nowo zdiagnozowany szpiczak mnogi
Nowo zdiagnozowany szpiczak mnogi (newly diagnosed multiple myeloma, NDMM) to termin określający pacjentów z rozpoznaniem szpiczaka mnogiego, którzy nie otrzymali jeszcze żadnego leczenia przeciwnowotworowego. Jest to stadium choroby wymagające precyzyjnej diagnostyki i starannego planowania strategii terapeutycznej.
Diagnostyka nowo zdiagnozowanego szpiczaka mnogiego obejmuje badania laboratoryjne krwi i moczu (m.in. elektroforezę białek, oznaczenie wolnych łańcuchów lekkich), badania obrazowe (m.in. MRI całego ciała, PET-CT), biopsję szpiku kostnego z oceną cytogenetyczną oraz określenie zaawansowania choroby według kryteriów ISS (International Staging System) i R-ISS (Revised-ISS).
Leczenie nowo zdiagnozowanego szpiczaka mnogiego zależy od kwalifikacji pacjenta do procedury przeszczepienia autologicznych komórek krwiotwórczych (auto-HSCT). U pacjentów kwalifikujących się do przeszczepu standardem jest indukcja remisji schematami opartymi na inhibitorach proteasomu (bortezomib, karfilzomib) w połączeniu z lekami immunomodulującymi (lenalidomid) i steroidami, następnie mobilizacja i kolekcja komórek macierzystych, wysokodawkowa chemioterapia z auto-HSCT oraz leczenie konsolidujące i podtrzymujące.
U pacjentów niekwalifikujących się do przeszczepu stosuje się schematy oparte na bortezomibie, lenalidomidzie lub daratumumabie w połączeniu ze steroidami. Celem terapii jest uzyskanie jak najgłębszej odpowiedzi, co przekłada się na dłuższy czas wolny od progresji choroby i dłuższe przeżycie całkowite.
Nowoczesne podejście do nowo zdiagnozowanego szpiczaka mnogiego obejmuje również ocenę choroby resztkowej (minimal residual disease, MRD) po zakończeniu leczenia, co pozwala na dostosowanie intensywności terapii podtrzymującej i monitorowanie skuteczności leczenia na poziomie molekularnym.