gyraza bakteryjna

Gyraza bakteryjna (DNA gyraza) to kluczowy enzym z rodziny topoizomeraz typu II, który odgrywa fundamentalną rolę w procesie replikacji DNA bakterii. Jej główną funkcją jest wprowadzanie ujemnych superskrętów do dwuniciowego DNA, co umożliwia rozplatanie helisy podczas replikacji i transkrypcji.

Strukturalnie gyraza bakteryjna składa się z dwóch podjednostek: GyrA i GyrB, które tworzą funkcjonalny heterotetramer A₂B₂. Podjednostka GyrA odpowiada za przecinanie i ponowne łączenie nici DNA, natomiast GyrB posiada aktywność ATPazową niezbędną do dostarczenia energii podczas procesu zmiany topologii DNA.

Znaczenie kliniczne gyrazy bakteryjnej wynika z faktu, że jest ona celem działania antybiotyków z grupy chinolonów (w tym fluorochinolonów jak ciprofloksacyna czy lewofloksacyna). Leki te hamują aktywność gyrazy poprzez stabilizację kompleksu enzymu z DNA, co prowadzi do zahamowania replikacji i ostatecznie do śmierci komórki bakteryjnej.

Warto podkreślić, że gyraza bakteryjna nie występuje w komórkach eukariotycznych, co czyni ją doskonałym celem dla selektywnego działania antybiotyków. Mutacje w genach kodujących gyrazę stanowią jeden z głównych mechanizmów oporności bakterii na chinolony, co ma istotne znaczenie w kontekście narastającego problemu antybiotykooporności.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl