hiperparatyroidyzm

Hiperparatyroidyzm to zaburzenie endokrynologiczne charakteryzujące się nadmiernym wydzielaniem parathormonu (PTH) przez przytarczyce. Parathormon odgrywa kluczową rolę w regulacji gospodarki wapniowo-fosforanowej organizmu, zwiększając stężenie wapnia i zmniejszając stężenie fosforanów w surowicy krwi.

Wyróżnia się trzy główne postacie hiperparatyroidyzmu: pierwotny (najczęściej spowodowany gruczolakiem przytarczyc), wtórny (będący kompensacyjną odpowiedzią na przewlekłą hipokalcemię, najczęściej w przebiegu przewlekłej choroby nerek) oraz trzeciorzędowy (autonomiczne wydzielanie PTH po długotrwałym wtórnym hiperparatyroidyzmie).

Objawy hiperparatyroidyzmu wynikają głównie z hiperkalcemii i mogą obejmować osłabienie mięśniowe, zmęczenie, bóle kostne, kamicę nerkową, zaburzenia neuropsychiatryczne, a także powikłania sercowo-naczyniowe. Diagnostyka opiera się na badaniach laboratoryjnych (PTH, wapń, fosfor), obrazowych (USG, scyntygrafia, tomografia) oraz histopatologicznych.

Leczenie hiperparatyroidyzmu zależy od jego rodzaju i przyczyny. W przypadku pierwotnego hiperparatyroidyzmu metodą z wyboru jest leczenie operacyjne (paratyroidektomia). W postaciach wtórnych istotne jest leczenie choroby podstawowej oraz farmakoterapia (kalcymimetyki, witamina D, leki wiążące fosforany). Nieleczony hiperparatyroidyzm może prowadzić do poważnych powikłań, w tym osteodystrofii nerkowej, zwapnień metastatycznych czy przełomu hiperkalcemicznego.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl