terapia sonodynamiczna

Terapia sonodynamiczna (SDT) to innowacyjna metoda leczenia oparta na połączeniu działania ultradźwięków z substancjami fotouczulającymi (sonosensybilizatorami). Technika ta wykorzystuje zjawisko zwiększonej cytotoksyczności niektórych związków chemicznych pod wpływem energii ultradźwiękowej.

Mechanizm działania terapii sonodynamicznej polega na aktywacji sonosensybilizatora przez fale ultradźwiękowe, co prowadzi do wytworzenia reaktywnych form tlenu (ROS) i wolnych rodników, które wybiórczo niszczą komórki patologiczne. Zaletą tej metody jest większa penetracja tkanek przez ultradźwięki w porównaniu do światła używanego w terapii fotodynamicznej, co pozwala na leczenie głębiej położonych zmian.

Terapia sonodynamiczna znajduje zastosowanie głównie w onkologii jako potencjalna metoda leczenia nowotworów, zwłaszcza guzów litych trudno dostępnych dla konwencjonalnych technik. Badania kliniczne wykazują obiecujące wyniki w leczeniu nowotworów wątroby, trzustki, piersi oraz glejaka wielopostaciowego. Dodatkowo, SDT jest badana w kontekście leczenia zakażeń bakteryjnych, szczególnie tych opornych na antybiotyki.

Zaletą terapii sonodynamicznej jest jej minimalnie inwazyjna natura, selektywność działania oraz możliwość wielokrotnego powtarzania zabiegów. Wyzwaniami pozostają optymalizacja parametrów ultradźwięków, dobór odpowiednich sonosensybilizatorów oraz opracowanie protokołów klinicznych dla różnych jednostek chorobowych.

Powiązane wpisy

Leksykon chorób i schorzeń
Glioma – Leczenie

Glejaki, nowotwory wywodzące się z komórek glejowych OUN, wymagają kompleksowego leczenia obejmującego neurochirurgię, radioterapię i chemioterapię. Standardowa terapia glejaka wielopostaciowego (glioblastoma, WHO IV) obejmuje maksymalną resekcję chirurgiczną, następnie frakcjonowaną radioterapię w dawce 50-60 Gy podawaną w 30 frakcjach przez 6 tygodni wraz z temozolomidem, a następnie podtrzymującą chemioterapię temozolomidem przez 6-12 miesięcy (protokół Stuppa). U pacjentów starszych lub z gorszym stanem ogólnym stosuje się hipofrakcjonowaną radioterapię. Terapia polami elektrycznymi (TTFields) w połączeniu z temozolomidem poprawia przeżycie całkowite i czas wolny od progresji. W leczeniu glejaków o niskim stopniu złośliwości (WHO I-II) preferowana jest całkowita resekcja, a w przypadku mutacji IDH dostępny jest inhibitor worasidenib, który wydłuża czas przeżycia wolny od progresji (27,7 vs 11,1 miesiąca) i pozwala opóźnić radioterapię i chemioterapię. W nawrotach glejaka wielopostaciowego stosuje się m.in. lomustynę i bewacyzumab, który hamuje angiogenezę przez blokadę VEGF i łagodzi objawy.
bariera krew-mózg, bewacyzumab, czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego, glejak, glejak o niskim stopniu złośliwości, glejak o wysokim stopniu złośliwości, glejak rozlany, glejak wielopostaciowy, inhibitory punktów kontrolnych immunologicznych, komórki glejowe, mutacja IDH, neuroobrazowanie śródoperacyjne, obrzęk mózgu, operacja neurochirurgiczna, opieka paliatywna, protokół Stuppa, radiochemioterapia, radioterapia frakcjonowana, radioterapia hipofrakcjonowana, resekcja subtotalna, schemat PCV, temozolomid, terapia polami elektrycznymi, terapia sonodynamiczna
Leksykon chorób i schorzeń
Glejak wielopostaciowy – Leczenie

Glioblastoma (GBM) to najczęstszy i najbardziej agresywny pierwotny nowotwór złośliwy mózgu u dorosłych, charakteryzujący się medianą przeżycia 14-16 miesięcy oraz mniej niż 10% pacjentów przeżywających ponad 5 lat. Standardowe leczenie obejmuje maksymalną bezpieczną resekcję chirurgiczną, radioterapię 60 Gy w 30 frakcjach z jednoczesnym podawaniem temozolomidu (75 mg/m²/dzień przez 6 tygodni), a następnie adiuwantową chemioterapię temozolomidem (150-200 mg/m²/dzień przez 5 dni w miesiącu, 6-12 cykli). Wykorzystuje się także nowoczesne techniki chirurgiczne (kraniotomia wybudzeniowa, fluorescencja 5-ALA) oraz zaawansowane metody radioterapii (IMRT, terapia protonowa, radiochirurgia stereotaktyczna). Terapia TTFields (Optune) jako uzupełnienie temozolomidu wydłuża PFS do 7,1 miesiąca i OS do 20,5 miesiąca. Skuteczność leczenia jest ograniczona przez heterogenność guza, infiltracyjny charakter, barierę krew-mózg oraz oporność na terapię. W nawrocie stosuje się ponowną operację, re-napromienianie, chemioterapię drugiej linii (lomustyna, bewacyzumab) oraz badania kliniczne.
badanie histopatologiczne, bariera krew-mózg, bewacyzumab, całkowite przeżycie, chemioterapia adiuwantowa, chimeryczny receptor antygenowy, ciśnienie wewnątrzczaszkowe, czynnik wzrostu śródbłonka naczyniowego, dehydrogenaza izocytrynianowa, deksametazon, glioblastoma, inhibitor angiogenezy, inhibitor punktów kontrolnych układu immunologicznego, karmustyna, kwas 5-aminolewulinowy, leczenie chirurgiczne, lek alkilujący, lewetyracetam, lomustyna, metylacja promotora MGMT, nawrót guza, niwolumab, nowotwór złośliwy mózgu, obrazowanie śródoperacyjne, opieka paliatywna, pembrolizumab, przeżycie wolne od progresji, radiochirurgia stereotaktyczna, radioterapia hipofrakcjonowana, radioterapia z modulacją intensywności wiązki, receptor naskórkowego czynnika wzrostu, rehabilitacja neurokognitywna, resekcja chirurgiczna, szczepionka przeciwnowotworowa, temozolomid, terapia CAR-T, terapia genowa, terapia polami elektrycznymi, terapia protonowa, terapia sonodynamiczna, terapia wielomodalna, Tumor Treating Fields, wirusoterapia onkolityczna
Leksykon chorób i schorzeń
Czerniak oka – Leczenie

Czerniak oka, najczęstszy pierwotny złośliwy nowotwór oka u dorosłych, wymaga leczenia dostosowanego do lokalizacji, wielkości guza, stopnia zaawansowania i obecności przerzutów. Radioterapia, zwłaszcza brachyterapia z użyciem jodu-125 (4-7 dni ekspozycji) oraz terapia wiązką protonową, stanowi podstawę leczenia zachowawczego, osiągając kontrolę miejscową w 95% przypadków małych i średnich guzów. Chirurgia, w tym resekcja miejscowa, enukleacja (dla guzów >22 mm lub zaawansowanych zmian) oraz rzadziej egzenteracja, jest stosowana w zależności od zaawansowania i lokalizacji guza. Metody termiczne, takie jak termoterapia przezźreniczna (TTT, 45-60°C), fotokoagulacja i krioterapia, uzupełniają terapię, szczególnie w małych guzach. Terapia fotodynamiczna (PDT) wykorzystuje fotouczulacze aktywowane światłem do selektywnego niszczenia komórek nowotworowych. W przypadku przerzutowego czerniaka, zwłaszcza do wątroby, stosuje się leczenie systemowe: immunoterapię (m.in. tebentafusp dla pacjentów z HLA-A*02:01, poprawiający 3-letnie przeżycie do 27%), terapię celowaną oraz chemioterapię. Chemoembolizacja i resekcja chirurgiczna są opcjami leczenia przerzutów wątroby.
błona naczyniowa oka, brachyterapia, chemioterapia, chemoembolizacja, czerniak naczyniówki, czerniak oka, enukleacja, fotokoagulacja, fotouczulacz, immunoterapia, jaskra, jonoforeza, krioterapia, naczyniówka oka, nerw wzrokowy, neuropatia, odwarstwienie siatkówki, proteza oka, przerzut, radioterapia, reaktywne formy tlenu, resekcja chirurgiczna, resekcja miejscowa, retinopatia, siatkówka, stereotaktyczna radioterapia, tebentafusp, teranostyka, terapia celowana, terapia fotodynamiczna, terapia sonodynamiczna, terapia wiązką protonową, termoterapia przezźreniczna, zaćma, zespół suchego oka

terapia sonodynamiczna

Powiązane wpisy

Glioma – Leczenie

Glejak wielopostaciowy – Leczenie

Czerniak oka – Leczenie