disodu wodorofosforan bezwodny
Disodu wodorofosforan bezwodny (Na₂HPO₄) to związek chemiczny powszechnie wykorzystywany w medycynie i farmacji jako składnik roztworów buforowych. Jego główną właściwością jest zdolność do stabilizacji pH, co ma kluczowe znaczenie w preparatyce leków, płynów infuzyjnych oraz diagnostyce laboratoryjnej.
W praktyce klinicznej disodu wodorofosforan bezwodny jest często składnikiem buforów fosforanowych wykorzystywanych w płynach do dializy, roztworach do konserwacji tkanek oraz preparatach farmaceutycznych. Związek ten uczestniczy w utrzymaniu równowagi kwasowo-zasadowej, co jest istotne przy formulacji leków parenteralnych oraz w preparatach do podania dożylnego.
W badaniach laboratoryjnych disodu wodorofosforan bezwodny stosuje się jako składnik roztworów kalibracyjnych i wzorcowych. Jest również wykorzystywany w technologii farmaceutycznej jako stabilizator formulacji oraz w procesie liofilizacji leków. Jego dokładna charakterystyka fizykochemiczna ma znaczenie dla zapewnienia skuteczności i bezpieczeństwa produktów leczniczych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Xalatan 0,05 mg/ml
Lek Xalatan, zawierający latanoprost w stężeniu 50 μg/ml (krople do oczu), posiada jedno bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania – nadwrażliwość na latanoprost lub którąkolwiek substancję pomocniczą. Substancje pomocnicze to m.in. benzalkoniowy chlorek (0,2 mg/ml) pełniący funkcję środka konserwującego, sodu diwodorofosforan jednowodny (7,70 mg/ml) oraz disodu wodorofosforan bezwodny (1,55 mg/ml), oba pełniące rolę buforów fosforanowych. Jedna kropla leku zawiera około 1,5 μg latanoprostu, co stanowi dawkę terapeutyczną. Preparat występuje jako przejrzysty, bezbarwny roztwór do oczu.
bufor fosforanowy, chlorek benzalkoniowy, disodu wodorofosforan bezwodny, keratopatia punktowa, krople do oczu, latanoprost, nadwrażliwość na latanoprost, podrażnienie spojówek, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, schorzenie okulistyczne, sodu diwodorofosforan jednowodny, środek konserwujący, wywiad alergiczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Xalatan 0,05 mg/ml
Lek Xalatan (latanoprost 50 μg/ml) w formie kropli do oczu wykazuje profil działań niepożądanych głównie związanych z narządem wzroku. W długoterminowym, 5-letnim badaniu bezpieczeństwa u 33% pacjentów zaobserwowano trwałą zmianę pigmentacji tęczówki. Inne często występujące działania niepożądane to przekrwienie spojówek, podrażnienie oka (pieczenie, świąd, uczucie ciała obcego) oraz przemijające punktowate nadżerki nabłonka rogówki. Rzadko mogą pojawić się zapalenie tęczówki, obrzęk plamki (szczególnie u pacjentów z bezsoczewkowością lub pseudofakią) oraz zwapnienia rogówki u osób ze znacznym uszkodzeniem rogówki, co wiąże się z obecnością fosforanów w preparacie (sodu diwodorofosforan jednowodny 7,70 mg/ml i disodu wodorofosforan bezwodny 1,55 mg/ml). Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży jest zbliżony do dorosłych, choć częściej obserwuje się zapalenie nosogardzieli i gorączkę.
astma oskrzelowa, bezsoczewkowość, disodu wodorofosforan bezwodny, duszność, fosforany w kroplach do oczu, infekcja górnych dróg oddechowych, kontaktowe zapalenie skóry, krople do oczu, latanoprost, narząd wzroku, niewyraźne widzenie, obrzęk plamki żółtej, obrzęk powiek, pigmentacja tęczówki, podrażnienie oka, profil bezpieczeństwa, przekrwienie spojówek, pseudofakia, reakcja nadwrażliwości, sodu diwodorofosforan jednowodny, światłowstręt, uszkodzenie rogówki, zapalenie błony naczyniowej oka, zapalenie brzegów powiek, zapalenie nosogardzieli, zapalenie rogówki, zapalenie spojówek, zapalenie tęczówki, zespół suchego oka, zwapnienie rogówki - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Xalatan 0,05 mg/ml
Xalatan, zawierający latanoprost w stężeniu 50 μg/ml, jest wskazany do obniżania podwyższonego ciśnienia wewnątrzgałkowego u dorosłych z jaskrą otwartego kąta oraz nadciśnieniem wewnątrzgałkowym, a także u dzieci i młodzieży z jaskrą wieku dziecięcego lub podwyższonym ciśnieniem śródgałkowym. Preparat w formie kropli do oczu dostarcza dawkę około 1,5 μg latanoprostu na kroplę, co zapewnia skuteczne działanie hipotensyjne. Xalatan jest stosowany zarówno jako monoterapia, jak i w terapii skojarzonej, szczególnie u pacjentów z nietolerancją beta-blokerów. Lek zawiera chlorek benzalkoniowy (0,2 mg/ml) jako konserwant, co wymaga ostrożności u osób noszących miękkie soczewki kontaktowe lub z nadwrażliwością na ten składnik.
beta-bloker, chlorek benzalkoniowy, ciśnienie śródgałkowe, ciśnienie wewnątrzgałkowe, disodu wodorofosforan bezwodny, efekt hipotensyjny, jaskra otwartego kąta, jaskra wieku dziecięcego, krople do oczu, latanoprost, lek przeciwjaskrowy, nadciśnienie wewnątrzgałkowe, nadwrażliwość, nerw wzrokowy, pole widzenia, soczewki kontaktowe, sodu diwodorofosforan jednowodny, terapia skojarzona, wchłanianie ogólnoustrojowe, zwiększone ciśnienie śródgałkowe