degradacja chrząstki stawowej

Degradacja chrząstki stawowej to postępujący proces degeneracyjny, który prowadzi do utraty struktury i funkcji tkanki chrzęstnej w stawach. Proces ten jest głównym elementem patofizjologicznym choroby zwyrodnieniowej stawów (osteoartrozy), będącej najczęstszą chorobą stawów na świecie.

W prawidłowych warunkach chrząstka stawowa zapewnia gładką, niemal bezterciową powierzchnię ślizgową oraz amortyzację obciążeń mechanicznych. Degradacja rozpoczyna się od zaburzenia równowagi między procesami anabolicznymi i katabolicznymi w macierzy chrząstki. Dochodzi do zwiększonej aktywności enzymów degradujących, szczególnie metaloproteinaz macierzowych (MMP), agrekanaz i innych proteaz, które rozkładają kolagen typu II i proteoglikany.

Proces degradacji chrząstki stawowej charakteryzuje się zmniejszeniem zawartości proteoglikanów, dezorganizacją sieci włókien kolagenowych oraz zmniejszeniem liczby chondrocytów wskutek apoptozy. W zaawansowanych stadiach dochodzi do obnażenia kości podchrzęstnej, powstawania torbieli i osteofitów. Klinicznie objawia się bólem, sztywnością, ograniczeniem ruchomości oraz trzeszczeniami w stawie.

Diagnostyka degradacji chrząstki obejmuje badania obrazowe (RTG, MRI, artroskopia), badania laboratoryjne markerów obrotu chrząstki oraz ocenę kliniczną. Leczenie skupia się na spowolnieniu procesu degradacji poprzez modyfikację stylu życia, fizykoterapię, farmakoterapię (NLPZ, leki chondroprotekcyjne), a w zaawansowanych przypadkach interwencje chirurgiczne.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl