chlorofluorowęglowodory
Chlorofluorowęglowodory (CFC) to grupa syntetycznych związków chemicznych zawierających chlor, fluor i węgiel. W przeszłości były szeroko stosowane jako czynniki chłodnicze, propelenty w aerozolach oraz rozpuszczalniki. Z medycznego punktu widzenia, ekspozycja na CFC może prowadzić do podrażnienia dróg oddechowych, oczu i skóry.
Długotrwałe narażenie na wysokie stężenia chlorofluorowęglowodorów może powodować zaburzenia neurologiczne, w tym zawroty głowy, dezorientację i utratę świadomości. W skrajnych przypadkach może dojść do zaburzeń rytmu serca, arytmii i nagłego zgonu sercowego wskutek uwrażliwienia mięśnia sercowego na katecholaminy – zjawisko określane jako „sensybilizacja mięśnia sercowego”.
Z perspektywy zdrowia publicznego, większe znaczenie ma pośredni wpływ CFC na zdrowie poprzez niszczenie warstwy ozonowej, co prowadzi do zwiększonej ekspozycji na promieniowanie UV-B. Konsekwencjami tego są: wzrost zachorowań na nowotwory skóry, w tym czerniaka złośliwego, przyspieszenie procesów starzenia się skóry oraz zwiększona częstość występowania zaćmy i innych chorób oczu.
Protokół montrealski z 1987 roku wprowadził stopniowe wycofywanie CFC ze względu na ich destrukcyjny wpływ na warstwę ozonową. W medycynie zastąpiono je innymi substancjami, np. w inhalatorach ciśnieniowych stosowanych w leczeniu astmy, gdzie CFC zostały zastąpione przez hydrofluoroalkany (HFA), które nie uszkadzają warstwy ozonowej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Flixodil Combo (25 mcg + 125 mcg)/dawkę inh.
Flixodil Combo to aerozol inhalacyjny w formie zawiesiny, dostępny w trzech wariantach dawkowania, zawierających stałą dawkę salmeterolu (25 µg dawka odmierzona, 21 µg dawka dostarczona) oraz zmienne dawki flutykazonu propionianu: 50 µg (44 µg dostarczone), 125 µg (110 µg dostarczone) i 250 µg (220 µg dostarczone). Różnica między dawką odmierzona a dostarczoną wynika z właściwości inhalatora ciśnieniowego. Substancją nośną jest norfluran (HFA-134a), nowoczesny propelent bezchlorofluorowęglowodorowy, co eliminuje negatywny wpływ na warstwę ozonową. Produkt jest umieszczony w aluminiowym pojemniku z precyzyjnym zaworem dozującym, zapewniającym 120 dawek, i wyposażony w plastikowy inhalator z dyszą oraz zamykaną nasadką ustnika.
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Fluticomb (25 mcg + 125 mcg)/dawkę odmierzoną
Fluticomb to aerozol inhalacyjny w postaci zawiesiny, dostępny w trzech dawkach: 25 μg salmeterolu (w formie salmeterolu ksynafonianu) połączonych z 50, 125 lub 250 μg flutykazonu propionianu na dawkę odmierzona. Dawka dostarczona, czyli ilość substancji aktywnych opuszczająca inhalator, wynosi odpowiednio 21 μg salmeterolu oraz 44, 110 lub 220 μg flutykazonu propionianu. Produkt jest zamknięty w aluminiowym pojemniku pod ciśnieniem z zaworem dozującym, zawierającym 120 dawek, z okresem ważności 2 lata. Fluticomb zawiera jako substancję pomocniczą gaz nośny norfluran (HFA-134a), który zastąpił chlorofluorowęglowodory ze względu na mniejszy wpływ na warstwę ozonową.