lek przeciwdepresyjny czteropierścieniowy

Leki przeciwdepresyjne czteropierścieniowe stanowią grupę leków stosowanych w leczeniu zaburzeń depresyjnych, charakteryzujących się strukturą chemiczną zawierającą cztery pierścienie w cząsteczce. Do tej grupy należą m.in. mianseryna, maprotylina oraz mirtazapina. Wprowadzone do praktyki klinicznej w latach 70. XX wieku, stanowią alternatywę dla trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych (TLPD).

Mechanizm działania leków czteropierścieniowych opiera się głównie na blokowaniu receptorów α2-adrenergicznych, co prowadzi do zwiększenia uwalniania noradrenaliny i serotoniny w ośrodkowym układzie nerwowym. Dodatkowo wykazują działanie antagonistyczne wobec receptorów histaminowych H1 oraz serotoninowych 5-HT2 i 5-HT3, co wpływa na ich profil działań niepożądanych oraz efekty terapeutyczne.

W porównaniu do TLPD, leki czteropierścieniowe charakteryzują się korzystniejszym profilem bezpieczeństwa – wywołują mniej działań antycholinergicznych, kardiotoksycznych i mają mniejszy potencjał do wywoływania zaburzeń poznawczych. Szczególnie cenna jest ich skuteczność w przypadku depresji z zaburzeniami snu i lękiem. Mirtazapina jest szeroko stosowana również ze względu na właściwości przeciwwymiotne i stymulujące apetyt, co może być korzystne u pacjentów z jadłowstrętem towarzyszącym depresji.

Główne działania niepożądane leków czteropierścieniowych obejmują senność, przyrost masy ciała oraz rzadziej występujące zaburzenia hematologiczne (agranulocytoza w przypadku mianserynu). Ze względu na stosunkowo niskie ryzyko interakcji lekowych, mogą być bezpieczniejszą opcją dla pacjentów w wieku podeszłym oraz z chorobami współistniejącymi.

Powiązane wpisy

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl