Przeciwwskazania stosowania leku Misyo

Metadon w postaci koncentratu do sporządzania roztworu doustnego Misyo (10 mg/ml) jest lekiem opioidowym stosowanym w leczeniu uzależnienia od opioidów oraz w terapii silnego bólu. Ze względu na swoje właściwości farmakologiczne oraz potencjalne działania niepożądane, lek ten posiada szereg istotnych przeciwwskazań, które należy bezwzględnie uwzględnić przed jego zastosowaniem u pacjenta.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Metadon w postaci produktu Misyo jest przeciwwskazany u pacjentów wykazujących nadwrażliwość na metadonu chlorowodorek (substancję czynną). Należy również zachować ostrożność u osób z rozpoznaną nadwrażliwością na benzoesany, w tym sodu benzoesan (E211), który znajduje się w składzie leku jako substancja pomocnicza. Przeciwwskazaniem jest również nadwrażliwość na jakąkolwiek inną substancję pomocniczą zawartą w preparacie.²

Choroby układu oddechowego

Stosowanie metadonu jest bezwzględnie przeciwwskazane podczas ostrego napadu astmy oskrzelowej. Opioidy, w tym metadon, mogą nasilać skurcz oskrzeli i prowadzić do pogłębienia duszności podczas ostrego epizodu astmatycznego, co może stanowić zagrożenie dla życia pacjenta.³

Współistniejące uzależnienia

Metadon nie powinien być stosowany u pacjentów z ostrą postacią alkoholizmu. Interakcja między metadonem a alkoholem może prowadzić do nasilenia działania depresyjnego na ośrodkowy układ nerwowy, zwiększając ryzyko wystąpienia zagrażającej życiu depresji oddechowej.⁴

Brak uzależnienia od opioidów

Niezwykle istotne jest, aby metadon w formie leczenia substytucyjnego nie był stosowany u osób, które nie są uzależnione od opioidów. Podanie metadonu osobie nieuzależnionej może prowadzić do poważnych działań niepożądanych, włącznie z depresją oddechową, ze względu na brak tolerancji na opioidy.⁵

Interakcje z inhibitorami MAO

Przeciwwskazane jest jednoczesne podawanie metadonu z inhibitorami monoaminooksydazy (MAO). Leku nie należy również stosować w czasie krótszym niż 2 tygodnie od odstawienia inhibitorów MAO. Połączenie tych substancji może wywołać poważne i potencjalnie śmiertelne interakcje, w tym zespół serotoninowy.⁶

Zaburzenia rytmu serca

Metadon jest przeciwwskazany u osób z wydłużonym odstępem QT, w tym z wrodzonym zespołem wydłużonego odstępu QT. Metadon może dodatkowo wydłużać odstęp QT, zwiększając ryzyko groźnych zaburzeń rytmu serca, w tym częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes, który może prowadzić do nagłego zgonu sercowego.⁷

Niewydolność wątroby

Podobnie jak wszystkie opioidowe leki przeciwbólowe, metadon nie powinien być stosowany u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby. Zaburzenie metabolizmu leku w uszkodzonej wątrobie może prowadzić do jego kumulacji w organizmie i nasilenia działań niepożądanych, a w konsekwencji do wystąpienia encefalopatii wrotno-układowej u pacjentów z ciężkim uszkodzeniem wątroby.⁸

Stosowanie w czasie porodu

Stosowanie metadonu w czasie porodu nie jest zalecane. Przedłużone działanie metadonu zwiększa ryzyko depresji oddechowej u noworodków, co może stanowić poważne zagrożenie dla życia i zdrowia noworodka. Dodatkowo, metadon przenika przez łożysko i może wywoływać u noworodka objawy odstawienne.⁹

Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie leku Misyo

Poza bezwzględnymi przeciwwskazaniami, istnieją również sytuacje kliniczne, w których należy rozważyć odradzenie stosowania metadonu ze względu na potencjalne ryzyko.

Pacjenci z czynnikami ryzyka wydłużenia odstępu QT

Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z następującymi czynnikami ryzyka wydłużenia odstępu QT:

• Zaburzenia elektrolitowe (zwłaszcza hipokaliemia, hipomagnezemia)
• Jednoczesne stosowanie leków wydłużających odstęp QT (antydepresanty, leki przeciwpsychotyczne, niektóre antybiotyki)
• Choroby układu sercowo-naczyniowego (niewydolność serca, bradykardia)
• Zaburzenia funkcji tarczycy

U takich pacjentów należy rozważyć odradzenie terapii metadonem lub zapewnić szczególnie ścisłe monitorowanie kardiologiczne.¹⁰

Pacjenci z ryzykiem depresji oddechowej

Należy odradzić stosowanie metadonu lub zachować szczególną ostrożność u pacjentów z następującymi schorzeniami:

• Przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP)
• Rozedma płuc
• Hipowentylacja pęcherzykowa
• Przewlekłe zapalenie oskrzeli
• Kifoskolioza (zniekształcenie kręgosłupa ograniczające pojemność płuc)
• Obturacyjny bezdech senny

W tych przypadkach metadon może nasilać istniejące zaburzenia oddychania i prowadzić do niebezpiecznej depresji oddechowej.¹¹

Pacjenci z zaburzeniami funkcji wątroby

U pacjentów z łagodnym do umiarkowanego upośledzeniem funkcji wątroby należy rozważyć dostosowanie dawki metadonu lub odradzenie jego stosowania, ponieważ metadon jest metabolizowany głównie w wątrobie. Zaburzenia funkcji tego narządu mogą prowadzić do wydłużonego czasu półtrwania leku i jego kumulacji w organizmie.¹²

Pacjenci z zaburzeniami funkcji nerek

Chociaż nerki nie są główną drogą eliminacji metadonu, u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami funkcji nerek może dochodzić do kumulacji metabolitów leku. W takich przypadkach należy rozważyć odradzenie stosowania metadonu lub zastosowanie zmodyfikowanego schematu dawkowania z dokładnym monitorowaniem stanu klinicznego pacjenta.

Pacjenci z chorobą pęcherzykową żółciową

Metadon, podobnie jak inne opioidy, może powodować skurcz zwieracza Oddiego, co może nasilać dolegliwości bólowe u pacjentów z chorobą pęcherzykową żółciową lub po cholecystektomii. W takich przypadkach należy odradzić stosowanie metadonu lub rozważyć alternatywne metody leczenia.

Pacjenci z nietolerancją sorbitolu

Lek Misyo zawiera sorbitol płynny, niekrystalizujący (E240) w ilości 300,00 mg/ml (co odpowiada 210 mg sorbitolu). Pacjentom z dziedziczną nietolerancją fruktozy należy odradzić stosowanie tego leku ze względu na ryzyko wystąpienia poważnych działań niepożądanych.¹³

Pacjenci z padaczką lub ryzykiem drgawek

U pacjentów z padaczką lub predyspozycją do drgawek należy rozważyć odradzenie stosowania metadonu, ponieważ lek ten może obniżać próg drgawkowy i zwiększać ryzyko wystąpienia napadów drgawkowych, szczególnie przy stosowaniu wyższych dawek.

Pacjenci stosujący jednocześnie leki sedatywne

U pacjentów stosujących jednocześnie leki o działaniu sedatywnym, takie jak benzodiazepiny, barbiturany czy inne leki o działaniu depresyjnym na ośrodkowy układ nerwowy, należy odradzić stosowanie metadonu ze względu na zwiększone ryzyko sedacji, depresji oddechowej, śpiączki, a nawet zgonu.