faza wolnofalowa
Faza wolnofalowa (ang. slow-wave sleep, SWS) to etap snu charakteryzujący się występowaniem wolnych fal w zapisie elektroencefalograficznym (EEG) o częstotliwości 0,5-4 Hz i wysokiej amplitudzie. Stanowi część snu NREM (non-rapid eye movement) i obejmuje stadia 3 i 4 snu według starszej klasyfikacji, a obecnie jest klasyfikowana jako stadium N3 według nowszych wytycznych American Academy of Sleep Medicine.
Fizjologicznie, podczas fazy wolnofalowej następuje znaczne obniżenie aktywności metabolicznej mózgu, spadek ciśnienia tętniczego oraz zwolnienie akcji serca i oddechu. Jest to najgłębsza faza snu, podczas której organizm intensywnie się regeneruje – zachodzi synteza białek, wydzielanie hormonu wzrostu oraz konsolidacja pamięci deklaratywnej.
Z punktu widzenia klinicznego, zaburzenia fazy wolnofalowej mogą prowadzić do różnych problemów zdrowotnych, w tym pogorszenia funkcji poznawczych, osłabienia odporności czy zaburzeń metabolicznych. Faza ta ulega skróceniu wraz z wiekiem, co częściowo tłumaczy zmiany w jakości snu u osób starszych. Leki z grupy benzodiazepin i leków „Z” (zolpidem, zopiklon) zmniejszają udział snu wolnofalowego, co może niekorzystnie wpływać na funkcje regeneracyjne snu.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Citaxin 20 mg
Cytalopram, substancja czynna leku Citaxin, jest selektywnym inhibitorem wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) o wysokiej selektywności i minimalnym wpływie na inne neuroprzekaźniki, takie jak noradrenalina, dopamina czy GABA. W przeciwieństwie do wielu trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych oraz innych SSRI, cytalopram wykazuje bardzo niskie powinowactwo do receptorów serotoninergicznych (5-HT1A, 5-HT2), dopaminergicznych (D1, D2), adrenergicznych (α1, α2, β), histaminowych (H1), muskarynowych, benzodiazepinowych i opioidowych, co przekłada się na ograniczone działania niepożądane, takie jak suchość błony śluzowej jamy ustnej, zaburzenia oddawania moczu, niewyraźne widzenie czy niedociśnienie ortostatyczne. Metabolity cytalopramu również wykazują działanie jako SSRI, jednak o mniejszej sile i selektywności, bez istotnego wpływu na efekt terapeutyczny. Lek skraca fazę REM snu i wydłuża fazę wolnofalową, co jest charakterystyczne dla działania przeciwdepresyjnego, a także nasila efekt przeciwbólowy opioidów, nie wpływając negatywnie na funkcje poznawcze ani zdolności psychomotoryczne.
architektura snu, badanie EKG, dopamina, działanie przeciwbólowe, działanie przeciwdepresyjne, działanie uspokajające, faza REM snu, faza wolnofalowa, inhibitor MAO, inhibitor wychwytu serotoniny, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, kardiotoksyczność, kwas γ-aminomasłowy, lek trójpierścieniowy przeciwdepresyjny, niedociśnienie ortostatyczne, noradrenalina, odcinek QTc, opioidowy lek przeciwbólowy, powinowactwo receptorowe, receptor adrenergiczny, receptor benzodiazepinowy, receptor dopaminergiczny, receptor histaminowy, receptor muskarynowy cholinergiczny, receptor opioidowy, receptor serotoninergiczny, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, sprawność poznawcza, stężenie prolaktyny, suchość jamy ustnej, wychwyt neuroprzekaźników, wychwyt serotoniny, wydzielanie prolaktyny