hiperwitaminoza E
Hiperwitaminoza E to stan kliniczny spowodowany nadmiernym spożyciem witaminy E (tokoferolu), zazwyczaj wynikający z długotrwałej suplementacji w wysokich dawkach. Mimo że witamina E jest rozpuszczalna w tłuszczach i może być magazynowana w organizmie, uważana jest za stosunkowo bezpieczną nawet w dużych ilościach.
Objawy hiperwitaminozy E mogą obejmować zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zmęczenie, osłabienie mięśniowe, bóle głowy oraz zwiększone ryzyko krwawień z powodu hamowania agregacji płytek krwi. Szczególnie niebezpieczne jest to u pacjentów przyjmujących leki przeciwzakrzepowe, gdyż może nasilać ich działanie.
Badania kliniczne sugerują, że przewlekłe przyjmowanie dużych dawek witaminy E (powyżej 400 IU dziennie) może zwiększać ryzyko zgonu z różnych przyczyn oraz podwyższać ryzyko udaru krwotocznego. U pacjentów z niedoborem witaminy K może nasilać zaburzenia krzepnięcia. Dla większości zdrowych osób górny tolerowany poziom spożycia witaminy E wynosi 1000 mg dziennie.
Diagnostyka hiperwitaminozy E opiera się na wywiadzie dotyczącym suplementacji, objawach klinicznych oraz oznaczeniu stężenia α-tokoferolu w surowicy. Leczenie polega głównie na zaprzestaniu suplementacji i monitorowaniu parametrów krzepnięcia, szczególnie u pacjentów przyjmujących leki przeciwzakrzepowe.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Vitalipid N Adult –
Vitalipid N Adult to koncentrat do sporządzania emulsji do infuzji typu olej w wodzie, zawierający witaminy rozpuszczalne w tłuszczach: witaminę A (retinol), D2 (ergokalcyferol), E (all-rac-α-tokoferol) oraz K1 (fitomenadion). Preparat jest stosowany jako uzupełnienie witamin w terapii żywieniowej. Na podstawie dostępnych danych klinicznych oraz doświadczenia po wprowadzeniu do obrotu, nie odnotowano działań niepożądanych bezpośrednio związanych z podawaniem Vitalipid N Adult. Monitorowanie bezpieczeństwa stosowania leku nie wykazało specyficznych reakcji niepożądanych, co potwierdza jego korzystny profil bezpieczeństwa.
działanie niepożądane, emulsja do infuzji, ergokalcyferol, fitomenadion, hiperwitaminoza A, hiperwitaminoza D, hiperwitaminoza E, koncentrat do sporządzania emulsji, monitorowanie bezpieczeństwa, personel medyczny, produkt leczniczy, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, reakcja w miejscu podania, retynol, terapia żywieniowa, tokoferol, Vitalipid N Adult, witamina rozpuszczalna w tłuszczach - Leksykon substancji czynnych
Tokoferol – Przeciwwskazania stosowania
Tokoferol (witamina E), występujący w postaciach all-rac-α-tokoferylu octanu lub RRR-α-tokoferolu, jest witaminą rozpuszczalną w tłuszczach o dobrym profilu bezpieczeństwa, jednak posiada liczne przeciwwskazania kliniczne. Podstawowym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na substancję czynną lub składniki pomocnicze, zwłaszcza oleje roślinne (sojowy, arachidowy) u pacjentów z alergią na soję, orzeszki ziemne lub białko jaja kurzego. Niedobór witaminy K stanowi istotne przeciwwskazanie ze względu na ryzyko nasilenia efektu przeciwkrzepliwego i krwawień, szczególnie u pacjentów przyjmujących leki przeciwkrzepliwe. Ponadto, stosowanie tokoferolu jest przeciwwskazane u pacjentów z miastenią, ciężkim nadciśnieniem tętniczym, jaskrą, ciężką niewydolnością nerek (ryzyko hipermagnezemii w preparacie MBE), marskością wątroby, niedrożnością dróg żółciowych, zespołem złego wchłaniania oraz po zespoleniu jelita czczego z krętym. Hiperwitaminoza E oraz interakcje z lekami (np. lewodopa bez inhibitorów dekarboksylazy, witamina A, retynoidy) również stanowią przeciwwskazania do stosowania preparatów zawierających tokoferol.
all-rac-α-tokoferylu octan, blok przedsionkowo-komorowy, ciężka niewydolność nerek, ciężkie nadciśnienie tętnicze, hiperkalcemia, hiperkalciuria, hipermagnezemia, hiperwitaminoza E, inhibitor obwodowej dekarboksylazy, jaskra, lek przeciwkrzepliwy, lewodopa, marskość wątroby, miastenia, nadwrażliwość na substancję czynną, niedobór witaminy K, niedrożność dróg żółciowych, olej arachidowy, olej sojowy, pierwotna nadczynność przytarczyc, pirydoksyna, powikłanie krwotoczne, reakcja alergiczna, retynoid, RRR-α-tokoferol, tokoferol, transmisja nerwowo-mięśniowa, witamina A, witamina B6, zespół złego wchłaniania, zespolenie jelita czczego z krętym, ziarniniakowatość - Leksykon substancji czynnych
All-rac-α-tokoferylu octan – Przedawkowanie
All-rac-α-tokoferylu octan, będący formą witaminy E stosowaną w preparacie Ceel (100 mg all-rac-α-tokoferylu octanu w połączeniu z 50 mg kwasu askorbinowego), charakteryzuje się wysokim profilem bezpieczeństwa. W badaniach klinicznych i eksperymentach na zwierzętach nie zaobserwowano toksyczności ogólnoustrojowej ani hiperwitaminozy E, nawet przy wysokich dawkach. Przedawkowanie tej substancji nie wywołuje poważnych zmian patofizjologicznych, a jedynymi zgłaszanymi objawami są łagodne dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, takie jak dyskomfort, nudności czy biegunka, przy czym nie określono dokładnej dawki progowej wywołującej te objawy.
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Ceel 50 mg + 100 mg
Przedawkowanie preparatu CEEL, zawierającego 50 mg kwasu askorbinowego (witamina C) oraz 100 mg all-rac-α-tokoferylu octanu (witamina E) w jednej tabletce, nie wiąże się z rozwojem ciężkich powikłań ogólnoustrojowych. Aktualne dane wskazują na niski potencjał toksyczności nawet przy dawkach znacznie przekraczających zalecane. Klinicznie dominują łagodne objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności czy dyskomfort brzuszny, natomiast nie obserwuje się hiperwitaminozy E ani innych objawów toksyczności ogólnoustrojowej u ludzi i w modelach zwierzęcych.
- Leksykon substancji czynnych
Tokoferol – Działania niepożądane
Tokoferol (witamina E), występujący w formach all-rac-α-Tokoferylu octanu oraz RRR-o-Tokoferolu, jest generalnie dobrze tolerowany w dawkach terapeutycznych, jednak długotrwałe stosowanie dawek przekraczających 800 mg/dobę wiąże się ze zwiększonym ryzykiem działań niepożądanych. Najczęściej obserwowane objawy to zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka, bóle brzucha), objawy neurologiczne (zmęczenie, osłabienie mięśniowe, bóle głowy) oraz reakcje skórne, w tym wysypka. Rzadziej występują reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaktoidalne, zwłaszcza po pozajelitowym podaniu preparatów wielowitaminowych zawierających tokoferol. Długotrwałe stosowanie wysokich dawek preparatów złożonych, np. Vitaminum A + E Medana (powyżej 4 kapsułek/dobę, tj. >800 mg tokoferolu), może dodatkowo powodować nieostre widzenie. W trakcie terapii obserwuje się również zmiany parametrów laboratoryjnych, takich jak wzrost aktywności transaminaz, aminotransferazy alaninowej, gamma-glutamylotransferazy, dehydrogenazy glutaminianowej oraz fosfatazy zasadowej, które zazwyczaj ustępują po zakończeniu leczenia.
aktywność transaminaz, all-rac-α-tokoferylu octan, aminotransferaza alaninowa, biegunka, ból brzucha, ból głowy, dawka terapeutyczna, dehydrogenaza glutaminianowa, fosfataza zasadowa, gamma-glutamylotransferaza, hiperwitaminoza E, kwasy żółciowe, nieostre widzenie, nudności, objawy neurologiczne, osłabienie mięśniowe, pirydoksyny chlorowodorek, reakcja anafilaktoidalna, reakcja nadwrażliwości, reakcja skórna, retynolu palmitynian, RRR-o-tokoferol, świąd, tokoferol, wymioty, wysypka, zaburzenia żołądkowo-jelitowe