analog nukleozydu purynowego

Analog nukleozydu purynowego to związek chemiczny, który naśladuje strukturę naturalnych nukleozydów purynowych (adenozyny i guanozyny), ale zawiera zmodyfikowane elementy strukturalne. Modyfikacje te mogą dotyczyć zasady purynowej, cząsteczki cukru (rybozy lub deoksyrybozy) lub obu tych elementów jednocześnie.

W medycynie analogi nukleozydów purynowych znajdują szerokie zastosowanie jako leki przeciwwirusowe i przeciwnowotworowe. Działają one poprzez wbudowywanie się w łańcuch DNA lub RNA, co prowadzi do zakłócenia replikacji materiału genetycznego patogenów lub komórek nowotworowych. Mechanizm działania obejmuje najczęściej inhibicję enzymów biorących udział w syntezie kwasów nukleinowych.

Do klinicznie istotnych analogów nukleozydów purynowych należą m.in. acyklowir i gancyklowir (leki przeciwherpeswirusowe), abakawir (lek przeciwretrowirusowy stosowany w terapii HIV), fludarabina i kladrybina (leki stosowane w leczeniu nowotworów hematologicznych). Związki te różnią się profilem farmakodynamicznym, farmakokinetycznym oraz zakresem działań niepożądanych, co determinuje ich zastosowanie kliniczne.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl