substancja przeciwretrowirusowa
Substancje przeciwretrowirusowe to grupa leków stosowanych w leczeniu infekcji wirusami z rodziny retrowirusów, do których należy przede wszystkim wirus HIV (Human Immunodeficiency Virus). Leki te działają poprzez blokowanie różnych etapów cyklu replikacyjnego retrowirusów, uniemożliwiając ich namnażanie w organizmie pacjenta.
Współczesna terapia przeciwretrowirusowa (ART – Antiretroviral Therapy) opiera się na kombinacji kilku leków z różnych klas, co zwiększa skuteczność leczenia i zmniejsza ryzyko rozwoju oporności wirusa. Główne klasy leków przeciwretrowirusowych obejmują: inhibitory odwrotnej transkryptazy (nukleozydowe – NRTI i nienukleozydowe – NNRTI), inhibitory proteazy (PI), inhibitory integrazy (INSTI), inhibitory fuzji oraz antagonistów koreceptora CCR5.
Dzięki postępowi w rozwoju leków przeciwretrowirusowych, zakażenie HIV przestało być wyrokiem śmierci i stało się chorobą przewlekłą, którą można skutecznie kontrolować. Współczesne schematy leczenia charakteryzują się wysoką skutecznością w obniżaniu poziomu wirusa we krwi do niewykrywalnego poziomu, co praktycznie eliminuje możliwość przeniesienia zakażenia na inne osoby (koncepcja U=U: Undetectable = Untransmittable).
Substancje przeciwretrowirusowe znajdują również zastosowanie w profilaktyce przedekspozycyjnej (PrEP) i poekspozycyjnej (PEP) zakażenia HIV, a także w zapobieganiu transmisji wirusa z matki na dziecko. Trwają intensywne badania nad nowymi generacjami leków przeciwretrowirusowych o przedłużonym działaniu, co może znacząco poprawić adherencję pacjentów do leczenia.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Atazanawir – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Atazanawir, inhibitor proteazy stosowany w terapii HIV, wymaga szczegółowej oceny u kobiet w wieku rozrodczym, zwłaszcza w ciąży i podczas karmienia piersią. Badania na szczurach wykazały modyfikację cyklu rujowego bez negatywnego wpływu na płodność. Dane kliniczne z udziałem 300-1000 kobiet ciężarnych nie wskazują na teratogenność atazanawiru. W badaniu AI424-182 u 41 kobiet w II i III trymestrze stosujących atazanawir z rytonawirem (300/100 mg lub 400/100 mg) odnotowano hiperbilirubinemię stopnia 3. lub 4. u 30% i 62% pacjentek odpowiednio, bez przypadków kwasicy mleczanowej. U noworodków matek leczonych tymi dawkami hiperbilirubinemia stopnia 3. lub 4. wystąpiła u 15% i 20%, bez objawów patologicznej żółtaczki czy kernicterus. Fototerapia była konieczna u 15% niemowląt, stosowana maksymalnie przez 4 dni.
atazanawir, atazanawir z rytonawirem, cykl rujowy, dane farmakokinetyczne, fototerapia, hiperbilirubinemia, HIV-1 DNA, inhibitor proteazy, kernicterus, kwasica mleczanowa, lamiwudyna, leczenie przeciwretrowirusowe, parametry wątrobowe, poziom bilirubiny, substancja przeciwretrowirusowa, transmisja wirusa HIV, wada rozwojowa płodu, zakażenie HIV, żółtaczka jąder podkorowych mózgu, żółtaczka jąder podstawy mózgu, zydowudyna - Leksykon substancji czynnych
Tenofowir dizoproksyl – Wskazania do stosowania
Tenofowir dizoproksyl, będący nukleotydowym inhibitorem odwrotnej transkryptazy (NRTI), jest stosowany w terapii zakażeń HIV-1 zarówno w preparatach złożonych, jak i w połączeniu z innymi lekami przeciwretrowirusowymi. Preparaty zawierające tenofowir dizoproksyl w dawce 245 mg, w połączeniu z emtrycytabiną (200 mg) lub z efawirenzem (600 mg) i emtrycytabiną (200 mg), są wskazane u dorosłych pacjentów z potwierdzoną supresją wirusologiczną (RNA HIV-1 <50 kopii/ml) po co najmniej 3 miesiącach terapii. U młodzieży preparat z tenofowirem i emtrycytabiną może być stosowany jako terapia drugiego rzutu w przypadku oporności na NRTI lub toksyczności leków pierwszego rzutu, natomiast preparaty z efawirenzem nie są zalecane poniżej 18. roku życia. Ponadto, tenofowir dizoproksyl w połączeniu z emtrycytabiną jest zatwierdzony do profilaktyki przedekspozycyjnej (PrEP) u osób dorosłych i młodzieży z grup wysokiego ryzyka zakażenia HIV-1 drogą płciową.
adherencja pacjenta, funkcja nerek, interakcja lekowa, leczenie skojarzone, lek pierwszego rzutu, mutacja oporności, nefrotoksyczność, niepowodzenie wirusologiczne, NRTI, nukleotydowy inhibitor odwrotnej transkryptazy, oporność krzyżowa, oporność na NRTI, PrEP, profilaktyka przedekspozycyjna, replikacja wirusa, RNA HIV-1, substancja przeciwretrowirusowa, supresja wirusologiczna, tenofowir dizoproksyl, terapia przeciwretrowirusowa, wiremia, zakażenie HIV-1, zakażenie wirusem HIV-1