fludeoksyglukoza (¹⁸F)
Fludeoksyglukoza (¹⁸F), znana również jako 18F-FDG, jest radiofarmaceutykiem powszechnie stosowanym w pozytonowej tomografii emisyjnej (PET). Jest to analog glukozy znakowany radioizotopem fluoru-18, który emituje pozytrony.
Działanie 18F-FDG opiera się na zwiększonym wychwycie glukozy przez komórki o wysokim metabolizmie, takie jak komórki nowotworowe. Po wprowadzeniu do organizmu, 18F-FDG jest transportowana do komórek podobnie jak glukoza, gdzie zostaje fosforylowana przez heksokinazę. W przeciwieństwie do glukozy, produkt fosforylacji 18F-FDG nie może być dalej metabolizowany i pozostaje „uwięziony” w komórce, co umożliwia jego detekcję.
Badanie PET z wykorzystaniem 18F-FDG znajduje szerokie zastosowanie w onkologii do wykrywania, oceny zaawansowania i monitorowania odpowiedzi na leczenie różnych nowotworów. Jest również wartościowym narzędziem w neurologii (np. w diagnostyce demencji) oraz kardiologii (ocena żywotności mięśnia sercowego). Półokres rozpadu fluoru-18 wynosi około 110 minut, co umożliwia transport radiofarmaceutyku z miejsca produkcji do ośrodków klinicznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – FDG Pozyton 3000 MBq/ml na czas kalibracji
Produkt leczniczy FDG POZYTON zawiera fludeoksyglukozę znakowaną izotopem fluoru-18 (¹⁸F) o radioaktywności 250-3100 MBq/mL na czas kalibracji oraz aktywności w fiolce 250-40300 MBq. Izotop ¹⁸F charakteryzuje się czasem półtrwania 110 minut i emituje promieniowanie pozytonowe o maksymalnej energii 634 keV, które po anihilacji generuje dwa fotony gamma o energii 511 keV. Ze względu na promieniowanie jonizujące, stosowanie FDG POZYTON u kobiet w wieku rozrodczym wymaga szczegółowego wywiadu dotyczącego ciąży, a każda kobieta z opóźnioną miesiączką powinna być traktowana jako potencjalnie ciężarna do czasu wykluczenia ciąży. W przypadku niepewności co do statusu ciąży należy ograniczyć ekspozycję na promieniowanie do minimum oraz rozważyć alternatywne metody diagnostyczne niewykorzystujące promieniowania jonizującego.
badanie PET, czas półtrwania, ekspozycja płodu na promieniowanie, FDG Pozyton, fludeoksyglukoza (¹⁸F), foton gamma, izotop fluoru-18, kalibracja, promieniowanie jonizujące, promieniowanie pozytonowe, przenikanie do mleka kobiecego, radiofarmaceutyk, właściwości fizykochemiczne, źródło promieniowania - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – FDG Pozyton 3000 MBq/ml na czas kalibracji
Fludeoksyglukoza (¹⁸F) w preparacie FDG POZYTON powinna być podawana dożylnie w dawce dostosowanej do masy ciała pacjenta, z zalecanym zakresem 100-400 MBq dla dorosłych (referencyjna masa ciała 70 kg). Dawkowanie uwzględnia także typ aparatu PET oraz metodę akwizycji obrazu. U pacjentów z niewydolnością nerek konieczna jest szczególna ostrożność ze względu na ryzyko zwiększonej ekspozycji na promieniowanie, a farmakokinetyka u tej grupy nie jest w pełni poznana. U dzieci i młodzieży dawka powinna być obliczana według wytycznych EANM, z aktywnością bazową 25,9 MBq dla obrazowania 2D i 14,0 MBq dla 3D, mnożoną przez odpowiedni współczynnik zależny od masy ciała (np. dla 10 kg współczynnik 2,71, dla 30 kg 6,86). Preparat może być stosowany wielokrotnie, a aktywność należy zmierzyć przed podaniem za pomocą aktywnościomierza.
aktywnościomierz, akwizycja obrazu, artefakt w obrazowaniu, badanie diagnostyczne, badanie PET, ekspozycja na promieniowanie, farmakokinetyka fludeoksyglukozy, fludeoksyglukoza (¹⁸F), miejscowe wynaczynienie, niewydolność nerek, obrazowanie 2D, obrazowanie 3D, podanie dożylne, radiofarmaceutyk, rozpad izotopu, wstrzyknięcie dożylne, zaburzenie czynności nerek - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – V-PET 1 GBq/ml na dzień i godzinę odniesienia
Produkt leczniczy V-PET zawierający fludeoksyglukozę ¹⁸F o aktywności 1 GBq/ml jest stosowany do diagnostyki obrazowej metodą PET, z dawkowaniem dostosowanym do masy ciała pacjenta oraz parametrów badania. U dorosłych standardowa dawka dla osoby o masie 70 kg wynosi od 100 do 400 MBq, a jej precyzyjny dobór zależy od masy ciała, typu detektora oraz trybu akwizycji (2D lub 3D). Preparat podaje się dożylnie w formie bezpośredniego wstrzyknięcia. W pediatrii dawkowanie opiera się na wytycznych EANM, gdzie aktywność oblicza się jako iloczyn aktywności bazowej (25,9 MBq dla 2D lub 14,0 MBq dla 3D) i mnożnika zależnego od masy ciała dziecka, co pozwala na indywidualizację dawki i minimalizację ekspozycji na promieniowanie jonizujące.
aktywność bazowa, akwizycja obrazu, badanie PET, dawka radioaktywności, droga dożylna, ekspozycja na promieniowanie, Europejskie Stowarzyszenie Medycyny Nuklearnej, fludeoksyglukoza (¹⁸F), obrazowanie 2D, obrazowanie 3D, okres półtrwania, promieniowanie jonizujące, radiofarmaceutyk, roztwór do wstrzykiwań, wstrzyknięcie dożylne - Leksykon substancji czynnych
Fludeoksyglukoza – Działania niepożądane
Fludeoksyglukoza (¹⁸F) jest radiofarmaceutykiem stosowanym w diagnostyce PET, wykorzystującym izotop fluoru-18 o czasie półtrwania około 110 minut. Emisja pozytonów prowadzi do powstania par fotonów gamma o energii 511 keV, co umożliwia obrazowanie metaboliczne. Maksymalna zalecana dawka wynosi 400 MBq, co odpowiada dawce skutecznej około 7,6 mSv. Podawana ilość substancji czynnej jest minimalna, co ogranicza ryzyko działań niepożądanych farmakologicznych. Główne ryzyko związane jest z ekspozycją na promieniowanie jonizujące, które może indukować mutacje DNA i zwiększać ryzyko rozwoju nowotworów wtórnych oraz wad wrodzonych, zwłaszcza u pacjentek w wieku rozrodczym. W dotychczasowych obserwacjach klinicznych nie odnotowano bezpośrednich reakcji alergicznych ani innych działań niepożądanych związanych z samą fludeoksyglukozą (¹⁸F).
anihilacja pozytonu, badanie PET, chlorek sodu, dawka skuteczna, Departament Monitorowania Niepożądanych Działań, działanie mutagenne i kancerogenne, działanie niepożądane, ekspozycja na promieniowanie, fludeoksyglukoza (¹⁸F), fluor-18, foton gamma, indukcja nowotworów, pacjent pediatryczny, pozytonowa tomografia emisyjna, promieniowanie jonizujące, promieniowanie pozytonowe, radiofarmaceutyk, reakcja alergiczna, substancja czynna, Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, uszkodzenie DNA, wada wrodzona, wydalanie radiofarmaceutyku