nadwrażliwość na fluorouracyl
Nadwrażliwość na fluorouracyl (5-FU) to reakcja immunologiczna organizmu na ten lek przeciwnowotworowy, stosowany głównie w leczeniu nowotworów przewodu pokarmowego, piersi i skóry. Reakcja nadwrażliwości może objawiać się od łagodnych objawów skórnych po zagrażający życiu wstrząs anafilaktyczny.
Mechanizm nadwrażliwości na fluorouracyl wiąże się najczęściej z niedoborem lub zaburzeniami aktywności enzymu dehydrogenazy dihydropirymidynowej (DPD), który odpowiada za metabolizm leku. Pacjenci z niedoborem DPD są narażeni na większe ryzyko ciężkiej toksyczności, gdyż dochodzi u nich do kumulacji fluorouracylu w organizmie.
Kliniczne objawy nadwrażliwości na fluorouracyl mogą obejmować wysypkę, świąd, pokrzywkę, obrzęk naczynioruchowy, duszność, ból w klatce piersiowej, zaburzenia rytmu serca, spadek ciśnienia tętniczego oraz zaburzenia świadomości. W najcięższych przypadkach może dojść do niewydolności wielonarządowej.
Diagnostyka obejmuje testy genetyczne w kierunku mutacji genu DPYD oraz badania aktywności enzymu DPD przed rozpoczęciem terapii. W przypadku podejrzenia nadwrażliwości wykonuje się również testy alergiczne (skórne, laboratoryjne) oraz oznaczenie stężenia metabolitów 5-FU.
Postępowanie w przypadku nadwrażliwości na fluorouracyl polega na natychmiastowym przerwaniu podawania leku, wdrożeniu leczenia objawowego i zastosowaniu alternatywnych metod terapii przeciwnowotworowej. Dla pacjentów z potwierdzonym niedoborem DPD można rozważyć zmniejszenie dawki 5-FU lub zastosowanie innych leków cytotoksycznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Capecitabine Glenmark 150 mg
Capecitabine Glenmark, dostępny w dawkach 150 mg i 500 mg w postaci tabletek powlekanych, jest fluoropirymidyną stosowaną w terapii przeciwnowotworowej. Bezwzględnymi przeciwwskazaniami do jego stosowania są: nadwrażliwość na kapecytabinę, fluorouracyl lub substancje pomocnicze (w tym laktozę bezwodną: 7,640 mg w tabletce 150 mg i 25,470 mg w tabletce 500 mg), całkowity niedobór dehydrogenazy dihydropirymidynowej (DPD), ciąża i karmienie piersią, ciężka leukopenia, neutropenia, trombocytopenia, ciężkie zaburzenia czynności wątroby oraz nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min). Szczególną uwagę należy zwrócić na przeciwwskazanie do jednoczesnego lub niedawnego stosowania brywudyny ze względu na ryzyko śmiertelnej toksyczności wynikającej z hamowania metabolizmu fluoropirymidyn. Przed rozpoczęciem terapii konieczna jest pełna ocena morfologii krwi oraz funkcji wątroby i nerek.
brywudyna, częściowy niedobór DPD, dehydrogenaza dihydropirymidynowa, działanie toksyczne, fluoropirymidyna, inhibitory CYP2C9, kapecytabina, klirens kreatyniny, laktoza bezwodna, lek przeciwnowotworowy, leukopenia, morfologia krwi, nadwrażliwość na fluorouracyl, nadwrażliwość na lek, neutropenia, niedobór DPD, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, reakcja krzyżowa, tabletka 150 mg, tabletka 500 mg, tabletka powlekana, teratogenność, trombocytopenia, warfaryna, wyniszczenie nowotworowe, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon substancji czynnych
Fluorouracyl – Przeciwwskazania stosowania
Fluorouracyl, stosowany jako lek przeciwnowotworowy, posiada liczne przeciwwskazania, które należy uwzględnić w planowaniu terapii. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na substancję czynną lub substancje pomocnicze. W przypadku podawania ogólnoustrojowego (roztwór do wstrzykiwań i infuzji) nie należy stosować leku u pacjentów z zahamowaniem czynności szpiku kostnego, znaczącymi zaburzeniami hematologicznymi, krwotokami, zapaleniem lub owrzodzeniami błony śluzowej jamy ustnej i przewodu pokarmowego, ciężką biegunką, ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby i nerek oraz stężeniem bilirubiny w osoczu powyżej 85 μmol/l. Ponadto, całkowity niedobór dehydrogenazy dihydropirymidynowej (DPD) stanowi przeciwwskazanie ze względu na ryzyko nasilonych działań niepożądanych. Fluorouracyl jest także przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi chorobami zakaźnymi, ciężkim wyniszczeniem, ciężkim stanem ogólnym oraz w okresie karmienia piersią. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcje z brywudyną, sorywudyną i ich analogami, które mogą prowadzić do toksyczności wskutek hamowania enzymu DPD; stosowanie fluorouracylu jest niedozwolone w ciągu 4 tygodni od zakończenia terapii tymi lekami.
alergia na orzeszki ziemne, brywudyna, choroba zakaźna, ciężka biegunka, ciężki stan ogólny, dehydrogenaza dihydropirymidynowa, fluoropirymidyna, inhibitor enzymu, interakcja lekowa, karmienie piersią, krwotok, lek przeciwnowotworowy, nadwrażliwość na fluorouracyl, niedobór dehydrogenazy dihydropirymidynowej, niewydolność nerek, olej arachidowy, owrzodzenie błony śluzowej, owrzodzenie przewodu pokarmowego, podanie parenteralne, preparat miejscowy, radioterapia, stężenie bilirubiny, szczepionka żywa, wirus polio, wyniszczenie organizmu, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zmiany w składzie krwi - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Fluorouracil Accord 50 mg/ml
Fluorouracil Accord (50 mg/ml roztwór do wstrzykiwań lub infuzji) jest cytotoksycznym lekiem przeciwnowotworowym, którego stosowanie wymaga szczegółowej oceny wskazań oraz przeciwwskazań. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na fluorouracyl lub substancje pomocnicze (w tym sód 8,25 mg/ml), ciężkie zakażenia wirusowe (półpasiec, ospa wietrzna), ciężki stan ogólny pacjenta, zahamowanie czynności szpiku kostnego po radioterapii lub chemioterapii, ciężkie zaburzenia czynności wątroby, całkowity lub homozygotyczny niedobór dehydrogenazy dihydropirymidynowej (DPD), a także stosowanie brywudyny, sorywudyny lub ich analogów w ciągu ostatnich 4 tygodni. U kobiet karmiących piersią lek jest przeciwwskazany ze względu na ryzyko ciężkich działań niepożądanych u dziecka. Fluorouracil Accord nie jest wskazany do leczenia chorób niezłośliwych ze względu na niekorzystny profil ryzyka i korzyści.
brywudyna, choroba nowotworowa, choroba wieńcowa, ciężkie zakażenie, dehydrogenaza dihydropirymidynowa, dysfagia, działanie cytotoksyczne, działanie niepożądane, fluoropirymidyna, fluorouracyl, hepatotoksyczność, immunosupresja, kacheksja, kacheksja nowotworowa, kardiotoksyczność, leczenie onkologiczne, lek cytotoksyczny, małopłytkowość, mielosupresja, nadwrażliwość na fluorouracyl, neutropenia, niedokrwistość, niestabilna dławica piersiowa, ospa wietrzna, pancytopenia, półpasiec, radioterapia, sorywudyna, upośledzona czynność nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie rytmu serca, zahamowanie czynności szpiku kostnego