potencjał błony komórkowej
Potencjał błony komórkowej to różnica potencjałów elektrycznych między wnętrzem komórki a jej otoczeniem, wynikająca z nierównomiernego rozkładu jonów po obu stronach błony komórkowej. W stanie spoczynku większość komórek organizmu utrzymuje potencjał błonowy wynoszący od -40 do -90 mV (wnętrze komórki jest ujemnie naładowane względem środowiska zewnętrznego).
Za utrzymanie potencjału błonowego odpowiada głównie pompa sodowo-potasowa (Na+/K+-ATPaza), która aktywnie transportuje 3 jony sodu na zewnątrz komórki w zamian za 2 jony potasu wprowadzane do wnętrza. Proces ten wymaga energii w postaci ATP. Dodatkowo, kanały jonowe selektywnie przepuszczające różne jony (głównie K+, Na+, Ca2+, Cl-) regulują przepływ ładunków przez błonę.
Potencjał błonowy odgrywa kluczową rolę w funkcjonowaniu komórek, szczególnie w tkance nerwowej i mięśniowej. W neuronach zmiany potencjału błonowego umożliwiają generowanie i przewodzenie potencjałów czynnościowych, co stanowi podstawę przekazywania sygnałów w układzie nerwowym. W kardiomiocytach specyficzne zmiany potencjału błonowego odpowiadają za automatyzm pracy serca.
Zaburzenia potencjału błonowego mogą prowadzić do dysfunkcji komórkowych i wielu stanów patologicznych, w tym zaburzeń rytmu serca, chorób neurodegeneracyjnych czy pewnych form padaczki. Pomiar potencjału błonowego jest możliwy przy użyciu mikroelektrod i stanowi ważne narzędzie w badaniach elektrofizjologicznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Karbamazepina Tillomed 400 mg
Karbamazepina, pochodna dibenzazepiny (kod ATC: N03AF01), jest lekiem przeciwpadaczkowym o szerokim spektrum działania, stosowanym w leczeniu napadów częściowych (proste i złożone, z uogólnieniem wtórnym lub bez), uogólnionych drgawek toniczno-klonicznych oraz mieszanych postaci napadów. Mechanizm jej działania opiera się na stabilizacji nadmiernie pobudzonych błon neuronalnych, hamowaniu powtarzalnych wyładowań oraz ograniczeniu rozchodzenia się impulsów pobudzających przez synapsy. Karbamazepina selektywnie blokuje zależne od potencjału i użycia kanały sodowe w zdepolaryzowanych neuronach, co pozwala na skuteczne tłumienie patologicznej aktywności elektrycznej w OUN.
błona neuronalna, dopamina, drgawki toniczno-kloniczne, działanie neurotropowe, działanie przeciwpadaczkowe, działanie psychotropowe, faza maniakalna, glutaminian, kanał jonowy, kanał sodowy, karbamazepina, mieszana postać napadu, napad padaczkowy, napad padaczkowy częściowy, napięcie mięśniowe, noradrenalina, ośrodkowy układ nerwowy, padaczka, pochodna dibenzazepiny, potencjał błony komórkowej, synapsa, wyładowanie neuronalne, zaburzenie afektywne dwubiegunowe