guzy zależne od prolaktyny
Guzy zależne od prolaktyny, nazywane prolaktynoma, są najczęstszym typem hormonalnie czynnych gruczolaków przysadki mózgowej. Stanowią około 40% wszystkich guzów przysadki. Charakteryzują się nadmierną produkcją prolaktyny, co prowadzi do hiperprolaktynemii i związanych z nią objawów klinicznych.
Prolaktynoma występuje częściej u kobiet niż u mężczyzn, szczególnie w wieku 20-50 lat. U kobiet typowymi objawami są zaburzenia miesiączkowania (oligomenorrhea lub amenorrhea), mlekotok (galactorrhea), niepłodność oraz obniżone libido. U mężczyzn dominują zaburzenia potencji, zmniejszone libido, ginekomastia, a w późniejszych stadiach objawy spowodowane uciskiem na struktury sąsiadujące.
Diagnostyka obejmuje oznaczenie stężenia prolaktyny w surowicy (wartości powyżej 100-200 ng/ml sugerują prolaktynoma), badania obrazowe (MRI przysadki z kontrastem) oraz ocenę funkcji innych osi hormonalnych przysadki. Leczeniem pierwszego wyboru jest farmakoterapia agonistami dopaminy (bromokryptyna, kabergolina), które zmniejszają wydzielanie prolaktyny i prowadzą do zmniejszenia wymiarów guza u 80-90% pacjentów. Leczenie operacyjne jest zarezerwowane dla przypadków opornych na farmakoterapię lub przy występowaniu poważnych objawów uciskowych.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Tetrabenazyna – Przeciwwskazania stosowania
Tetrabenazyna (lek Tetmodis, 25 mg tabletki) posiada liczne przeciwwskazania, które należy uwzględnić przed rozpoczęciem terapii. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na tetrabenazynę lub substancje pomocnicze, w tym laktozę (60,8 mg/tabletka). Lek jest przeciwwskazany u pacjentów stosujących rezerpinę oraz inhibitory monoaminooksydazy (IMAO) ze względu na ryzyko interakcji. Nie należy go stosować u chorych z parkinsonizmem, guzem chromochłonnym (pheochromocytoma), guzami zależnymi od prolaktyny (np. gruczolaki przysadki, rak piersi) oraz u osób z zaburzeniami czynności wątroby, gdyż metabolizm tetrabenazyny odbywa się głównie w wątrobie. Ponadto, lek jest przeciwwskazany u pacjentów z nieleczoną depresją, skłonnościami samobójczymi oraz w okresie karmienia piersią ze względu na ryzyko nasilenia objawów depresyjnych i przenikanie substancji do mleka matki.
depresja, gruczolak przysadki mózgowej, guz chromochłonny, guzy zależne od prolaktyny, inhibitory monoaminooksydazy, karmienie piersią, katecholaminy, laktoza, myśli suicydalne, nadwrażliwość, ośrodkowy układ nerwowy, parkinsonizm, pheochromocytoma, prolaktyna, przełom nadciśnieniowy, rak piersi hormonozależny, rezerpina, skłonności samobójcze, Tetmodis, tetrabenazyna, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia depresyjne, zaburzenia równowagi, zaburzenia ruchowe