomastię, uderzenia gorąca, biegunkę, nudności, wymioty oraz zmniejszenie libido. Opisywano również rzadkie przypadki toksyczności płucnej manifestującej się jako śródmiąższowe zapalenie płuc. Obecnie w wielu przypadkach flutamid został zastąpiony przez nowsze antyandrogeny o korzystniejszym profilu bezpieczeństwa.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Apo-Flutam 250 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa flutamidu wykazały zróżnicowaną toksyczność ostrej dawki w zależności od gatunku, z LD50 wynoszącymi 3258 mg/kg u samców szczurów, 2768 mg/kg u samic szczurów, 1653 mg/kg u samców myszy, 218 mg/kg u samców świnek morskich oraz >1000 mg/kg u psów i kotów. Objawy toksyczności obejmowały spowolnienie czynności życiowych, niezborność ruchów i łzawienie u gryzoni oraz zmniejszone łaknienie, uspokojenie i wymioty u psów i kotów. W długoterminowych badaniach 52-tygodniowych na szczurach zaobserwowano dawkozależne zmniejszenie masy ciała oraz toksyczne zmiany w narządach układu rozrodczego, w tym zmniejszenie rozmiarów stercza, pęcherzyków nasiennych i nerek, a przy dawkach 18-krotnie wyższych niż u ludzi – zmiany strukturalne jąder, powiększenie wątroby i zmniejszenie laktacji u samic. Dodatkowo stwierdzono rozrost i obrzęk komórek śródmiąższowych jąder, gruczolaki tych komórek, zmniejszenie spermatogenezy, zanik prostaty i pęcherzyków nasiennych, rak sutków oraz zanikanie komórek przysadki mózgowej.
cykl estrogenowy, działanie antyandrogenne, działanie rakotwórcze, feminizacja, flutamid, komórki śródmiąższowe jąder, LD50, modyfikacja DNA, mutagenność, pęcherzyki nasienne, podanie doustne, potencjał mutagenny, powiększenie wątroby, rak sutka, test Amesa, toksyczność flutamidu, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, zaburzenia rozwojowe, zanik prostaty, zanik przysadki mózgowej, zapłodnienie, zmiany histologiczne, zmniejszenie masy ciała, zmniejszenie spermatogenezy, zmniejszona spermatogeneza