łagodny nowotwór przysadki

Łagodny nowotwór przysadki, znany również jako gruczolak przysadki, to niezłośliwa zmiana nowotworowa rozwijająca się w przysadce mózgowej. Przysadka, mały gruczoł wielkości grochu umieszczony u podstawy mózgu, jest kluczowym elementem układu hormonalnego, kontrolującym produkcję wielu hormonów regulujących istotne funkcje organizmu.

Gruczolaki przysadki klasyfikuje się na podstawie ich wielkości (mikrogruczolaki <10 mm i makrogruczolaki ≥10 mm) oraz aktywności hormonalnej (czynne lub nieczynne hormonalnie). Nowotwory czynne hormonalnie mogą wydzielać nadmiar hormonów, takich jak prolaktyna, hormon wzrostu, ACTH czy gonadotropiny, prowadząc do zaburzeń endokrynologicznych jak hiperprolaktynemia, akromegalia, choroba Cushinga czy hipogonadyzm.

Objawy łagodnego nowotworu przysadki zależą od jego wielkości i aktywności hormonalnej. Duże guzy mogą powodować bóle głowy, zaburzenia widzenia (szczególnie niedowidzenie połowicze dwuskroniowe) oraz ucisk na sąsiednie struktury mózgowe. Diagnostyka obejmuje badania obrazowe (MRI przysadki), testy hormonalne oraz ocenę pola widzenia.

Leczenie gruczolaków przysadki może obejmować farmakoterapię (zwłaszcza w przypadku prolaktynoma), chirurgiczne usunięcie guza (najczęściej metodą przezklinową), radioterapię stereotaktyczną lub połączenie tych metod. Wybór optymalnej strategii terapeutycznej zależy od typu guza, jego wielkości, aktywności hormonalnej oraz stanu klinicznego pacjenta.