cyproheptadyna chlorowodorek
Cyproheptadyna chlorowodorek to organiczny związek chemiczny o działaniu przeciwhistaminowym pierwszej generacji, wykazujący również właściwości antagonistyczne wobec receptorów serotoninowych i muskarynowych. Substancja ta blokuje receptory H1 histaminowe, hamując reakcje alergiczne i zmniejszając objawy takie jak świąd skóry, obrzęk czy przekrwienie błon śluzowych.
W praktyce klinicznej cyproheptadyna znajduje zastosowanie w leczeniu reakcji alergicznych, w tym pokrzywki, obrzęku naczynioruchowego, świądu, alergicznego nieżytu nosa oraz reakcji anafilaktycznych. Ze względu na działanie antyserotoninowe bywa również stosowana w zapobieganiu migrenie, zespole serotoninowym oraz w niektórych przypadkach zaburzeń apetytu, gdyż może stymulować łaknienie.
Lek charakteryzuje się działaniami niepożądanymi typowymi dla przeciwhistaminowych pierwszej generacji, takimi jak senność, zawroty głowy, suchość w jamie ustnej, zaburzenia widzenia, zatrzymanie moczu oraz zaparcia. Cyproheptadyna przenika przez barierę krew-mózg, co wyjaśnia jej działanie sedatywne. W praktyce klinicznej należy zachować ostrożność przy stosowaniu u pacjentów z jaskrą z wąskim kątem przesączania, przerostem prostaty oraz u osób starszych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Peritol 4 mg
Peritol, zawierający 4 mg cyproheptadyny chlorowodorku (odpowiadającego 4,3 mg półtorawodnego chlorowodorku cyproheptadyny) w każdej tabletce, jest lekiem przeciwhistaminowym o szerokim spektrum zastosowań klinicznych. Wskazany jest przede wszystkim w leczeniu chorób alergicznych skóry i błon śluzowych, takich jak ostra i przewlekła pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, wysypka polekowa, wyprysk, zapalenie skóry z wypryskiem, kontaktowe zapalenie skóry, neurodermit (atopowe zapalenie skóry), alergiczne i naczynioruchowe zapalenie błony śluzowej nosa, choroba posurowicza oraz miejscowe reakcje alergiczne po ukąszeniach owadów. Ponadto, Peritol jest stosowany w leczeniu naczyniowych bólów głowy, w tym migreny oraz bólów głowy zależnych od histaminy, a także w terapii jadłowstrętu psychicznego (anoreksji) poprzez stymulację apetytu i zwiększenie masy ciała.
alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, anoreksja, atopowe zapalenie skóry, choroba posurowicza, cyproheptadyna chlorowodorek, kontaktowe zapalenie skóry, lek przeciwhistaminowy, migrena, naczynioruchowe zapalenie błony śluzowej nosa, naczyniowy ból głowy, nietolerancja laktozy, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, schorzenie alergiczne, świąd, wyprysk, wysypka polekowa, zaburzenie wchłaniania glukozy-galaktozy, zapalenie skóry - Leksykon leków
Przedawkowanie – Peritol 4 mg
Przedawkowanie cyproheptadyny chlorowodorku, substancji czynnej preparatu Peritol 4 mg, może prowadzić do poważnych powikłań klinicznych, w tym śmiertelnych, szczególnie u niemowląt i dzieci, u których ryzyko zgonu jest znacząco wyższe. Klinicznie przedawkowanie manifestuje się dwoma głównymi zespołami objawów: cholinolitycznymi (antycholinergicznymi), takimi jak suchość błon śluzowych jamy ustnej, sztywne rozszerzenie źrenic (mydriasis) oraz zaczerwienienie skóry, oraz objawami ze strony przewodu pokarmowego, w tym nudności, wymiotów i zaburzeń perystaltyki. Ponadto obserwuje się objawy depresji ośrodkowego układu nerwowego (sedacja, nadmierna senność, śpiączka) lub przeciwnie – stany pobudzenia psychoruchowego i drgawki. Występują także objawy układu krążenia, takie jak niedociśnienie tętnicze.
atropina, cyproheptadyna chlorowodorek, depresja ośrodkowego układu nerwowego, drgawki, hipersomnia, lek przeciwhistaminowy, lek wazopresyjny, mydriaza, napad drgawkowy, niedociśnienie tętnicze, niepokój psychoruchowy, objawy cholinolityczne, objawy żołądkowo-jelitowe, perystaltyka, płukanie żołądka, pobudzenie psychoruchowe, rozszerzenie źrenic, rumień, rumień skóry, sedacja, skurcz naczyń krwionośnych, śpiączka, środek przeczyszczający osmotyczny, suchość błony śluzowej, węgiel aktywowany, zaburzenia świadomości - Leksykon substancji czynnych
Cyproheptadyna – Wskazania do stosowania
Cyproheptadyna, substancja czynna produktu Peritol (4 mg cyproheptadyny chlorowodorku, odpowiadająca 4,3 mg półtorawodnego chlorowodorku), wykazuje szerokie spektrum działania w leczeniu schorzeń alergicznych, zwłaszcza tych przebiegających z intensywnym świądem. Wskazania obejmują m.in. ostrą i przewlekłą pokrzywkę, obrzęk naczynioruchowy, wysypki polekowe, wyprysk, kontaktowe zapalenie skóry, neurodermit, alergiczne i naczynioruchowe zapalenie błony śluzowej nosa, chorobę posurowiczą oraz miejscowe reakcje alergiczne po ukąszeniach owadów. Ponadto, cyproheptadyna jest stosowana w terapii naczyniowych bólów głowy, takich jak migrena i bóle głowy zależne od histaminy, a także jako element leczenia wspomagającego jadłowstręt psychiczny (anoreksję), gdzie działa stymulująco na apetyt i masę ciała. Produkt zawiera laktozę jednowodną (128 mg/tabletkę), co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją laktozy.
alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa, choroba alergiczna, choroba posurowicza, choroba współistniejąca, cyproheptadyna chlorowodorek, działanie niepożądane, jadłowstręt psychiczny, kontaktowe zapalenie skóry, lek przeciwhistaminowy, lichenifikacja, migrena, naczynioruchowe zapalenie błony śluzowej nosa, naczyniowy ból głowy, neurodermit, nietolerancja laktozy, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, świąd, uporczywy świąd, wyprysk, wysypka polekowa, zapalenie skóry - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Peritol 4 mg
Cyproheptadyna (Peritol) jest przeciwwskazana w okresie ciąży ze względu na brak wystarczających danych klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo stosowania oraz ograniczone badania na modelach zwierzęcych. Lekarz powinien poinformować pacjentkę o konieczności unikania ciąży podczas terapii oraz o natychmiastowym zgłoszeniu podejrzenia ciąży. W przypadku kobiet karmiących piersią brak jest jednoznacznych danych dotyczących przenikania cyproheptadyny do mleka, co wymaga ostrożnej oceny korzyści i ryzyka. Zaleca się rozważenie przerwania karmienia lub zaprzestania leczenia, w zależności od stanu klinicznego matki. Każda tabletka zawiera 4 mg cyproheptadyny chlorowodorku (4,3 mg półtorawodnego chlorowodorku) oraz 128 mg laktozy jednowodnej, co jest istotne u pacjentek z nietolerancją laktozy.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Peritol 4 mg
Przedkliniczne badania cyproheptadyny chlorowodorku (Peritol) wykazały brak negatywnego wpływu na płodność u zwierząt nawet przy dawkach do 32-krotnie przekraczających maksymalną dawkę terapeutyczną stosowaną u ludzi, podawanych drogą doustną i podskórną. Toksyczność rozwojowa nie była obserwowana przy tych samych drogach podania i dawkach, jednak podanie dootrzewnowe w dawce 4-krotnie wyższej niż maksymalna dawka terapeutyczna wywołało toksyczne efekty na płód u szczurów, co podkreśla znaczenie farmakokinetyki i biodostępności w ocenie bezpieczeństwa. Badania genotoksyczności in vitro na ludzkich limfocytach i fibroblastach nie wykazały aberracji chromosomalnych ani mutagenności w teście Amesa, choć przy wysokich dawkach zaobserwowano cytotoksyczność komórek, wskazując na potencjał uszkodzenia komórek bez specyficznego uszkodzenia DNA.
aberracja chromosomalna, cyproheptadyna chlorowodorek, działanie cytotoksyczne, działanie mutagenne, farmakokinetyka, fibroblast, genotoksyczność, limfocyt, płodność, podanie dootrzewnowe, potencjał mutagenny, potencjał rakotwórczy, test Amesa, toksyczność płodowa, toksyczność rozwojowa, uszkodzenie DNA - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Peritol
Produkt leczniczy Peritol (cyproheptadyna chlorowodorek) wykazuje działanie sedatywne i cholinolityczne, co wymaga szczególnej ostrożności podczas stosowania, zwłaszcza u dzieci powyżej 2 roku życia, u których obserwuje się zwiększoną wrażliwość na działania niepożądane, w tym ryzyko niepokoju. Lek jest przeciwwskazany u dzieci poniżej 2 lat oraz u pacjentów z rzadką nietolerancją laktozy (1 tabletka zawiera 128 mg laktozy jednowodnej). Zaleca się podanie pierwszej dawki wieczorem po kolacji, aby zminimalizować wpływ sedacji na funkcjonowanie. Należy unikać jednoczesnego spożywania alkoholu, który może nasilać depresję OUN i prowadzić do zaburzeń poznawczych i psychomotorycznych.
agranulocytoza, astma oskrzelowa, brak laktazy, choroba układu krążenia, ciśnienie śródgałkowe, cyproheptadyna chlorowodorek, działanie antycholinergiczne, działanie sedatywne, laktoza jednowodna, leczenie hipotensyjne, lek przeciwhistaminowy, leukopenia, morfologia krwi z rozmazem, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, niedokrwistość hemolityczna, nieprawidłowe krwawienie, nietolerancja galaktozy, ośrodkowy układ nerwowy, owrzodzenie błony śluzowej, receptor muskarynowy, stan gorączkowy, trombocytopenia, właściwości cholinolityczne, zaburzenie hemopoezy, zapalenie gardła, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy