encefalopatia wrotno-układowa

Encefalopatia wrotno-układowa (hepaticzna) to zespół neurologicznych i psychiatrycznych objawów wynikających z niewydolności wątroby, prowadzący do gromadzenia się toksyn we krwi, które oddziałują na ośrodkowy układ nerwowy. Stanowi poważne powikłanie przewlekłych chorób wątroby, zwłaszcza marskości, oraz ostrej niewydolności wątroby.

Głównym mechanizmem patofizjologicznym jest hiperamonemia, spowodowana upośledzoną zdolnością wątroby do metabolizowania amoniaku pochodzącego z jelitowego rozkładu białek. Dodatkowo, rolę w rozwoju encefalopatii odgrywają inne czynniki, w tym zaburzenia równowagi neuroprzekaźników, stres oksydacyjny i procesy zapalne w mózgu.

Klinicznie encefalopatia wrotno-układowa przejawia się szerokim spektrum objawów – od subtelnych zaburzeń poznawczych, przez zmiany osobowości i dezorientację, po śpiączkę wątrobową w najcięższych przypadkach. Charakterystyczne są asterixis (trzepotanie dłoni), zaburzenia cyklu sen-czuwanie oraz zmiany w EEG. Klasyfikacja kliniczna obejmuje cztery stopnie zaawansowania, od minimalnych zmian po śpiączkę.

Diagnostyka opiera się na ocenie klinicznej, wykluczeniu innych przyczyn zaburzeń neurologicznych oraz badaniach laboratoryjnych (poziom amoniaku, funkcje wątroby). Leczenie koncentruje się na eliminacji czynników wywołujących, redukcji produkcji i wchłaniania amoniaku (laktuloza, ryfaksymina) oraz leczeniu przyczynowym choroby wątroby, włącznie z transplantacją w wybranych przypadkach.

Powiązane wpisy

  1. 14.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl